Η σκόνη της Σαχάρας αυξάνει την υπεριώδη ακτινοβολία

ΧΑΝΙΑ

Η σκόνη από τη Σαχάρα, αλλά και τα ιπτάμενα σωματίδια που προέρχονται από το
Αιγαίο και «κατακλύζουν» τον ουρανό της Κρήτης, επηρεάζουν και την ηλιακή
ακτινοβολία που δέχεται το νησί. Όπως αποδείχθηκε μάλιστα, ακόμη κι αν κάποιος
κάθεται στη σκιά δεν γλιτώνει από την υπεριώδη ακτινοβολία, η οποία ωστόσο
έχει ευεργετικά αποτελέσματα στη διατήρηση του σπάνιου οικοσυστήματος του νησιού.

Τα παραπάνω συμπεράσματα προέκυψαν από το πείραμα που πραγματοποίησαν στα
Χανιά περίπου 100 επιστήμονες με αντικείμενο τον ρόλο των αιωρημάτων στην
αλλαγή σύστασης της ατμόσφαιρας.

Σταυροδρόμι

Σύμφωνα με τον καθηγητή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Χρήστο
Ζερεφό, το πείραμα των Χανίων βοήθησε τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα
τον ρόλο των αιωρημάτων που προέρχονται από τη Σαχάρα, το Αιγαίο ή άλλες
περιοχές στην αλλαγή της σύστασης της ατμόσφαιρας και θεωρείται ένα από τα
μεγαλύτερα της δεκαετίας. Όπως είπε ο κ. Ζερεφός, οι μετρήσεις και στα τρία
σημεία ελέγχου, στον Πρασσέ, τα Νοπήγια και το Γεράνι, καθώς και οι μετρήσεις
στην κινητή μονάδα που είχε τοποθετηθεί σε πλοίο, απέδειξαν ότι τα αιωρήματα
επηρεάζουν την ηλιακή ακτινοβολία. Μάλιστα ο κ. Ζερεφός χαρακτήρισε την Κρήτη
σταυροδρόμι αερίων μαζών. Από το πείραμα δε των Χανίων διαπιστώθηκαν δύο
περιπτώσεις συγκέντρωσης αιωρημάτων στις 4 και τις 9 Μαΐου.

Το εντυπωσιακό, σύμφωνα με τον Χ. Ζερεφό, είναι ότι τα σύννεφα πάνω από την
Κρήτη είχαν πάχος 9 χιλιόμετρα και προέρχονταν από την έρημο Σαχάρα. Οι
επιστήμονες μάλιστα διαπίστωσαν και μια διασυνοριακή μεταφορά, καθώς τα
αιωρήματα από την έρημο Σαχάρα μετακινήθηκαν προς την Ιταλία, από εκεί στην
Πελοπόννησο, στη συνέχεια στην Κρήτη, για να καταλήξει η αέρια μάζα στις
Βρυξέλλες, όπου έβρεξε κόκκινη βροχή.

Για τους δορυφόρους

Όπως είπε ο κ. Ζερεφός, οι επιπτώσεις των αιωρημάτων στη σύσταση της
ατμόσφαιρας μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την καλύτερη βαθμολόγηση των
δορυφόρων, κάτι που θεωρείται βασικό επίτευγμα. Όπως επισήμανε ο Χ. Ζερεφός,
κατά τη διάρκεια του πειράματος διαπιστώθηκε ότι ο αμερικανικός δορυφόρος
έκανε λάθος σε ένα σημαντικό στοιχείο, όταν υπολόγιζε την υπεριώδη ηλιακή
ακτινοβολία, που τελικά μεταβάλλεται καθ’ ύψος, ενώ υπάρχει σημαντική διάχυση
του υπεριώδους φωτός.

Ο Χ. Ζερεφός σημείωσε ότι, κατά τους υπολογισμούς του καθηγητή Ιβάρ Ίζαξεν από
το Πανεπιστήμιο του Όσλο, αναμένεται να σημειωθεί κυρίως προς την ασιατική
πλευρά με την αύξηση των αεροπορικών πτήσεων μια σημαντική αλλαγή στο όζον της
τροχόσφαιρας μέσα στις επόμενες δύο δεκαετίες.

Δεύτερο πείραμα

Ο Χ. Ζερεφός είπε, εξάλλου, πως το συγκεκριμένο πείραμα είναι το δεύτερο που
γίνεται στην Κρήτη. Το πρώτο πείραμα έγινε πριν από τρία χρόνια. «Τότε,
πετάξαμε ­ εξήγησε ­ πάνω από την Κρήτη με ένα ειδικά εξοπλισμένο αεροσκάφος,
στο οποίο υπήρχαν μηχανήματα που παρακολουθούσαν τη σύσταση της ατμόσφαιρας,
την ένταση της ηλιακής ακτινοβολίας και την κατανομή της. Οι μετρήσεις αυτές
έδειξαν ότι η περιοχή στο Αιγαίο και στην Κρήτη έχει σημαντικά αυξημένες τιμές όζοντος».

Σημειώνεται ότι το δεύτερο πείραμα, που ξεκίνησε την 1η Μαΐου, θα ολοκληρωθεί
εντός της εβδομάδος και υποστηρίζεται, μεταξύ άλλων, από την Ευρωπαϊκή Ένωση,
το υπουργείο Περιβάλλοντος της Ελβετίας, την αμερικανική υπηρεσία
Αεροδιαστημικής NASA. Σ’ αυτό δε συνεργάστηκαν περίπου 100 επιστήμονες από τα
Πανεπιστήμια Θεσσαλονίκης, Κρήτης, Θράκης, Μονάχου, Όσλου, Λωζάνης, Ρώμης,
καθώς επίσης από το Εθνικό Κέντρο Ερευνών Γαλλίας και το Ινστιτούτο
Διαστημικών Ερευνών του Βελγίου.