Οι «στρατιωτικές φυλές» στο Κόσοβο
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
10 λεπτά  |
Το βρετανικό μπλόκο στο Κλάβνικ, περίπου 40 χλμ. βόρεια της Πρίστινα, είχε
στηθεί κατά μήκος του δρόμου που οδηγεί προς το Ποντούγιεβο, την τελευταία
μεγάλη πόλη πριν από τα σύνορα του Κοσόβου με την Κεντρική Σερβία.
Ο έλεγχος των Βρετανών στρατιωτών έδειχνε να είναι αυστηρός στα διερχόμενα
αυτοκίνητα. Άνοιγαν τα πορτμπαγκάζ, ερευνούσαν σχολαστικά το εσωτερικό τους
και εξέταζαν με την ίδια προσοχή τα χαρτιά οδηγών και συνεπιβατών.
Οπλισμένοι
Ξαφνικά, από το βάθος, εμφανίζεται ένα τρακτέρ που η καρότσα του είχε καλυφθεί
από τελάρα με λαχανικά. Οι Αλβανόφωνοι επιβάτες του, οι οποίοι είχαν κρεμάσει
τη σημαία του UCK στο πλαϊνό μέρος του τρακτέρ, χαιρέτησαν με θέρμη τους
Βρετανούς στρατιώτες. Από το σημείο που βρισκόμασταν, ακριβώς απέναντι,
μπορούσαμε με μεγάλη ευκολία να διακρίνουμε τα όπλα που εξείχαν κάτω από τα
καφάσια. Περιμέναμε να δούμε πώς θα αντιδράσουν οι κάτοχοί τους, όταν το
«εμπόρευμά» τους ανακαλυφθεί από τους στρατιώτες της KFOR. Μάταια όμως. Οι
Βρετανοί φαντάροι αυτή τη φορά (;) δεν φάνηκαν να δείχνουν ενδιαφέρον για την
καρότσα του τρακτέρ. Έριξαν μία σχεδόν αδιάφορη ματιά και το άφησαν να φύγει…
Αναρχία
 |
|
Μένος Αλβανοφώνων. Το σερβικό χωριό Νόβακε στις φλόγες από την εκδικητική |
Το περιστατικό αυτό, στο οποίο ήμασταν αυτόπτες μάρτυρες, δυστυχώς, δεν είναι
από τα σπάνια στην επαρχία του Κοσόβου. Οι δυνάμεις της KFOR μέχρι τώρα
βρίσκονται ακόμη στο στάδιο της κατάληψης στρατηγικών θέσεων, προσπαθώντας να
αποκτήσουν τον έλεγχο σε μία περιοχή, όπου κυριαρχεί η ανασφάλεια και η
αβεβαιότητα. Νόμοι δεν υπάρχουν, ενώ οι κανόνες απουσιάζουν παντελώς.
Οι Βρετανοί, για παράδειγμα, είναι γεγονός ότι ασκούν με μεγάλη σχολαστικότητα
και προσοχή τα καθήκοντά τους στην Πρίστινα και στις παρυφές της πόλης.
Πράγματι, δεν είναι λίγες οι φορές που μπροστά μας έχουν σταματήσει αυτοκίνητα
με άνδρες του UCK και τους έχουν αφοπλίσει ασυζητητί, με αποτέλεσμα οι
κάτοικοι να τους έχουν δώσει το παρατσούκλι «οι σκληροί».
Μακριά από την πρωτεύουσα, ωστόσο, όπου τα πράγματα παραμένουν ανεξέλεγκτα, η
κατάσταση είναι διαφορετική. Τα μπλόκα ορισμένες φορές γίνονται πιο χαλαρά,
ιδιαίτερα στις περιπτώσεις, όπου εκτιμάται ότι ο αφοπλισμός κάποιων ενόπλων
πιθανώς αργότερα να δημιουργήσει προβλήματα στα πληρώματα της KFOR.
Η διαφορετική αυτή συμπεριφορά των ξένων στρατιωτών, πάντως, σχολιάζεται
ποικιλοτρόπως από τους ντόπιους. Έτσι, Σέρβοι και Αλβανόφωνοι χαρακτηρίζουν ως
πλέον «αδιάφορους» τους Γάλλους και φέρνουν ως παράδειγμα τη στάση που έχει
κρατήσει η γαλλική δύναμη στην Κοσόφσκα Μιτροβίτσα, όπου έχει πάρει θέση
ανάμεσα σε αντιπαρατιθέμενους Σέρβους και Αλβανοφώνους. «Δεν κάνουν τίποτα για
να σταματήσουν τις εμπλοκές και να σταματήσουν την ένταση», τους κατηγορούν
και οι δύο πλευρές.
Οι Ρώσοι
Οι πιο «απρόσιτοι» θεωρούνται οι Ρώσοι και όχι άδικα. Στον χώρο του
αεροδρομίου, οι Ρώσοι φαντάροι είναι πολύ σχολαστικοί στους ελέγχους τους και
επιτρέπουν τη διέλευση μόνο σε προσυμφωνημένα οχήματα της KFOR και στα
αυτοκίνητα των κατοίκων της περιοχής. Την ίδια τακτική οι Ρώσοι ακολουθούν και
στην Πρίστινα, όπου για πρώτη φορά την περασμένη Τρίτη εμφανίστηκε ένα
θωρακισμένο τους όχημα και πήρε θέση έξω από το νοσοκομείο, «για να
προστατέψει τους ελάχιστους εναπομείναντες γιατρούς». Από εκείνη τη στιγμή, το
ρωσικό πλήρωμα δεν επέτρεψε σε κανένα να πλησιάσει, κρατώντας απόσταση
ασφαλείας από το όχημά του και αποφεύγοντας έστω και να πουν μία κουβέντα
στους περαστικούς.
Οι Ιταλοί
Ως περισσότερο «κοινωνικοί», όπως άλλωστε ήταν αναμενόμενο, εμφανίζονται οι
Ιταλοί της KFOR. Στο Βορειοδυτικό Κόσοβο, όπου είναι ο τομέας τους, οι Ιταλοί
δείχνουν να έχουν προς το παρόν επηρεαστεί από την ανεξέλεγκτη κατάσταση. Το
κεντρικό στρατόπεδό τους, έξω από το Πετς, ένα πρώην εργοστάσιο της Ζάσταβα,
είναι συνεχώς γεμάτο από καμιόνια και στρατιωτικά οχήματα, με συνέπεια οι
ελάχιστοι Σέρβοι κάτοικοι να διαμαρτύρονται. «Μα καλά, γιατί δεν κάνετε
περιπολίες;», αναρωτιούνται.
Οι Ιταλοί, πάντως, από όσο διαπιστώσαμε, τουλάχιστον στη συγκεκριμένη περιοχή,
δείχνουν να συμμερίζονται την απόγνωση των έγκλειστων Σέρβων στο πατριαρχείο
του Πετς και κάνουν ό,τι μπορούν, προκειμένου να τους απεγκλωβίσουν και να
τους οδηγήσουν με ασφάλεια στο Μαυροβούνιο. Παράλληλα, είναι ιδιαίτερα
αυστηροί στους ελέγχους και πολύ συχνά αφοπλίζουν διερχόμενα οχήματα που
ανήκουν και στις δύο πλευρές.
Οι Αμερικανοί
Οι Αμερικανοί φαίνεται να έχουν τον απόλυτο έλεγχο της κατάστασης και να «μη
σηκώνουν πολλές κουβέντες». Είναι ίσως οι μοναδικοί που έχουν δημιουργήσει εκ
διαμέτρου αντίθετα συναισθήματα. «Αδέρφια μας» τους φωνάζουν οι Αλβανόφωνοι
και «εχθρούς» τους αποκαλούν οι Σέρβοι.
Οι Αλβανόφωνοι κάτοικοι στο νοτιοανατολικό τμήμα του Κοσόβου, στα σύνορα με
την ΠΓΔΜ, τους δείχνουν ιδιαίτερη συμπάθεια και μάλιστα εκατοντάδες παιδιά,
κατά μήκος του δρόμου, χαιρετούν φωνάζοντας «ΝΑΤΟ – ΝΑΤΟ», κάθε φορά που
περνάει στρατιωτικό όχημα από μπροστά τους.
Αντίθετα συναισθήματα όμως τρέφουν οι εκατοντάδες Σέρβοι, που παραμένουν στην
περιοχή, οι οποίοι κατηγορούν τους Αμερικανούς για «ανεκτικότητα απέναντι στις
προκλήσεις του UCK». Πριν από λίγες ημέρες ζήσαμε μία σκηνή, όπου κάποια
σερβική οικογένεια ζητούσε απεγνωσμένα βοήθεια από την ελληνική στρατιωτική
δύναμη, καθώς, όπως έλεγε στους δικούς μας αξιωματικούς, είχε ληστευθεί από
τον UCK και οι Αμερικανοί στους οποίους απευθύνθηκαν αδιαφόρησαν, χωρίς να
τους δώσουν την παραμικρή σημασία.
Οι Έλληνες
Αντιστρόφως ανάλογα είναι τα συναισθήματα απέναντι στους Έλληνες, τους οποίους
οι μεν Σέρβοι αισθάνονται ως «αδερφούς», οι δε αλβανόφωνοι ως «εν δυνάμει εχθρούς».
Οι ελληνοσερβικοί δεσμοί φιλίας πάντως έχουν αρχίσει να δημιουργούν κάποια
προβλήματα στην ελληνική στρατιωτική αποστολή, καθώς οι Αλβανόφωνοι την
αντιμετωπίζουν με δυσπιστία. Την εντύπωση αυτή απεκόμισε μάλιστα και ο Έλληνας
πρέσβης στη Γιουγκοσλαβία κ. Παναγιώτης Βλασσόπουλος, ο οποίος χθες
επισκέφθηκε την Πρίστινα και την ελληνική αποστολή στο Ρόσεβατς. «Ακόμη
βρισκόμαστε στην αρχή και είναι πιθανόν να επικρατεί αυτή η δυσπιστία. Πιστεύω
όμως ότι η στρατιωτική παρουσία μας, αλλά και η ανθρωπιστική βοήθεια που
στέλνουμε στο Κόσοβο θα κάνουν γρήγορα να ξεπεραστούν αυτά τα προβλήματα των
κατοίκων που δεινοπάθησαν τόσο πολύ», σημείωσε ο κ. Βλασσόπουλος.
Δυσφορία
Γενικότερα, όμως, η έλλειψη μίας συγκεκριμένης και κοινής λειτουργίας των
στρατιωτών της KFOR, σε συνδυασμό με τη διαφορετική συμπεριφορά των μονάδων
ανάλογα με την εθνικότητα, έχει προκαλέσει δυσφορία και μέσα στους κόλπους του
ΝΑΤΟ. Ορισμένες μάλιστα φορές η δυσαρέσκεια αυτή έχει εκφραστεί και σε επίπεδο
ανώτατων αξιωματικών, εδώ, στην Πρίστινα, καθώς η αμερικανοβρετανική πλευρά
ασκεί κριτική στους Γάλλους, επισημαίνοντας ότι δεν τηρούν κατά γράμμα τις
υποχρεώσεις τους. Στον αντίποδα, η γαλλική δύναμη διατείνεται πως βρίσκεται
στην περισσότερο επικίνδυνη ζώνη, στο Βόρειο Κόσοβο και κοντά στα σύνορα με
την Κεντρική Σερβία, όπου παραμένουν ακόμη πολλοί Σέρβοι. Επιπλέον, οι Γάλλοι
αξιωματικοί υποστηρίζουν ότι η υπάρχουσα δύναμη είναι μόνο η εμπροσθοφυλακή
και διαβεβαιώνουν πως στην περιοχή θα φτάσουν πολύ σύντομα και άλλες
ενισχύσεις από τη Γαλλία.
Η Ελβετία δέσμευσε τα περιουσιακά στοιχεία του Μιλόσεβιτς
Ύστερα από αίτηση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης, η ελβετική κυβέρνηση
αποφάσισε χθες να δεσμεύσει τα περιουσιακά στοιχεία του Γιουγκοσλάβου προέδρου
Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς και τεσσάρων άλλων συνεργατών του, οι οποίοι
κατηγορούνται για εγκλήματα πολέμου στο Κοσσυφοπέδιο από το Διεθνές Ποινικό
Δικαστήριο (ΔΠΔ).
«Η Υπηρεσία της Ομοσπονδιακής Αστυνομίας αποφάσισε, ως προληπτικό μέτρο, να
παγώσει τα περιουσιακά στοιχεία του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς και των τεσσάρων
άλλων κατηγορουμένων», αναφέρεται σε ανακοίνωση της ελβετικής αστυνομίας.
Στην ανακοίνωση προστίθεται πως η απόφαση αυτή ελήφθη ύστερα από αίτημα του
ΔΠΔ, που ζήτησε στις 28 Μαΐου τη νομική βοήθεια της Ελβετίας εναντίον του
Μιλόσεβιτς και των συνεργατών του.
Η απόφαση αυτή σημαίνει ότι οι ελβετικές αρχές πρέπει να λάβουν γνώση αμέσως
για τα περιουσιακά στοιχεία που βρίσκονται στην Ελβετία και πως οι περιουσίες
τους δεν μπορεί πλέον να μεταβιβασθούν.
Το ΔΠΔ, εκτός από τον Μιλόσεβιτς, κατηγορεί για εγκλήματα πολέμου τον πρόεδρο
της Σερβίας Μίλαν Μιλουτίνοβιτς, τον αντιπρόεδρο της γιουγκοσλαβικής
κυβέρνησης Νίκολα Σαΐνοβιτς, τον διοικητή των γιουγκοσλαβικών Ενόπλων Δυνάμεων
Ντραγκολιούμπ Οϊντάνιτς και τον Σέρβο υπουργό Εσωτερικών Βλάικο Στογίλκοβιτς.
Το νέο τεύχος της ειδικευμένης αμερικανικής περιοδικής έκδοσης «Foreign
Report» υποστηρίζει σε δημοσίευμά του πως ο Γιουγκοσλάβος πρόεδρος Σλόμπονταν
Μιλόσεβιτς θα γίνει όλο και περισσότερο απρόβλεπτος στο άμεσο μέλλον εξαιτίας
προσωπικών προβλημάτων, τόσο υγείας όσο και ατομικής ψυχολογίας. Αυτό
τουλάχιστον υποστηρίζει το ψυχογράφημα του ηγέτη της Γιουγκοσλαβίας, που έγινε
από ειδικούς επιστήμονες, συνεργάτες της CIA.
Σύμφωνα με την έκθεση που συνέταξε η Κεντρική Υπηρεσία Πληροφοριών των ΗΠΑ, «ο
βίαιος χαρακτήρας του Γιουγκοσλάβου προέδρου είναι εν μέρει απόρροια χρόνιων
πόνων στην πλάτη, του διαβήτη από τον οποίο ο Μιλόσεβιτς πάσχει από έφηβος
και, εν μέρει, από τα αρνητικά προσωπικά βιώματα στα οποία δεσπόζουσα θέση
έχει η αυτοκτονία των γονέων του.
Οι ψυχολόγοι της CIA περιγράφουν την προσωπικότητα του Μιλόσεβιτς ως ψυχρή
παρά το ότι είναι συγκυριακά ευπροσήγορος και γοητευτικός.
Σύμφωνα με τη CIA, ο Μιλόσεβιτς είναι πολύ λιγότερο επιρρεπής στη ρωσική
κουλτούρα απ’ όσο εκτιμάται, από τους Δυτικούς.
Ζημιές 30 δισ. δολ.
Οι ζημιές που προκάλεσαν στη Γιουγκοσλαβία οι συνεχιζόμενοι επί έντεκα
εβδομάδες ΝΑΤΟϊκοί βομβαρδισμοί εκτιμώνται σε 29,6 δισεκατομμύρια δολάρια (10
τετράκις εκατομμύρια δραχμές περίπου) σύμφωνα με μια ανεξάρτητη ομάδα Σέρβων οικονομολόγων.
«Χωρίς διεθνή οικονομική υποστήριξη, η Γιουγκοσλαβία θα μπορέσει, στην
καλύτερη των περιπτώσεων, να ανακάμψει ύστερα από τουλάχιστον σαράντα χρόνια
και να φθάσει στο οικονομικό επίπεδο που ήταν με την άνοδο στην εξουσία πριν
από δέκα χρόνια του προέδρου Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς», υποστηρίζουν οι Σέρβοι οικονομολόγοι.
Οι υλικές ζημιές αποτιμώνται στην έκθεση σε 4,1 δισεκατομμύρια δολάρια
περίπου, οι απώλειες του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊοντος (ΑΕΠ) ανέρχονται σε
23,2 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ οι απώλειες σε ανθρώπινο δυναμικό των
νεκρών, των τραυματιών και των εκατό χιλιάδων εκπατρισμένων, από τους οποίους
το 60% ανήκει στον ενεργό πληθυσμό εκτιμώνται στο ποσόν των 2,3
δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Στη μελέτη των Σέρβων οικονομολόγων δεν έχουν ληφθεί υπόψη οι ζημιές που
προκλήθηκαν στον στρατό, στους οικισμούς, στο περιβάλλον, στα ιστορικά
μνημεία, στον πολιτισμό και στα πολιτιστικά μνημεία της χώρας. Τέλος, στην
έκθεση αναφέρεται ότι η Γιουγκοσλαβία έχει άμεση ανάγκη από τουλάχιστον 1,2
δισ. δολάρια για να καλύψει τις κατά προτεραιότητα επείγουσες ανάγκες της: για
αποκατάσταση των ζημιών στα νοσοκομεία, για ηλεκτρική ενέργεια, για εκπόνηση
κοινωνικού προγράμματος, για θέρμανση και για ανοικοδόμηση των κατεστραμμένων
γεφυρών της.
Τέσσερις υπουργοί επιτόπου
 |
|
Επίσκεψη υπουργού. Ο Γάλλος υπουργός Άμυνας Αλέν Ρισάρ περιστοιχίζεται από |
Τέσσερις υπουργοί της Ευρωπαϊκής Ένωσης πήγαν χθες στο Κόσοβο για να
επισκεφθούν τα στρατεύματα των χωρών τους, αλλά και να διαπιστώσουν την
κατάσταση που έχει δημιουργηθεί μετά το τέλος των ΝΑΤΟϊκών βομβαρδισμών. Την
ίδια ώρα ο Ρώσος υπουργός Άμυνας Ιγκόρ Σεργκέγιεφ ανακοίνωνε πως Ρώσοι
αλεξιπτωτιστές είναι έτοιμοι να φύγουν για το Κοσσυφοπέδιο, προκειμένου να
ενισχύσουν τους 200 Ρώσους στρατιώτες που βρίσκονται ήδη εκεί.
Στη Γενεύη, ο εκπρόσωπος της Υπάτης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες,
Κρις Γιανόφσκι, δήλωσε ότι πρέπει να καταβληθεί κάθε προσπάθεια για να
μπορέσουν να παραμείνουν στο Κόσοβο οι Σέρβοι που το επιθυμούν και ότι δεν
τίθεται θέμα να ενθαρρυνθεί η αποχώρησή τους από την επαρχία.
«Πιστεύουμε ότι θα ήταν τραγικό να φύγουν, δεν θέλουμε να τους διώξουμε από το
Κόσοβο», τόνισε. Και πρόσθεσε ότι «αυτοί που θέλουν να φύγουν, μπορούν να το
κάνουν αφού ούτε η Υπάτη Αρμοστεία ούτε η KFOR ούτε κάποιος άλλος πρόκειται να
τους εμποδίσει».
Στηρίζουν τον πρέσβη στην Κύπρο
Για παραπληροφόρηση στον τρόπο κάλυψης του πολέμου στο Κοσσυφοπέδιο κατηγορεί
τον κυπριακό Τύπο το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, το οποίο εκφράζει την αμέριστη
υποστήριξή του στον Αμερικανό πρέσβη στη Λευκωσία κ. Μπριλ. Το Στέιτ
Ντιπάρτμεντ χαρακτηρίζει μάλιστα «ανεύθυνες» κάποιες δηλώσεις εκπροσώπων
πολιτικών κομμάτων στην Κύπρο.
«Οποιαδήποτε πρόταση ότι χρειάζεται επίπληξη του κ. Μπριλ είναι απολύτως
λανθασμένη», δήλωσε ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Τζέιμς Ρούμπιν.
Ακόμη ο κ. Ρούμπιν ανέφερε ότι ο Αμερικανός πρέσβης στη Λευκωσία έστειλε
επιστολές στους επικεφαλής των πολιτικών κομμάτων στην Κύπρο, αναφερόμενος
«στις ανακριβείς και ανεύθυνες δηλώσεις» που έκαναν εκπρόσωποι κομμάτων κατά
τη διάρκεια αντιΝΑΤΟϊκής εκδήλωσης στις 7 Ιουνίου στη Λευκωσία.
Google news
