«Ναι» στην ευθανασία

Με 104 ψήφους υπέρ και 40 κατά, η Ολλανδία έγινε χθες η πρώτη χώρα στον
κόσμο που νομιμοποίησε τον «ευγενή θάνατο».

«Ευγενής θάνατος». Με 104 ψήφους υπέρ και 40 κατά η Κάτω Βουλή της Ολλανδίας ενέκρινε νομοσχέδιο που προβλέπει τη νομιμοποίηση της ευθανασίας

Η Κάτω Βουλή της χώρας ενέκρινε κατά πλειοψηφία νομοσχέδιο το οποίο επιτρέπει
στους γιατρούς να προκαλούν ή να επισπεύδουν τον θάνατο ασθενών εφόσον
πληρούνται ορισμένες (αυστηρές) προϋποθέσεις. Το νομοσχέδιο θα κατατεθεί μέσα
στον επόμενο χρόνο προς ψήφιση και στην Άνω Βουλή, αλλά η διαδικασία αυτή
κρίνεται μάλλον τυπική.

Σύμφωνα, λοιπόν, με τα νέα δεδομένα, και εφόσον ο νόμος τεθεί σε ισχύ, οι
Ολλανδοί ιατροί θα μπορούν να καταφεύγουν στην ευθανασία χωρίς να διώκονται
από τις αρχές με την προϋπόθεση ότι:

1. Ο ασθενής υποφέρει από ανυπόφορους και ακατάπαυστους πόνους εξαιτίας
κάποιας ασθένειας που έχει διαγνωσθεί ιατρικώς.

2. Το ορθόν της διάγνωσης έχει επιβεβαιωθεί και από δεύτερο ιατρό.

3. Ο ιατρός έχει καταλήξει μετά βεβαιότητας στο συμπέρασμα ότι δεν
υπάρχει ουδεμία ελπίδα ανάρρωσης.

4. Ο ασθενής έχει επανειλημμένως ζητήσει βοήθεια προκειμένου να θέσει
τέρμα στη ζωή του.

5. Αν ο ασθενής είναι μικρότερος από 16 ετών, έχουν δώσει τη
συγκατάθεσή τους οι γονείς του.

6. Η ζωή του ασθενούς τερματίζεται με τον πρόσφορο ιατρικό τρόπο.

Οι υποστηρικτές του νομοσχεδίου, περιλαμβανομένων και πολλών ιατρών,
υποστηρίζουν ότι προασπίζει τα δικαιώματα των ασθενών και προσδίδει νομιμότητα
σε μία πρακτική που, ούτως ή άλλως, εφαρμοζόταν στην Ολλανδία εδώ και
τουλάχιστον είκοσι χρόνια.

Μόνο μέσα στο 1999, οι Ολλανδοί γιατροί φέρονται να έχουν συμβάλει στον
τερματισμό της ζωής 2.216 ασθενών ­ είτε μέσω της ευθανασίας είτε μέσω της
επικουρούμενης αυτοκτονίας, όπου ο ιατρός παρέχει τα φάρμακα αλλά δεν τα
χορηγεί ο ίδιος στον ασθενή. Το 90% των ασθενών αυτών ήταν καρκινοπαθείς.

Ο βασικός συνήγορος του νομοσχεδίου, το φιλελεύθερο κόμμα D66, επαίνεσε την
έγκρισή του. «Απευθύνεται σε ασθενείς που υποφέρουν και δεν έχουν ελπίδες
ανάνηψης. Οι άνθρωποι αυτοί θέλουν να πεθάνουν με αξιοπρεπή, ευγενή τρόπο»,
δήλωσε ο πρόεδρος της ολλανδικής Βουλής, Τομ Ντε Γκραφ.

Οι πολέμιοι του νομοσχεδίου, περιλαμβανομένων του αντιπολιτευόμενου
Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος και των μικροτέρων κομμάτων των Καλβινιστών,
αντιτάσσουν ότι η νομιμοποίηση της ευθανασίας, έστω και υπό συγκεκριμένες
συνθήκες, ενέχει τον κίνδυνο της κατάχρησης. Το Βατικανό έσπευσε να
καταδικάσει την απόφαση της ολλανδικής Κάτω Βουλής και ορισμένες οργανώσεις
δεν δίστασαν να κάνουν έναν παραλληλισμό με τη ναζιστική Γερμανία: «Το ίδιο
σκεπτικό εχρησιμοποιείτο και στη Γερμανία του 1935… Στην Ολλανδία, η ζωή δεν
είναι πλέον ασφαλής», δήλωσε ο Μπερτ Ντόρενμπος, εκπρόσωπος της «Scream
pro-life». «Αν οι ιατροί δεν διστάζουν να σκοτώσουν ασθενείς, τότε δεν θα
διστάσουν και να αρνηθούν τη βοήθειά τους σε ασθενείς που δεν τους είναι αρεστοί».

Οι αποφάσεις που οδήγησαν στη νομιμοποίηση

Έντονες επιφυλάξεις διατηρεί ο ηγέτης του αντιπολιτευόμενου Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος, Γιάαπ ντε Χόοπ Σέφερ

Το ιστορικό βήμα της ολλανδικής Κάτω Βουλής προς τη νομιμοποίηση της
ευθανασίας ήταν, ουσιαστικά, η κατάληξη μιας σειράς αποφάσεων που αντανακλούν
την αυξανόμενη ανεκτικότητα των αρχών απέναντι στην πρακτική αυτή.

1973 Ολλανδικό δικαστήριο καταδικάζει μία ιατρό, που έκανε στη μητέρα
της μία μοιραία ένεση μορφίνης, σε μία εβδομάδα φυλάκιση με αναστολή και ένα
χρόνο επιτήρηση.

1984 Το Ανώτατο Δικαστήριο της Ολλανδίας ανατρέπει την καταδίκη ενός
ιατρού που έθεσε τέλος στη ζωή μίας ηλικιωμένης γυναίκας κατ’ απαίτησή της.

1993 Το ολλανδικό Κοινοβούλιο υιοθετεί νόμο για τη ρύθμιση της
ευθανασίας που περιλαμβάνει έναν κατάλογο 28 προϋποθέσεων. Η ευθανασία
παραμένει εγκληματική πράξη, αλλά οι ιατροί που ακολουθούν τις κατευθυντήριες
γραμμές δεν απειλούνται με τιμωρία.

1994 Το Ανώτατο Δικαστήριο της Ολλανδίας επικυρώνει την καταδίκη, αλλά
αρνείται να επιβάλει ποινή σε έναν ιατρό που βοήθησε μία ετοιμοθάνατη γυναίκα
να αυτοκτονήσει.

1995 Ολλανδικό δικαστήριο κρίνει δικαιολογημένη την πράξη δύο ιατρών
που έθεσαν τέλος στη ζωή δύο σοβαρά άρρωστων μωρών κατόπιν αιτήσεως των γονιών
τους.

1997 Η κυβέρνηση υιοθετεί νέα μέτρα, σύμφωνα με τα οποία οι περιπτώσεις
ευθανασίας δεν παραπέμπονται πλέον απευθείας στους εισαγγελείς αλλά σε μία
ανεξάρτητη επιτροπή ιατρών, νομικών και ειδικών σε θέματα δεοντολογίας.

1999 Η κυβέρνηση καταθέτει στη Βουλή νομοσχέδιο για τη νομιμοποίηση της
ευθανασίας.