Η δίκη του αίματος

Για κάποιους είναι «κυνήγι μαγισσών». Για άλλους, απονομή δικαιοσύνης. Σε κάθε
περίπτωση, πρόκειται για κάτι πρωτοφανές: τρεις πολιτικοί, Ντιφουά, Ερβέ,
Φαμπιούς, από τους οποίους ο ένας πρώην πρωθυπουργός της Γαλλίας, κάθονται στο
σκαμνί με την κατηγορία της «ανθρωποκτονίας εξ αμελείας».

Λοράν Φαμπιούς. Ο πρώην πρωθυπουργός της Γαλλίας θεωρεί «βάρβαρη αδικία» το γεγονός ότι διώκεται αυτός, ο πρώτος πολιτικός που ανήγαγε το AIDS σε υπ’ αριθμόν 1 πρόβλημα της δημόσιας υγείας

Ένας άνθρωπος που κάποτε ήταν το «παιδί-θαύμα» της γαλλικής πολιτικής και δύο
πρώην υπουργοί θα δώσουν λόγο, αύριο, για περισσότερους από 1.000 θανάτους από
αίμα μολυσμένο με AIDS, σε μία υπόθεση που «σέρνεται» εδώ και δεκατέσσερα χρόνια.

Η δίκη του πρώην πρωθυπουργού Λοράν Φαμπιούς και των πρώην υπουργών Υγείας
Εντμόν Ερβέ και Ζορζίνας Ντιφουά θα δείξει, για πρώτη φορά στη Γαλλία, αν μέλη
της κυβέρνησης μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνα για κυβερνητικές ενέργειες που
οδήγησαν στον θάνατο ή στην ασθένεια χιλιάδες ανθρώπους.

Επτά από τα θύματα ­ πέντε από τα οποία πέθαναν στο μεταξύ ­ έφεραν την
υπόθεση στον δρόμο της ποινικής δικαιοσύνης, για ένα σκάνδαλο που ξέσπασε στα
μέσα της δεκαετίας του 1980, όταν οι κρατικές τράπεζες αίματος διένειμαν αίμα
μολυσμένο με τον HIV (τον ιό που προκαλεί το AIDS).

Στίγμα

Ο Σοσιαλιστής Φαμπιούς εθεωρείτο τότε βέβαιος διεκδικητής της γαλλικής
προεδρίας, ώσπου το σκάνδαλο στιγμάτισε την πολιτική του σταδιοδρομία. Πενήντα
δύο ετών σήμερα, πρόεδρος της γαλλικής Εθνοσυνέλευσης, υποστηρίζει ότι η
δικαστική αρχή συγχέει την πολιτική με την ποινική ευθύνη. Και οι τρεις
πολιτικοί επιμένουν στην αθωότητά τους.

Κατηγορούνται για «ανθρωποκτονία εξ αμελείας», κατηγορία η οποία επισύρει
ποινή πενταετούς φυλάκισης και προστίμου 500.000 φράγκων.

Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, οι τρεις δεν φρόντισαν να επιβάλουν τη διεξαγωγή
ελέγχων για AIDS στο αίμα των δωρητών, μολονότι υπήρχε διαθέσιμο τεστ τον
Μάρτιο του 1985, ενώ, από τον Μάιο του ίδιου έτους, επέμειναν στη διανομή
προϊόντων αίματος τα οποία προηγουμένως δεν είχαν υποστεί την απαιτούμενη
θερμική επεξεργασία για την εξόντωση των ιών.

Ο έλεγχος του αίματος που προοριζόταν για μεταγγίσεις άρχισε στη Γαλλία μόλις
τον Ιούνιο του 1985, όταν το γαλλικό Ινστιτούτο Παστέρ παρουσίασε δικό του
τεστ στην αγορά.

Τουλάχιστον για πέντε μήνες αφότου είχαν για πρώτη φορά στη διάθεσή τους
προϊόντα αίματος που είχαν υποστεί θερμική επεξεργασία οι γαλλικές
υγειονομικές αρχές επέμειναν στη διανομή του υπάρχοντος στοκ αίματος που δεν
είχε υποστεί αυτήν την αντιική επεξεργασία, προκειμένου να εξαντληθεί αυτό
πρώτα. «Έτσι, με αυτό το σκάνδαλο, τουλάχιστον 3.600 άνθρωποι μολύνθηκαν με
AIDS, για να μην πω διπλάσιο αριθμό», λέει ο Ολιβιέ Ντιπλεσί, πρόεδρος της
Γαλλικής Ένωσης Μεταγγίσεων. Τουλάχιστον 1.000 από αυτούς πέθαναν.

Αποζημίωση

Έστω και αργά, η επίσημη Γαλλία ανέλαβε την ευθύνη της για το σκάνδαλο και
αποζημίωσε τα θύματα. Όμως, ύστερα από μία δεκαετία δικαστικών αγώνων, η
φοβερή μάστιγα δεν αφήνει τις οικογένειες και τους φίλους των θυμάτων να
ξεχάσουν. Η οργή τους τούς σπρώχνει κάθε τόσο σε νέες αγωγές και μηνύσεις,
μεταξύ των οποίων και η μήνυση που ασκήθηκε κατά των τριών Γάλλων πολιτικών.

1981. Αμερικανοί ερευνητές ανακοινώνουν μία νέα θανατηφόρο νόσο, το AIDS, που
καταστρέφει το ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα.

Ιούλιος 1984. Πρώτος θάνατος στη Γαλλία από AIDS.

Μάρτιος 1985. Η αμερικανική εταιρεία Άμποτ αναπτύσσει νέο τεστ ελέγχου του
αίματος που προορίζεται για μεταγγίσεις και προθυμοποιείται να διεξαγάγει με
αυτό ελέγχους στη Γαλλία, που όμως απορρίπτει την αμερικανική πρόταση.

Ιούνιος 1985. Η γαλλική κυβέρνηση εγκρίνει αντίστοιχο τεστ του Ινστιτούτου Παστέρ.

Μάιος 1988. Ανοίγει η πρώτη δικαστική έρευνα σε σχέση με τη διανομή αίματος
και προϊόντων αίματος μολυσμένων με AIDS. Απρίλιος 1993. Το Ανώτατο
Κοινοβουλευτικό Δικαστήριο απορρίπτει αίτημα να απαγγελθούν κατηγορίες κατά
των Λοράν Φαμπιούς, Εντμόν Ερβέ και Ζορζίνας Ντιφουά. Το Διοικητικό Δικαστήριο
της χώρας καταλογίζει ευθύνη στην κυβέρνηση για τη διανομή αίματος μολυσμένου
με AIDS από τον Νοέμβριο του 1984 έως τον Οκτώβριο του 1985.

Ιούλιος 1998. Το νέο Δικαστήριο της Δημοκρατίας, που προέκυψε μετά τη
συνταγματική μεταρρύθμιση, ζητεί την παραπομπή των Φαμπιούς, Ερβέ και Ντιφουά
στη δικαιοσύνη, με την κατηγορία της ανθρωποκτονίας.