Από τον Σπάικ Λι στον Τζαφάρ Παναχί

Η εκτός προγραμματισμού βράβευση του αμερικανού ηθοποιού Ντενζέλ Ουάσιγκτον με έναν τιμητικό Χρυσό Φοίνικα καριέρας έδωσε μια νότα ιδιαιτερότητας στο Φεστιβάλ των Καννών, που δεν συνηθίζει να κάνει τέτοιου είδους εκπλήξεις. Η βράβευση έγινε την περασμένη Δευτέρα το απόγευμα στην πρεμιέρα της τελευταίας ταινίας του Σπάικ Λι «Highest 2 lowest» και προκάλεσε ενθουσιασμό στην αίθουσα Λιμιέρ, όπου παρόντες εκτός από τον Σπάικ Λι ήταν επίσης ο ράπερ ASAP Rocky και ο ηθοποιός Τζέφρεϊ Ράιτ που συμπρωταγωνιστούν στην ταινία. Με το «Highest 2 lowest» (που προβάλλεται εκτός συναγωνισμού) ο Λι αποτίνει φόρο τιμής στον Ακίρα Κουροσάβα, καθώς η ταινία είναι η εκδοχή ενός αμερικανού σκηνοθέτη πάνω στο σπουδαίο ψυχολογικό νουάρ του ιάπωνα σκηνοθέτη «Ο δολοφόνος του Τόκιο», παραγωγή της δεκαετίας του 1960.

Γκολίνο για βραβείο

Fuori σημαίνει «έξω» και το «έξω» στην ταινία του Μάρτιο Μαρτόνε με τον ίδιο τίτλο σημαίνει έξω από τη φυλακή. Με μια Βαλέρια Γκολίνο σε εξαιρετική φόρμα (η ερμηνεία της θα συζητηθεί στα βραβεία), η ενδιαφέρουσα αυτή ταινία, που προβλήθηκε στο διαγωνιστικό πρόγραμμα του φεστιβάλ, διατρέχει τη ζωή της Γκολιάρντα Σαπέντζα (1924-1996), μιας πολύ ιδιαίτερης σε όλα γυναίκας, η οποία μετά την καταδίκη της για κλοπή βρέθηκε ξανά στον έξω κόσμο προσπαθώντας να εκδώσει γραπτά της, τα οποία όμως δεν πρόλαβε ποτέ να δει τυπωμένα. Αν και ως όνομα η Σαπέντζα δεν είναι ιδιαιτέρως γνωστή, στην Ιταλία έχει αναγνωριστεί ως μια από τις σπουδαιότερες συγγραφείς των τελευταίων 50 χρόνων. Εστιάζοντας στη σχέση της με μια νεότερή της συγκρατούμενη, τη Ρομπέρτα (Μαρτίνα Ντε Ανγκελις), ο Μαρτόνε δημιούργησε μια πολύ τρυφερή, ανθρώπινη ταινία πάνω στη βαθιά σχέση φιλίας δύο γυναικών που κατά κάποιο τρόπο αναπληρώνουν η μία την άλλη. Ψυχή της ταινίας είναι αδιαμφισβήτητα η Γκολίνο, όμως αποκάλυψη μπορείς να πεις ότι είναι η Μαρτίνα Ντε Ανγκελις, που έχει κάτι από τη γοητεία (και ομορφιά) των πρώτων χρόνων στην υποκριτική τής Ορνέλα Μούτι και μπορείς να υποθέσεις ότι μπροστά της βρίσκεται μια καριέρα το ίδιο αξιόλογη.

Η απαγωγή ενός βασανιστή

Σημαντική μορφή του ιρανικού κινηματογράφου, ο Τζαφάρ Παναχί («Ο κύκλος») είναι, επίσης, ένας από τους πιο ταλαιπωρημένους σκηνοθέτες της πατρίδας του, καθώς αν κάτι διακρίνεις σε όλες τις ταινίες του, που συχνά φιλοξενούνται στο Φεστιβάλ των Καννών, αυτό είναι η πολιτική του θέση και η αμφισβήτηση του «συστήματος» της πατρίδας του. Το ίδιο στοιχείο θα βρούμε και στο «Απλό ατύχημα» (εντός συναγωνισμού) όπου με τρόπο υπόγειο, πολύ έξυπνο και με αρκετό χιούμορ, ο Παναχί, χωρίς ποτέ να το δηλώνει ξεκάθαρα, «φωτογραφίζει» καταστάσεις φρικαλεότητας που έχουν στιγματίσει τη χώρα του. Ολα ξεκινούν από τη στιγμή που ένας μηχανικός αυτοκινήτων απάγει έναν άνθρωπο που πιστεύει ότι ήταν ο βασανιστής του την εποχή του «καθεστώτος» (δεν αναφέρεται καν η χώρα). Το ερώτημα που προκύπτει είναι αν πράγματι ο απαχθείς έχει την ευθύνη για τα όσα ο απαγωγέας τον κατηγορεί. Για τη λύση του αινίγματος ο τελευταίος θα βρει ανθρώπους που επίσης υπήρξαν θύματα βασανιστηρίων και ίσως μπορούν να αναγνωρίσουν τον απαχθέντα. Ετσι όμως, σιγά σιγά και κατά τη διάρκεια μίας μόνο ημέρας, η ταινία ξεφεύγει από αυτό που δείχνει ότι είναι – ας πούμε μια ιστορία εκδίκησης – και μετατρέπεται σε κάτι πολύ πιο ανθρώπινο, παγκόσμιο και διαχρονικά επίκαιρο.