Μεταλλικό νέφος στον ουρανό της Εύβοιας

Τα μικρά κομμάτια από αλουμίνιο που βρέθηκαν πεσμένα στο έδαφος της Λάρισας
έλυσαν το μυστήριο του «τοξικού» νέφους, που σκίασε τον ουρανό της Εύβοιας και
της Θεσσαλίας. Το νέφος, που ανιχνεύθηκε προχθές το μεσημέρι προκαλώντας
κινητοποίηση των πολιτικών και στρατιωτικών αρχών της χώρας, αποδείχτηκε
τελικά ότι αποτελούνταν από μικρές ίνες αλουμινίου, μήκους γύρω στο ένα
εκατοστό, και οι οποίες προφανώς είχαν ριχθεί από ΝΑΤΟϊκά πολεμικά αεροσκάφη
με σκοπό να παραπλανήσουν τα επίγεια αντιαεροπορικά ραντάρ της Γιουγκοσλαβίας.

Σκιά

Το νέφος έφτασε στη χώρα μας, επειδή προχθές έπνεαν βορειοδυτικοί άνεμοι. Το
εντόπισαν αρχικά σε ύψος 10.000 μέτρων στρατιωτικά μετεωρολογικά ραντάρ. Αυτό
που είδαν οι χειριστές των ραντάρ ήταν μια μεγάλη σκιά να ξεπροβάλλει στον
ελληνικό ουρανό από το… πουθενά. Το γεγονός αυτό προκάλεσε έντονο
προβληματισμό, αφού τα μετεωρολογικά δελτία μέχρι εκείνη την ώρα δεν ανέφεραν
κανένα σύννεφο βροχής στη συγκεκριμένη περιοχή.

Μετρήσεις

Η Μετεωρολογική Υπηρεσία του Αρχηγείου Τακτικής Αεροπορίας (ΑΤΑ), που εδρεύει
στη Λάρισα, μόλις «κλείδωσε στο στόχο» το περίεργο νέφος, ειδοποίησε τον
νομάρχη της Λάρισας, ο οποίος με τη σειρά του ενημέρωσε το ΥΠΕΧΩΔΕ. Το
κλιμάκιο του ΠΕΡΠΑ στη Λάρισα πήρε την εντολή να πραγματοποιήσει επιπλέον
μετρήσεις χθες το πρωί, ώστε να εξακριβωθεί η ταυτότητα του νέφους. Από τις
μετρήσεις δεν εξακριβώθηκε η ύπαρξη «περίεργων» ουσιών, ενώ την ίδια στιγμή,
σε αντίστοιχες μετρήσεις που διενεργούσε η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής
Ενέργειας σε όλη την Ελλάδα, δεν ανιχνεύθηκαν ενδείξεις ραδιενέργειας.
«Μετρήσεις γίνονται συνεχώς από όλους τους σταθμούς μας στη χώρα, χωρίς να
διαπιστωθεί αύξηση στις τιμές ραδιενέργειας», λέει στα «ΝΕΑ» ο κ. Κώστας
Ποτηριάδης, επιστήμονας της ΕΕΑΕ.

Όχι τοξικό

Και ενώ οι φήμες έδιναν και έπαιρναν, για το αν το νέφος είναι τοξικό και
επικίνδυνο για τη δημόσια υγεία, η πρώτη καθησυχαστική απάντηση ήρθε από το
Εργαστήριο Ελέγχου Ρύπανσης της Ατμόσφαιρας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο
Θεσσαλονίκης. «Το νέφος δημιουργήθηκε από μη τοξικό υλικό, που χρησιμοποιούν
οι ΝΑΤΟϊκές δυνάμεις για να αποπροσανατολίσουν και να θέσουν εκτός λειτουργίας
τα ραντάρ και την αντιαεροπορική άμυνα των Σέρβων στη διάρκεια των
βομβαρδισμών», ανέφερε στα «ΝΕΑ» ο διευθυντής του Εργαστηρίου κ. Θεμιστοκλής
Κουιμτζής. «Δεν υπάρχει όμως κανένας κίνδυνος για τη δημόσια υγεία».

Αερόφυλλα

Την ίδια άποψη είχαν και οι στρατιωτικές αρχές της χώρας μας, αφού χθες το
πρωί, στην περιοχή της Λάρισας, άνδρες της Πολεμικής Αεροπορίας εντόπισαν τις
ίνες αυτές. Περισσότερο γνωστές είναι με το όνομα «αερόφυλλα» ή «chaff» στα
αγγλικά και πρόκειται για μια συνηθισμένη τακτική δημιουργίας αντιμέτρων εις
βάρος των εχθρικών ραντάρ. Τα αερόφυλλα, όπως τόνισε στα «ΝΕΑ» ο εκπρόσωπος
του ΓΕΑ αντισμήναρχος Άρης Σταματίου, λειτουργούν ως «παλλόμενα δίπολα». Με
άλλα λόγια, όταν η ακτινοβολία του επίγειου ραντάρ πέσει επάνω τους, αυτά την
επιστρέφουν πίσω σε πολλαπλάσια μορφή, με αποτέλεσμα ο χειριστής του ραντάρ να
βλέπει στην οθόνη του ένα νέφος από στόχους και όχι το πραγματικό εχθρικό
αεροσκάφος. Σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές όμως, η τεχνική αυτή, που άρχισε να
εφαρμόζεται μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, δεν έχει αποτέλεσμα σε εξελιγμένα
ραντάρ αντιαεροπορικών συστημάτων, που διαθέτουν σύστημα ΜΤΙ (Multi Target
Indicator), δηλαδή εγκλωβιστή πολλαπλών στόχων.

Έλεγχος στα νερά

Πάντως, για προληπτικούς λόγους, εντείνονται οι έλεγχοι των ομβρίων υδάτων από
το Εργαστήριο του ΑΠΘ, με την εγκατάσταση δύο σταθμών στη Θεσσαλονίκη και στην
περιοχή του Δέλτα στον ποταμό Αξιό. Επιστήμονες του Εργαστηρίου θα ελέγχουν σε
καθημερινή βάση τα νερά της βροχής, τα αιωρούμενα σωματίδια και τη σκόνη. Στο
μεταξύ, επιστήμονες του Εργαστηρίου Φυσικής της Ατμόσφαιρας στο ΑΠΘ και στο
Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης εξετάζουν την εμφάνιση του νέφους,
διενεργώντας μετρήσεις, τα αποτελέσματα των οποίων θα ανακοινώσουν περίπου σε
10 μέρες.

Πάντως ο υφυπουργός Υγείας κ. Νίκος Φαρμάκης είπε χθες πως τα αερόφυλλα δεν
εισπνέονται λόγω του όγκου τους, είναι αδρανή υλικά, και πως όσο συνεχίζονται
οι ΝΑΤΟϊκοί βομβαρδισμοί, υπάρχει πιθανότητα να εμφανιστεί ξανά στον ελληνικό
ουρανό παρόμοιο νέφος.