Η ώρα της αλήθειας για την Ιρλανδία

Η ώρα της αλήθειας για την ειρηνευτική συμφωνία που υπεγράφη τον Απρίλιο του
1998 ανάμεσα στους προτεστάντες και τους καθολικούς της Βόρειας Ιρλανδίας
πλησιάζει. Και οι προοπτικές είναι κάθε άλλο παρά λαμπρές.

Τόνι Μπλερ. Ο Βρετανός πρωθυπουργός παίζει τύμπανο στα εγκαίνια του Εθνικού Ιδρύματος Μουσικής. Την άλλη εβδομάδα, ο κίνδυνος είναι ότι θα παίζουν τύμπανο άλλοι…

Ο Βρετανός πρωθυπουργός Τόνι Μπλερ προειδοποίησε χθες τους πολιτικούς της
Βόρειας Ιρλανδίας ότι έχουν μπροστά τους μια τελευταία ευκαιρία για την
ειρήνη. Ο Μπλερ επρόκειτο να επισκεφθεί σήμερα την περιοχή για να λάβει μέρος
στις ειρηνευτικές συνομιλίες, αλλά ανέβαλε το ταξίδι του για την ερχόμενη
εβδομάδα. Αύριο θα έχει συνομιλίες με τον Ιρλανδό ομόλογό του Μπέρτι Άχερν
στον Λονδίνο και οι δύο ηγέτες θα μεταβούν την άλλη εβδομάδα στο Μπέλφαστ.
Τόσο η αγγλική κυβέρνηση όμως όσο και η ιρλανδική δηλώνουν κατηγορηματικά ότι
μέχρι τις 30 Ιουνίου πρέπει να έχει συσταθεί η διοίκηση της επαρχίας, όπως
προβλέπεται από τη Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής.

Το μεγαλύτερο εμπόδιο για την εφαρμογή της συμφωνίας είναι ο αφοπλισμός των
παραστρατιωτικών οργανώσεων. Οι Ενωτικοί του Όλστερ, με επικεφαλής τους τον
Ντέιβιντ Τριμπλ, δηλώνουν ότι δεν θα λάβουν μέρος στις εργασίες της
Εθνοσυνέλευσης της Βόρειας Ιρλανδίας μαζί με το Σιν Φέιν αν ο IRA δεν έχει
αρχίσει να παραδίδει τα όπλα του. Ο πρόεδρος τού Σιν Φέιν, Τζέρι Άνταμς, όμως,
τονίζει ότι το κόμμα του δεν μπορεί να αναγκάσει τον IRA να παραδώσει ούτε ένα
όπλο. Και η Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής δεν συνδέει τη συγκρότηση της
Εθνοσυνέλευσης με την παράδοση των όπλων.

Ο Τριμπλ έριξε λάδι στη φωτιά ζητώντας από την υφυπουργό Βόρειας Ιρλανδίας, Μο
Μόουλαμ να παραιτηθεί, κάτι που ο Τόνι Μπλερ απέρριψε κατηγορηματικά. Η ίδια η
Μόουλαμ δηλώνει ότι είναι έτοιμη να παραιτηθεί αν αυτό θα βοηθούσε την
ειρηνευτική διαδικασία. «Αυτό που θέλει ο λαός της Βόρειας Ιρλανδίας είναι ένα
ασφαλές μέλλον», τόνισε. «Διανύσαμε πέρυσι μια μεγάλη απόσταση και πιστεύω ότι
αν οι δύο πλευρές εντείνουν τις προσπάθειές τους τις επτά επόμενες ημέρες, θα
τα καταφέρουμε».

Και ο Τζέρι Άνταμς, όμως, προειδοποίησε χθες ότι οι διαπραγματεύσεις για την
ειρήνη στη Βόρεια Ιρλανδία έχουν φτάσει σε ένα κρίσιμο σημείο, το πιο κρίσιμο
των έξι τελευταίων ετών, αν όχι της σύγχρονης ιστορίας του νησιού. Με άρθρο
του στους «Τάιμς», ο ηγέτης του Σιν Φέιν καλεί τους Ενωτικούς να συνεργαστούν
με εποικοδομητικό τρόπο με τους Ρεπουμπλικανούς για να βρεθεί μια διέξοδος στο
αδιέξοδο. Σε αντίθετη περίπτωση, τονίζει, η κατάσταση μπορεί να ξεφύγει από
τον έλεγχο.

Αντίθετα με τον προκάτοχό του Τζον Μέιτζορ, γράφει ο Τζέρι Άνταμς, ο σημερινός
πρωθυπουργός της Βρετανίας έχει τη δυνατότητα να επιφέρει σημαντικές αλλαγές.
Πρέπει όμως να χρησιμοποιήσει τις εξουσίες του. Δεν πρέπει να παγιδευτεί από
Ενωτικά στοιχεία που προσπαθούν να εμποδίσουν την πρόοδο. Είτε εφαρμοστεί η
συμφωνία είτε όχι, τα ανθρώπινα δικαιώματα, η ισότητα, η δικαιοσύνη και όλα τα
άλλα ζητήματα που αφορούν τη Βόρεια Ιρλανδία εξακολουθούν να ανήκουν στη
δικαιοδοσία της βρετανικής κυβέρνησης. Πολιτικές ευθύνες έχει όμως και η
ιρλανδική κυβέρνηση. Το τείχος της ειρήνης χρειάζεται γερά θεμέλια. Και η
Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής έχει γεννήσει ελπίδες ότι αυτά τα θεμέλια
μπορούν να δημιουργηθούν.

Τις τελευταίες μέρες τα πνεύματα στη Βόρεια Ιρλανδία έχουν οξυνθεί, καθώς
πλησιάζει η ημερομηνία της πορείας που πραγματοποιεί κάθε χρόνο το
Προτεσταντικό Τάγμα της Οράγγης για να τιμήσει τις νίκες των προτεσταντών επί
ενός καθολικού βασιλιά πριν από τρεις αιώνες. Η πορεία αυτή συνοδεύεται συχνά
από επεισόδια και θανάτους και ο βρετανικός στρατός ανακοίνωσε χθες ότι οι
1.300 στρατιώτες που έχουν αποσυρθεί από την επαρχία θα επιστρέψουν εγκαίρως
για να αντιμετωπίσουν την κατάσταση.

Ένταση δημιουργήθηκε και την περασμένη Τρίτη, με αφορμή την αποφυλάκιση του
Πάτρικ Μαγκί, στελέχους του Ιρλανδικού Δημοκρατικού Στρατού και γνωστού ως
«βομβιστή του Μπράιτον».

Περισσότεροι από 3.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί τις τρεις τελευταίες δεκαετίες
στη Βόρεια Ιρλανδία σε συγκρούσεις ανάμεσα στους προτεστάντες, που θέλουν να
παραμείνει το Όλστερ επαρχία του Ηνωμένου Βασιλείου, και στους καθολικούς, που
επιδιώκουν την ένωσή του με την Ιρλανδική Δημοκρατία. Η υπογραφή της Συμφωνίας
της Μεγάλης Παρασκευής οδήγησε σε κατάπαυση του πυρός, όχι όμως και στην
επούλωση των πληγών που έχουν ανοίξει.