Η… επιστήμη του στριπτίζ

Η επαγγελματίας. Η Ντέμι Μουρ ενσαρκώνει μια σύγχρονη εξωτική χορεύτρια στη γνωστή ταινία «Στριπτίζ»

Υπήρξε κάποια εποχή κατά την οποία οι γυναίκες που επέλεγαν να κερδίζουν
χρήματα βγάζοντας τα ρούχα τους μπροστά σε ξένους έφεραν την ετικέτα των
σκανδαλωδών. Ακόμη και σήμερα όμως φαίνεται ότι πολλές γυναίκες θεωρούν το
στριπτίζ μια εργασία όπως οποιαδήποτε άλλη…

Ο άνδρας στο στριπτίζ κλαμπ ήταν από τους θαμώνες που πήγαιναν κάθε νύχτα για
να παρακολουθήσουν την παράσταση. Σοβαρός και μοναχικός, δεν έμοιαζε καθόλου
με τους Λονδρέζους που φτάνουν παρέες ολόκληρες τις Παρασκευές.

Γοητευμένος από τη γυναίκα που κινηματογραφούσε την παράσταση ­ήταν η
παραγωγός Αμάντα Μπλου που εργαζόταν για τη σειρά «Strippers» (Στριπτιζέζ)­ τη
συνάντησε και τη ρώτησε τι σκεφτόταν για τους άνδρες του δικού του τύπου.
Νόμιζε ­όπως πίστευε ο ίδιος ότι θα νόμιζε­ ότι ήταν απλώς ένας απογοητευμένος
άνθρωπος; Όχι, ασφαλώς όχι, του απάντησε. Γνώριζε άλλωστε ότι για τα κορίτσια,
η πιο κουραστική πλευρά της πράξης του στριπτίζ ήταν το να περιφέρονται στα
κλαμπ μετά την παράσταση, κρατώντας ένα ποτήρι στο χέρι, και να μιλούν με τους
πελάτες, ενισχύοντας τον εγωισμό τους.

«Λοιπόν, πολλοί από τους άνδρες είναι αγαπητοί και γλυκείς», λέει η Αμάντα
«και γι’ αυτούς, το να παρακολουθούν μια παράσταση στριπτίζ δεν είναι κάτι που
αφορά το σεξ. Πρόκειται για μια πιο περίπλοκη διαδικασία ανταλλαγής. Αυτό που
τους αρέσει πραγματικά είναι όταν έρχονται σε “οπτική επαφή” με τα κορίτσια».

Εργαζόμενη έξι μήνες, η Αμάντα κέρδισε την εμπιστοσύνη των κοριτσιών που
εμφανίζονταν στη σειρά. Το γεγονός ότι εργαζόταν με συνεργείο γυναικών βοήθησε
αρκετά. «Το στερεότυπο που περιβάλλει τις στριπτιζέζ συνήθως δεν
ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Δεν είναι εθισμένες στα ναρκωτικά ή
εκδιδόμενες, ούτε και έχουν κακοποιηθεί ως παιδιά. Η ίδια η εργασία προκαλεί
εθισμό ­ακόμη και σ’ αυτές τις γυναίκες που τη θεωρούν ταπεινωτική»,
υποστηρίζει. «Κάποιες κάνουν καριέρα αλλού, άλλες προέρχονται από τη μεσαία
τάξη και έχουν σύντροφο και παιδιά». Ως παραγωγός η Αμάντα αναγνώρισε ότι η
εργασία της εμπεριείχε και ένα στοιχείο ηδονοβλεψίας… «Αυτά τα κορίτσια
έχουν υπέροχα σώματα και είναι καλές χορεύτριες. Δεν μπορείς να το αρνηθείς
ότι διασκεδάζεις. Δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα όταν μια παρέα γυναικών
αποφασίζει να παρακολουθήσει ανδρικό στριπτίζ για να γελάσει, όμως αυτό ποτέ
δεν θα γίνει το ίδιο δημοφιλές με το παραδοσιακό στριπτίζ. Τις περισσότερες
γυναίκες δεν τις ενδιαφέρει να δουν έναν άνδρα να γλιστρά πάνω – κάτω σ’ ένα
κοντάρι. Ακόμη και οι γυναίκες προτιμούν να βλέπουν γυναίκες ­είναι απλώς πιο
ευχάριστο αισθητικά».

Έτσι ήταν και έτσι θα είναι πάντα. Στριπτιζέζ, ηθοποιοί της επιθεώρησης,
χορεύτριες της κοιλιάς: αλλάζουν μόνο τα ονόματα, αλλά όλα καταλήγουν στο ίδιο
πράγμα. Η αλήθεια είναι ότι πάρα πολλοί προτιμούν τη συγκεκριμένη μορφή… Γι’
αυτό το στριπτίζ είναι τόσο δημοφιλές, γι’ αυτό έχουν γραφτεί τόσο πολλά γι’
αυτό. Τόσο οι πραγματικές όσο και οι πλασματικές παρουσιάσεις (στην τηλεόραση
και στον κινηματογράφο) συγκλίνουν στο ότι τείνουμε να θεωρούμε τη στριπτιζέζ
ως ισχυρό και ανεξάρτητο χαρακτήρα και πως όταν πρόκειται για το θέατρο, την
προτιμούμε. Εκεί που οι εκδιδόμενες γυναίκες μπορεί να χαρακτηριστούν αθώα
θύματα, οι στριπτιζέζ μοιάζει να είναι φτιαγμένες από πιο σκληρή στόφα.

Περιφερόμενη σταρ, η Τζίπσι Ρόουζ Λι (αριστερά) κυριάρχησε στον χώρο. Στο κέντρο, η Τζέιν Φόντα ως διαστημική Μπαρμπαρέλα. Δεξιά, η θρυλική Λίλι Κιρ που επηρέασε έντονα τη Μέριλιν Μονρό

Μπορούμε να ανατρέξουμε στο παρελθόν. Ενώ οι κωμικοί χορευτές του 19ου αιώνα
υπονοούσαν τα πάντα χωρίς να αποκαλύπτουν τίποτα, «συνάδελφοί τους» στο
«Folies Bergere» (που άνοιξε στο Παρίσι το 1869) φορούσαν ψηλά τακούνια και
φτερά στα μαλλιά και… τίποτα άλλο. Στο «Revue Negre», στη δεκαετία του ’20,
η Ζοζεφίν Μπέικερ εμφανίστηκε με μια ζώνη από την οποία κρέμονταν μπανάνες.
«Αν θέλω να πετύχω, πρέπει να σκανδαλίσω», είχε πει.

Το στριπτίζ, όπως το γνωρίζουμε ­δηλαδή η σταδιακή απομάκρυνση των ενδυμάτων
και των αξεσουάρ, στηριζόμενη ακριβώς στην ιδέα «μια ματιά αλλού και το
‘χασες»­ ήταν επινόημα της Ρόουζ Λι, ίσως της πιο διάσημης καλλιτέχνιδας
στριπτίζ όλων των εποχών. Η Ρόουζ Λουίζ Χόβικ γεννήθηκε στο Σιάτλ το 1914, και
μαζί με τη μητέρα της Ρόουζ και την αδελφή της Τζουν έκαναν καριέρα στο
βαριετέ στη διάρκεια της δεκαετίας του 1920. Όμως αυτό το είδος θεάτρου διένυε
τότε τα τελευταία στάδια της ζωής του και οι γυναίκες αναγκάστηκαν να στραφούν
στην επιθεώρηση. Όταν έγινε 15 ετών, η Λουίζ ανέβηκε στη σκηνή και άρχισε να
«παίζει» αισθησιακά με τη φούστα της. Η έμφαση δινόταν στις κινήσεις και όχι
στο γδύσιμο, και το κοινό την επιδοκίμασε. Η Λουίζ άλλαξε το όνομά της στο
καλλιτεχνικό Τζίπσι ­Τσιγγάνα­ Ρόουζ Λι, έγινε δημοφιλής σε όλες τις
κοινωνικές τάξεις και προσπάθησε (αν και ανεπιτυχώς) να κάνει καριέρα στον
κινηματογράφο. Είχε δεσμό με τον σκηνοθέτη Ότο Πρέμινγκερ και η ζωή της
μεταφέρθηκε στο πετυχημένο μιούζικαλ του Μπρόντγουεϊ «Gypsy».

Πολλές παρουσιάσεις στριπτιζέζ έχουν μεταφερθεί στη μεγάλη οθόνη. Η Τζέιν
Φόντα στην Μπαρμπαρέλα, η Σίρλεϊ Μακ Λέιν στο μιούζικαλ «Sweet Charity», η
Ντέμι Μουρ ως στριπτιζέζ με χαρακτήρα στο «Στριπτίζ». Η ίδια η Τζόαν Κόλινς
πήρε μαθήματα από την Τζίπσι Ρόυζ Λι για τον ρόλο της στην ταινία «Seven
Thieves». Η Μέριλιν Μονρό λέγεται ότι επηρεάστηκε έντονα από τη θρυλική Λίλι
Κιρ (υπάρχουν φήμες ότι είχε ερωτική σχέση μαζί της), η οποία πέθανε πριν από
δύο χρόνια σε ηλικία 81 ετών. Η Λίλι είχε κατακτήσει κάποτε τον τίτλο της πιο
σέξι γυναίκας του 20ού αιώνα από το «Πλέιμποϊ». Η καριέρα της κορυφώθηκε στη
δεκαετία του ’40 και ήταν γνωστή ως «το πιο ωραίο κορμί στις Ηνωμένες
Πολιτείες». «Το μόνο που χρειάζεται κανείς για τη δουλειά μου», είχε πει
κάποτε, «είναι καλή μνήμη. Αν καταλήξεις γυμνή και ξεχάσεις πού έχεις αφήσει
την πετσέτα, καταστράφηκες».

Οι επαγγελματίες στριπτιζέζ υποστηρίζουν ότι οι παραστάσεις τους τις κάνουν να
αισθάνονται δυνατές και υπεύθυνες. «Προσφέρει φαντασίωση σε έναν άνδρα,
παραμένει όμως μια πραγματική εμπειρία», καταλήγει η Αμάντα Μπλου. «Ταυτόχρονα
αποτελεί εμπειρία κατά την οποία τίποτα δεν συμβαίνει. Δεν έχει κάνει κάτι,
άρα μπορεί να επιστρέψει στο σπίτι με καθαρή συνείδηση». Αν και δεν θυμίζει σε
τίποτα τους σύγχρονους τρόπους διασκέδασης που περιλαμβάνουν χορό, τα
παλιομοδίτικα αυτά νυχτερινά κέντρα δεν φαίνεται να προσελκύουν γυναίκες. Όμως
η Αμάντα θυμάται καλά τότε που μίλησε με μια λεπτοκαμωμένη, ηλικιωμένη Κινέζα,
σε μια γεμάτη παμπ, μην μπορώντας να συγκρατήσει την έκπληξή της που την είδε
σε τέτοιο μέρος. Τι συμπέρασμα έβγαζε από αυτό που έβλεπε; «Είναι μια μορφή
τέχνης», της είχε απαντήσει καταδεκτικά η ηλικιωμένη κυρία, «απλώς τέχνη».