Ο αναμορφωτής της Νισάν, νέος ήρωας για τους Ιάπωνες

Η παραγωγή νέων μοντέλων είναι στα άμεσα σχέδια της Νισάν

Μέχρι πρόσφατα, το παράδειγμα προς μίμηση για τους επικεφαλής των ιαπωνικών
επιχειρήσεων ήταν ο «εγκέφαλος» της Τζένεραλ Ελέκτρικ, Τζακ Γουέλς. Τώρα,
όμως, υπάρχει ένας νέος ήρωας: Ο Carlos Ghosn, ο άνθρωπος που ήλθε στη χώρα το
1999 για να σώσει την αυτοκινητοβιομηχανία Νισάν, που βρισκόταν στο χείλος της
χρεοκοπίας. Μέσα σε τρία χρόνια ο Ghosn μείωσε το εργατικό δυναμικό κατά
29.000 εργαζόμενους, μείωσε τους προμηθευτές της εταιρείας κατά 60% και
προώθησε στην αγορά νέα μοντέλα αυτοκινήτων. Για τους έξι μήνες – έως τις 31
Μαρτίου – το λειτουργικό περιθώριο κέρδους της Νισάν, που έφτανε το 9,3%, ήταν
καλύτερο από το λειτουργικό περιθώριο κέρδους που εμφάνιζαν οι κύριοι
ανταγωνιστές της εταιρείας.

Το δεύτερο κεφάλαιο της εποχής του Ghosn μόλις έχει αρχίσει και μπορεί να
είναι τόσο συναρπαστικό όσο και το πρώτο. Και ιδού η αρχή της ιστορίας: Ο
48χρονος Ghosn φέρνει τις παγκοσμιοποιημένες του τεχνικές για την παραγωγή
αυτοκινήτων στη Ρενό, τη γαλλική εταιρεία που ελέγχει το 44,4% των μετοχών της
Νισάν. Ήταν η Ρενό που τοποθέτησε τον Ghosn στη σημερινή του θέση και
προσέφερε στη Νισάν σανίδα σωτηρίας 7 δισ. δολαρίων, όταν τα είχε απόλυτη
ανάγκη. Ο Ghosn έχει προγραμματιστεί να καταλάβει τη θέση του διευθύνοντος
συμβούλου της Ρενό το 2005, διατηρώντας παράλληλα τη θέση αυτή και στη Νισάν.

«Όρμα Ghosn»

Ο ίδιος ο Ghosn απολαμβάνει τον χαρακτηρισμό του «μάγου», που του έχει
αποδοθεί, και λέει: «Το κοινό στην Ιαπωνία βλέπει στο πρόσωπο της Νισάν τα
προβλήματα που αντιμετωπίζει μια τυπική ιαπωνική εταιρεία. Το γεγονός ότι στη
Νισάν τα προβλήματα αυτά αντιμετωπίστηκαν με ορθόδοξο τρόπο, είναι ένα ισχυρό
μήνυμα ελπίδας για την ιαπωνική κοινωνία. Οι άνθρωποι στον δρόμο με σταματούν
και λένε gambatte (όρμα) και μου εύχονται καλή τύχη».

Πώς τα κατάφερε, όμως; Φτάνοντας σχεδόν στο χείλος της καταστροφής, λέει ο
Ghosn, η Νισάν καταπολέμησε υπερβολές στις δαπάνες χρημάτων, με τις οποίες οι
κερδοφόρες εταιρείες δεν ασχολούνται. Η Νισάν, που με ετήσιες πωλήσεις 50 δισ.
δολαρίων είναι η έβδομη μεγαλύτερη αυτοκινητοβιομηχανία (πίσω από τη Χόντα),
κατάφερε να ξεφύγει από τον κίνδυνο σε μια χρονική στιγμή που, για να
πουλήσει, βασιζόταν σε αυτοκίνητα τα οποία είχαν σχεδιαστεί παλαιότερα. Αυτή η
χρονιά θα είναι η πιο κρίσιμη στην προσπάθεια ανασύνθεσης της εταιρείας, καθώς
θα παραχθεί μια ντουζίνα νέων αυτοκινήτων, τα οποία έχει σχεδιάσει ο Shiro
Nakamura.

Και προβλήματα

Δεν κυλούν, όμως, όλα ομαλά. Το μοντέλο Altima, της Νισάν, έχει αρκετά
προβλήματα, με αποτέλεσμα να υπάρχουν έντονα παράπονα. «Φυσικά είμαστε
απογοητευμένοι», λέει ο Εμίλ Χασάν, ο οποίος ως επικεφαλής ποιοτικού ελέγχου
της Νισάν Βορείου Αμερικής θα πρέπει να λύσει τα προβλήματα. Την ίδια στιγμή,
οι πωλήσεις της ναυαρχίδας της Νισάν, Ινφίνιτι, αυξήθηκαν 34% στη Βόρειο
Αμερική τον Μάιο, σε σύγκριση με τον αντίστοιχο μήνα πέρυσι. Αυτό ήταν
αποτέλεσμα κάποιων αλλαγών που πραγματοποιήθηκαν στο μοντέλο. Παρ’ όλα αυτά,
το Ινφίνιτι βρίσκεται πολύ πίσω σε πωλήσεις από μοντέλα της Λέξους ή της BMW
αλλά και της Mercedes, στη σημαντική αυτή αγορά. Αξιωματούχοι της Νισάν,
πάντως, λένε ότι με περισσότερη προσπάθεια στον τομέα του μάρκετινκ και
βελτίωση στον σχεδιασμό, τα προβλήματα αυτά είναι δυνατόν να ξεπεραστούν.

Εξοικονόμηση δαπανών

Το μοντέλο March, στην Ιαπωνία, ένα μικρό αυτοκίνητο με δυνατότητα να στέλνει
και να λαμβάνει ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, ήταν το πρώτο που κατασκευάστηκε με
τη χρήση κοινού πλαισίου (σασί) με τη Ρενό. Με την παγκοσμιοποίηση αυτή στον
σχεδιασμό, λέει ο Ghosn, η Ρενό και η Νισάν θα καταφέρουν να εξοικονομήσουν
έξοδα εξέλιξης κατά 20% η κάθε μια. Ήδη, έχουν παραγγελθεί 55.000 αυτοκίνητα
March εδώ και τρεις μήνες περίπου και το μοντέλο αυτό είναι το τρίτο με τις
μεγαλύτερες πωλήσεις στην Ιαπωνία.

Αν θέλετε να δείτε τι σημαίνει παγκοσμιοποίηση, δεν έχετε παρά να ρίξετε μια
ματιά στη Νισάν. Ο Ghosn χρειάστηκε να συγκεράσει τέσσερις διαφορετικές
κουλτούρες: αυτές της Ρενό, της Σαμσούνγκ (μιας προβληματικής κορεατικής
αυτοκινητοβιομηχανίας που αγόρασε το 1999 η Ρενό), της Νισάν και της Νισάν
Βορείου Αμερικής.

«Η παγκοσμιοποίηση προσφέρει σημαντικό πλεονέκτημα αλλά είναι δύσκολο να
εφαρμοστεί», λέει Ghosn, που είναι Βραζιλιάνος στην καταγωγή, γεννημένος στον
Λίβανο και με γαλλική μόρφωση. Ο ίδιος απέκτησε εμπειρία οργανώνοντας σε ένα
ισχυρό συνδικαλιστικό κίνημα το εργατικό δυναμικό στο εργοστάσιο της Goodrich
Uniroyal, στις ΗΠΑ. Στη θέση αυτή τοποθετήθηκε από την ιδιοκτήτρια εταιρεία
Michelin το 1990. Πέτυχε να πείσει τους εργαζομένους ότι οι αλλαγές που
γίνονται είναι για το δικό τους συμφέρον.

Καλά σημάδια

Η Νισάν περιμένει οι πωλήσεις της στην Ευρώπη να παραμείνουν στα ίδια επίπεδα
φέτος. Όμως, οι πωλήσεις αναμένεται να αυξηθούν 6% στην Ιαπωνία και 6,2% στις
ΗΠΑ. Ο Ghosn σκοπεύει να προσθέσει 28 μοντέλα της Νισάν στην γκάμα της
εταιρείας και να αυξήσει τις πωλήσεις κατά 40% έως το 2004, μειώνοντας
παράλληλα το κόστος κατά 15%. Τα σημάδια είναι καλά. Η Νισάν πουλά όλα τα
Altima και τα March που παράγει, ενώ και άλλα μοντέλα «πουλάνε» εξίσου καλά.
Για να πουλήσει περισσότερο, η Νισάν κατασκευάζει νέες εγκαταστάσεις στη
Σμύρνα και το Κάντον των ΗΠΑ και προσλαμβάνει χιλιάδες μηχανικούς στην Ιαπωνία
για τον σχεδιασμό νέων μοντέλων και για την έρευνα σε νέους τομείς ενέργειας.
«Η Νισάν ανανεώνει την τεχνολογία της και ξαναχτίζει τη μάρκα. Δεν πρόκειται
για θεωρία αλλά για πραγματικότητα», λεει ο Ghosn. Υπάρχει «ύβρις» στα λόγια
του, αλλά ο Ghosn έχει το δικαίωμα να καυχάται.

(c) Forbes Global Inc

Επιμέλεια διεθνών οικονομικών θεμάτων: Σπύρος Δημητρέλης, Γιώργος Κανελλόπουλος