ΜΙΧΑΛΗΣ ΧΡΥΣΟΧΟΪΔΗΣ Η μετεξέλιξη του ΠΑΣΟΚ είναι το θέμα, όχι τα σύμβολα

Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης έχει την εικόνα ­ πάντα την είχε ­ ενός καλού
παιδιού. Κοιτώντας τον έτσι όπως χαμογελάει και φωτίζεται το πρόσωπό του,
σκέφτεσαι ότι αυτό το παιδί, που δεν δείχνει αλλά είναι 46 χρόνων, μάλλον κατά
λάθος βρίσκεται στην πολιτική. Τα «καρφιτσωμένα χαμόγελα» δεν του ταιριάζουν
και το γέλιο του είναι πηγαίο, πράγμα δυσεύρετο στην πολιτική.

Όταν ο Κώστας Σημίτης τον επέλεξε ως λύση ανάγκης για τη θέση τού υπουργού
Δημ. Τάξης, μετά την κρίση για την υπόθεση Οτζαλάν που οδήγησε στην αποπομπή
του Φ. Πετσάλνικου από τη θέση αυτή, πολλοί σκέφτονταν ότι «τον έκαψε τον
άνθρωπο».

Δύο χρόνια μετά δεν είναι λίγοι εκείνοι που πιστεύουν ότι ο Μιχ.
Χρυσοχοΐδης είναι ό,τι καλύτερο έχει να επιδείξει το εκσυγχρονιστικό «μπλοκ»
σ’ αυτό το κρίσιμο πόστο, που εφάπτεται όσο τίποτε άλλο της περίφημης
«καθημερινότητας».

Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης όμως δεν είδε ποτέ τον εαυτό του ως πολιτικό
προϊστάμενο της Αστυνομίας. Δεν αφομοιώθηκε από τους μηχανισμούς της,
αναζήτησε και βρήκε διεξόδους, και πρόβαλε πρόσφατα, πολύ δυναμικά θα σημείωνε
κανείς, την πολιτική του ταυτότητα.

Σε μια συνέντευξη που συζητήθηκε, γιατί συνέπεσε με την περιρρέουσα
ατμόσφαιρα των αλλαγών στο κυβερνητικό κόμμα, «εισηγήθηκε» αλλαγή των συμβόλων
του ΠΑΣΟΚ, του πράσινου ήλιου συγκεκριμένα! Άκουσε τα μύρια όσα για τη
«βέβηλη» άποψη. Μέχρι το «ποιος είναι αυτός που μιλάει». ΄Η ακόμη και το «τον
ξέρουμε τον Μιχαλάκη. Πρώτα ήταν με τον Ανδρέα, μετά με τον Άκη και τώρα
προσφέρει υπηρεσίες στον Σημίτη».

ΕΡ.: Κατ’ αρχήν, έχετε μετανιώσει για την πρόταση;

ΑΠ.: «Όχι, δεν μετάνιωσα…».

ΕΡ.: Δεν μετανιώσατε, παρά τον σάλο;

ΑΠ.: «Όχι μόνο δεν μετάνιωσα, αλλά επιθυμώ να επανέλθω με προτάσεις που
θα ανοίξουν μια σοβαρή και συντεταγμένη συζήτηση στο ΠΑΣΟΚ».

ΕΡ.: Όπως;

ΑΠ.: «Εγώ, κ. Παπαχρήστο, είπα ότι πρέπει να προχωρήσουμε στην
επανίδρυση και στη μετεξέλιξη του ΠΑΣΟΚ, δεν είπα “ντε, και καλά” να αλλάξουν
τα σύμβολα. Αν μπει τέτοιο θέμα, πρέπει να το συζητήσουμε και αυτό. Και γιατί
να μην το συζητήσουμε δηλαδή; Όλα τα θέματα πρέπει να τα συζητήσουμε, και δεν
υπάρχουν ταμπού, νομίζω. Όμως πιστεύω ότι το σύμβολο είναι δευτερεύον θέμα. Το
πρωτεύον θέμα είναι η μετεξέλιξη του ΠΑΣΟΚ. Και, εδώ, τις τελευταίες μέρες
δυστυχώς γίνεται μια συζήτηση όχι για το τι πρέπει να γίνει, αλλά για το τι
δεν πρέπει να γίνει».

Δηλώνει, και με έντονο τρόπο, ότι «κατάγεται από το ιστορικό ΠΑΣΟΚ» και πως
αυτό δεν μπορεί να του το αμφισβητήσει κανείς. Πιστεύει όμως ότι υπάρχουν
κοινωνικές δυνάμεις που είχαν παράλληλη πορεία με το Κίνημα, αλλά σήμερα είναι
άστεγες και πρέπει να έρθουν κοντά στο ΠΑΣΟΚ.

ΕΡ.: Πώς μπορεί να γίνει αυτό;

ΑΠ.: «Εγώ, λοιπόν, ονειρεύομαι ένα μεγάλο τραπέζι με πολλούς
εκπροσώπους των κοινωνικών αυτών ομάδων για να ξαναμπεί το ΠΑΣΟΚ, όπως ήταν
παλιά, μέσα στον λαό, σαν ένα γνήσιο Λαϊκό Κίνημα. Το ΠΑΣΟΚ δεν είναι
αυτόνομο, ως κόμμα, στην πολιτική ιστορία αυτής της χώρας.

Είναι ένα κομμάτι της δημοκρατικής παράταξης, το ίδρυσε ο Ανδρέας Παπανδρέου,
εκφράστηκε σε μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο και δικαιώθηκε πλήρως. Αλλά
αυτή η παράταξη έχει ιστορία 100 χρόνων, με τον Βενιζέλο, με τον Πλαστήρα, τον
Γεώργιο Παπανδρέου, τον Ανδρέα Παπανδρέου και, στη συνέχεια, με τον Κώστα
Σημίτη».

ΕΡ.: Μου φαίνεται ότι αυτά που λέτε δεν συμβαδίζουν και πολύ με το πώς
ονειρεύονται άλλοι, και εννοώ δηλαδή του ίδιου κλίματος μ’ εσάς, του
εκσυγχρονιστικού μπλοκ, τη μετεξέλιξη.

Οι περισσότεροι σκέφτονται να μετεξελιχθεί το ΠΑΣΟΚ σ’ έναν Συνασπισμό…

ΑΠ.: «Το ΠΑΣΟΚ δεν πρόκειται ποτέ να γίνει Συνασπισμός, για τον
απλούστατο λόγο ότι έχει βαθιές ρίζες μέσα στο Λαϊκό Κίνημα, που δεν ξεκινάνε
το ’74 όπως ξέρετε. Τώρα από εκεί και πέρα επαναλαμβάνω γίνεται η συζήτηση για
τα αυτονόητα, για το “όλοι μαζί” λ.χ. Μα είναι αυτονόητο το όλοι μαζί και το
όλοι μαζί αφορά και τα στελέχη αλλά αφορά και τον λαό»…

«ΤΑ ΔΕΙΠΝΑ»

Τις ηγεσίες τις αναδεικνύει η κοινωνία

Ένα δείπνο τον περασμένο Ιούλιο στο σπίτι του Κώστα Σκανδαλίδη και το περίφημο
«δείπνο» στο σπίτι του Χρήστου Πρωτόπαπα υπήρξαν η αφορμή για να δημιουργηθεί
μια ολόκληρη φιλολογία για την περίφημη νέα ηγετική ομάδα του ΠΑΣΟΚ. Φιλολογία
με πολιτικές παρενέργειες, καθώς τα κορυφαία στελέχη του ΠΑΣΟΚ δεν είδαν με
καθόλου καλό μάτι αυτές τις «πρωτοβουλίες». Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ήταν
συνδαιτυμόνας στο ένα δείπνο, είχε κληθεί στο δεύτερο, αλλά απουσίαζε στο
εξωτερικό.

ΕΡ.: Πώς είναι λοιπόν να περιλαμβάνεται κανείς στη νέα ηγετική ομάδα;

ΑΠ.: «Κύριε Παπαχρήστο, αυτή η συζήτηση δεν είναι σοβαρή, ειλικρινώς
λυπούμαι. Δεν νομίζω ότι υπάρχει κανένας που τα εκφράζει δημοσίως αυτά,
τουλάχιστον απ’ ό,τι γνωρίζω εγώ. Δεν είναι σοβαρή η συζήτηση. Τις ηγεσίες ή
τις ηγετικές ομάδες τις αναδεικνύει η κοινωνία. Όποιος είναι ικανός, όποιος
μπορεί να καταξιωθεί μέσα στην κοινωνία θα αποτελέσει αύριο και τη νέα ηγετική
ομάδα».

Θυμίζει το πώς αναδείχθηκε ο Κ. Σημίτης ενώ ήταν μειοψηφία μέσα στο ΠΑΣΟΚ και
επισημαίνει ότι εκείνος πρέπει τώρα να πάρει πρωτοβουλίες.

Μήνυμα

ΕΡ.: Τι πρωτοβουλίες δηλαδή; Να επιβάλει την ανανέωση; Και πού; Σε
πρόσωπα, σε πολιτικές ή σε δράσεις, τι ακριβώς;

ΑΠ.: «Νομίζω ότι ο Κ. Σημίτης πρέπει να απευθύνει με μια διακήρυξη ένα
μήνυμα σε όλες αυτές τις κοινωνικές δυνάμεις που σας ανέφερα προηγουμένως,
θέτοντας τα μεγάλα θέματα που απασχολούν σήμερα τη χώρα και τον λαό».

ΕΡ.: Μιλάτε για δυνάμεις. Ας πούμε ο συμπαθής κύριος Μπίστης είναι μια
τέτοια δύναμη κοινωνική; Αυτό που με οξύτητα ίσως χαρακτήρισε ο Θ. Πάγκαλος ως
«ρετάλια της Αριστεράς» θα μπορούσατε εσείς να τους δώσετε μια υπόσταση;
Υπάρχουν;

ΑΠ.: «Στεκόμαστε συνέχεια σε κάποια ονόματα της ανανεωτικής λεγόμενης
Αριστεράς από τον χώρο του Συνασπισμού, οι οποίοι έχουν εκφράσει συγκεκριμένες
θέσεις για τη συνεργασία των αριστερών προοδευτικών δυνάμεων. Εγώ όμως μίλησα
για μεγάλο τραπέζι και δεν περιορίζομαι στον κ. Μπίστη ούτε σε άλλους.
Αναφέρομαι σε μια μεγάλη διακήρυξη που μπορεί να απευθύνει προς τον λαό ο Κ.
Σημίτης ως ο ηγέτης αυτής της παράταξης και να καλέσει τους πολίτες, όλους
όσους συμφωνούν μ’ αυτές τις αρχές να προσυπογράψουν μια μεγάλη ιδρυτική
διακήρυξη της δημοκρατικής παράταξης για την ανανέωση, τη μετεξέλιξη του
ΠΑΣΟΚ. Αυτό πιστεύω».

ΕΡ.: Ένα άλλο ΠΑΣΟΚ, δηλαδή.

ΑΠ.: «Ένα ΠΑΣΟΚ το οποίο θα περιλαμβάνει όλες αυτές τις δυνάμεις που
σήμερα ναι μεν έλκονται από την πολιτική μας, είναι όμως μακριά μας».

Άνοιγμα

ΕΡ.: Χωράει ο κ. Τσοβόλας σ’ αυτό;

ΑΠ.: «Δεν ξέρω, αυτό είναι δικό του θέμα. Θα πρέπει να ρωτήσετε τον κ.
Τσοβόλα».

ΕΡ.: Ο κ. Κωνσταντόπουλος;

ΑΠ.: «Πιστεύω ότι χωράει, η άποψή μου είναι ναι, αλλά πρέπει να
ερωτηθεί και ο ίδιος».

ΕΡ.: Η Μαρία Δαμανάκη;

ΑΠ.: «Ασφαλώς».

ΕΡ.: Ο Γ. Σουφλιάς;

ΑΠ.: «Κι αυτός. Δυνάμεις οι οποίες συγκλίνουν προς αυτές τις απόψεις.
Κοιτάξτε πόσα επαγγέλματα έχουν καταργηθεί τα τελευταία χρόνια και πόσα
καινούργια έχουν εμφανιστεί στην αγορά. Δεν μπορούμε λοιπόν να παραμένουμε σε
παλαιά πρότυπα, οφείλουμε να κάνουμε άνοιγμα στην κοινωνία. Το ΠΑΣΟΚ αυτή τη
στιγμή είναι ένα περίκλειστο κόμμα, παίζουμε εντός των τειχών. Ακούγονται
κάποιες κραυγές. Ο καθένας έχει δικούς του οπαδούς. Απ’ έξω όμως είναι οι
χιλιάδες των πολιτών οι οποίοι κάποτε άκουγαν τις κραυγές. Τώρα δεν ακούνε και
τις κραυγές αυτές, γιατί δείχνουν αδιαφορία. Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε έτσι,
αυτή είναι η γνώμη μου».

Η ΓΕΝΙΑ ΤΟΥ ’74

Αυτοί οι άνθρωποι είναι ο πλούτος μας

«Μια διακήρυξη προς τον λαό μπορεί να απευθύνει ο κ. Σημίτης και να καλέσει τους πολίτες να προσυπογράψουν μια μεγάλη ιδρυτική διακήρυξη για την ανανέωση», λέει ο Μιχ. Χρυσοχοΐδης

Μη «σοβαρή» θεωρεί την πρόταση για την αναγκαστική αποχώρηση της «γενιάς του
’74» ως αναγκαία και ικανή συνθήκη για να προωθηθεί η ανανέωση στο ΠΑΣΟΚ.
«Αυτοί οι άνθρωποι είναι ο πλούτος μας», δηλώνει.

«Δεν είναι καθόλου σοβαρά πράγματα να ακούγονται τέτοιες απόψεις, για τον
απλούστατο λόγο ότι όλα αυτά τα στελέχη αποτελούν τον πλούτο μας. Σ’ αυτούς
στηριχθήκαμε και εμείς οι νεώτεροι για να δημιουργήσουμε ο καθένας από μας
ό,τι δημιούργησε μέσα στην κυβέρνηση, στην Κοινοβουλευτική Ομάδα, στα όργανα
του ΠΑΣΟΚ και στην ίδια την κοινωνία. Δεν νομίζω ότι η συζήτηση αυτή είναι
σοβαρή».

ΕΡ.: Και τα περί επετηρίδας που διατυπώνονται;

ΑΠ.: «Αυτές οι απόψεις είναι ανιστόρητες· με την εξής έννοια
ανιστόρητες. Εάν υπάρχει ένα ικανότατο στέλεχος στη μεσαία βαθμίδα μπορεί να
αναδειχθεί μέσα από την αξιοσύνη του και την ικανότητά του, διότι οι ίδιοι οι
πολίτες και η κοινωνία αναδεικνύουν τα στελέχη, τα καταξιώνουν ή τα
απαξιώνουν.

Εάν ένα παλιό στέλεχος της πρώτης γραμμής “δεν τραβάει” όπως λέμε, δεν
αποδίδει, δεν έχει κοινωνική απήχηση, ε, δεν πιστεύω ότι ο ίδιος θα έχει την
αξίωση να γίνει ηγέτης του ΠΑΣΟΚ ή οποιουδήποτε άλλου κόμματος. Το ίδιο
συμβαίνει και με τους ηγέτες. Η πολιτική ιστορία μάς έχει διδάξει ­ και η
πείρα, η ζωή η ίδια ­ ότι οι ηγέτες αποχωρούν όταν είναι απαξιωμένοι στον λαό.
Γιατί όμως θα πρέπει να συζητούμε αυτή τη στιγμή το ίδιο για τον Κ. Σημίτη;».

Αξιοπιστία

ΕΡ.: Άρα να υποθέσω ότι θα βλέπατε κάτι τέτοιο ύστερα από μια ήττα;

ΑΠ.:«Ύστερα από μια ήττα ενδεχομένως να τεθούν τέτοια ζητήματα ή εν
πάση περιπτώσει όταν ο ίδιος ο ηγέτης, ο Πρωθυπουργός, κρίνει ποια είναι η
κατάλληλη στιγμή. Ο Σημίτης πάντως παρά την πολλές φορές μείωση της
δημοτικότητας του ΠΑΣΟΚ εξακολουθεί να έχει υψηλή αξιοπιστία απέναντι στον
λαό».

ΕΡ.:Το γεγονός ότι πολλά από τα κορυφαία στελέχη όχι μόνο δεν
σκέφτονται έτσι αλλά θεωρούν ότι η κυβέρνηση έχει κουραστεί και μαζί της έχει
κουραστεί και ο Πρωθυπουργός, ο οποίος δεν μπορεί να την εμπνεύσει, πώς το
σχολιάζετε;

ΑΠ.: «Είναι αυτό που σας είπα. Κατ’ αρχήν πριν από έναν χρόνο περίπου
υπήρχε μια εκλογική αναμέτρηση και έδειξε ότι η μηχανή τραβάει και μάλιστα
αρκετά καλά».

ΕΡ.: Έναν χρόνο μετά δεν είναι η ίδια εικόνα.

ΑΠ.: «Λέω τι έγινε πριν από έναν χρόνο. Αυτή τη στιγμή η εικόνα μας
είναι αυτή. Η δική μου η άποψη είναι ότι η μηχανή αν και τραβάει δεν
χρειάζεται επισκευή. Αν χρειάζεται, ο Πρωθυπουργός ξέρει».

ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑ – ΝΟΜΟΣ

«Σαφής πρόοδος στην άντληση αποδείξεων»

Είναι κοινό μυστικό ότι η Αστυνομία αισιοδοξεί, για πρώτη φορά ίσως τόσο
βάσιμα, για την εξάρθρωση της τρομοκρατίας. Ο ίδιος είναι εξαιρετικά φειδωλός
σε πληροφορίες, και είναι κατανοητό. Αν και ο υπουργός Δημ. Τάξης μιλάει για
την πορεία των ερευνών, σε τι θα διαφέρει από τους προηγούμενους που
εξετέθησαν «ακουμπώντας» τη 17 Νοέμβρη; Θεωρεί μεγάλο κέρδος ότι άλλαξε το
κλίμα στην κοινωνία για την 17 Νοέμβρη, και υποστηρίζει ότι δύο ήταν οι
σταθμοί σε αυτή τη διαδικασία. Η δολοφονία του Παύλου Μπακογιάννη το ’89 και
του Στίβεν Σόντερς το καλοκαίρι που μας πέρασε.

«Η κοινωνία πρέπει να βοηθήσει στην εξιχνίαση αυτών των φαινομένων. Είναι μια
υπόθεση που μας αφορά όλους γιατί είναι μια υπόθεση βλαβερή και ζημιογόνα για
τη χώρα. Και γι’ αυτό η τρομοκρατία έχει καταδικαστεί αμετάκλητα ­ κατά τη
γνώμη μου ­ στη συνείδηση των πολιτών, ως φαινόμενο. Έχει ξοφλήσει για την
ελληνική κοινωνία και για τη χώρα, και πρέπει να τελειώνει».

Χαρακτηρίζει με οργή «ανοησίες» τις κατηγορίες που διατυπώνονται από το
εξωτερικό ότι οι ελληνικές κυβερνήσεις έδειξαν «ανοχή» στην τρομοκρατία.
«Πολιτική βούληση εκδηλώθηκε απ’ όλες τις κυβερνήσεις», σημειώνει. Θεωρεί ότι
τα συμφέροντα εκείνων που συνδέουν την τρομοκρατία με την ασφάλεια των
Ολυμπιακών Αγώνων είναι πολύ μεγαλύτερα από το θέμα της μελέτης για την
ασφάλεια των Αγώνων. Δεν υπεισέρχεται σε λεπτομέρειες, αλλά δηλώνει:

«Εγώ δεν ανησυχώ. Πρέπει να σας πω ότι ούτε οι Αμερικανοί, λόγου χάρη,
ανησυχούν ότι η 17 Νοέμβρη θα χτυπήσει στους Ολυμπιακούς Αγώνες. Κανείς δεν το
πιστεύει αυτό».

ΕΡ.: Τους ακουμπάτε; Τους βλέπετε; Τους ακούτε;

ΑΠ.: «Η δική μου δουλειά δεν είναι να δηλώνω πότε θα τους ακουμπήσουμε
ή θα τους πιάσουμε. Ακόμα κι όταν τους πιάσουμε, δεν είναι δική μου δουλειά να
κάνω ανακοινώσεις. Είναι δουλειά της Αστυνομίας».

Όμως, αν με ρωτάτε σε ποιο σημείο βρισκόμαστε, σας απαντώ ότι εγώ εκφράζω την
αισιοδοξία μου, γιατί έχουμε σαφή πρόοδο τον τελευταίο καιρό. Και όταν λέω
σαφή πρόοδο, θέλω να είμαι πολύ συγκεκριμένος: εννοώ ότι έχουν γίνει σημαντικά
βήματα, και στην ιστορική έρευνα του προβλήματος και στην άντληση αποδείξεων,
για κάποια πράγματα, τα οποία όμως, όπως αντιλαμβάνεστε, αποτελούν αντικείμενο
επεξεργασίας από τις αρμόδιες αρχές και πρέπει να τις αφήσουμε ήσυχες, να
κάνουν τη δουλειά τους».

ΕΡ.: Πείτε μου, είναι το προσωπικό σας στοίχημα αυτή η ιστορία;

ΑΠ.: «Όχι, δεν είναι στοίχημα προσωπικό. Αλλά έχοντας αντιληφθεί πόσο
σημαντικό πρόβλημα είναι, πόσο ζημιογόνο πρόβλημα είναι, έχω ενστερνισθεί την
ιδέα ότι η καταπολέμηση της τρομοκρατίας είναι μια από τις ύψιστες ­ θα έλεγα
­ προτεραιότητές μου».