[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

H Τουρκία βρίσκεται εμφανώς σε κρίσιμο σταυροδρόμι τόσο σε ό,τι αφορά
την εσωτερική, πολιτική συγκρότηση όσο και τη διεθνή της θέση. Τα τελευταία
τραγικά γεγονότα υπογραμμίζουν την κρισιμότητα της κατάστασης. Υπογραμμίζουν
επίσης τη σημασία της ενσωμάτωσης της χώρας αυτής στο ευρωπαϊκό πλαίσιο. H
Τουρκία φαίνεται όμως να οδηγείται σε μία επικίνδυνη αυτοπαγίδευση σχετικά με
τις προοπτικές να αρχίσει διαπραγματεύσεις για την ένταξή της στην E.E. H
Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην τελευταία έκθεσή της επισημαίνει, μεταξύ άλλων, ότι «η
μη διευθέτηση του κυπριακού προβλήματος μπορεί να καταστεί σοβαρό εμπόδιο σε
ό,τι αφορά τις φιλοδοξίες της Τουρκίας για την E.E.». H φράση αυτή είναι
καίριας σημασίας. Αναγνωρίζει τη διασύνδεση ανάμεσα στην επίλυση του κυπριακού
προβλήματος και την πορεία της Τουρκίας προς την Ένωση.

Τον Δεκέμβριο του 2004 (όταν η Κύπρος θα είναι ήδη μέλος της Ένωσης) η Τουρκία
θα πρέπει να αξιολογηθεί στο εάν έχει εκπληρώσει τις προβλεπόμενες
προϋποθέσεις για την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων. Οι «προβλεπόμενες
προϋποθέσεις» περιέχονται στα συμπεράσματα διαδοχικών Ευρωπαϊκών Συμβουλίων.
Το σενάριο για το τι πρόκειται να γίνει εάν δεν έχει μέχρι τότε επιλυθεί το
Κυπριακό θα πρέπει να είναι προφανές. Πρώτα απ’ όλα, η Κύπρος ως πλήρες μέλος
της Ένωσης θα αντιταχθεί στην έναρξη των διαπραγματεύσεων. Και καθώς η σχετική
απόφαση απαιτεί ομοφωνία, η αντίθεση της Κύπρου θα ήταν αρκετή για να
σταματήσει το άνοιγμα της διαδικασίας. Βεβαίως η Κύπρος δεν θα είναι μόνη. H
θέση της Ελλάδας είναι δεδομένη. Όθεν η αυτοπαγίδευση της Τουρκίας, η οποία
έχει διαδηλώσει ότι επίλυση του Κυπριακού εξαρτάται από πλευράς της με την
έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων. Αλλά εάν η επίλυση δεν έχει επέλθει
πριν από τον Δεκέμβριο του 2004 (καλύτερα πριν από την 1η Μαΐου 2004), τότε η
Τουρκία κινδυνεύει να αποξενώσει τη μόνη χώρα-μέλος της Ένωσης που στηρίζει,
ειλικρινά, το αίτημα της ένταξής της: δηλαδή την Ελλάδα. Γιατί η Ελλάδα είναι
η κατ’ εξοχήν χώρα-μέλος της Ένωσης που έχει ισχυρό λόγο να στηρίξει την
ενταξιακή προοπτική της Τουρκίας, καθώς τα συμφέροντα της χώρας – πολιτικά,
οικονομικά, κλπ. – εξυπηρετούνται από την ένταξη αυτή.

Ο Π. K. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και πρόεδρος
του Ελληνικού Κέντρου Ευρωπαϊκών Μελετών (EKEM).