Μπορούμε να λύσουμε {LF}το κυκλοφοριακό της Αθήνας;

Επί 35 χρόνια η πολιτική τάξη της χώρας δεν ξέρει πώς να διαχειριστεί τα κυκλοφοριακά προβλήματα των πόλεων. Ακόμη και όταν έχει μπροστά της λύσεις, αντίστοιχες όσων εφαρμόζονται στον σύγχρονο κόσμο, διστάζει και δεν αναλαμβάνει το πολιτικό κόστος που νομίζει ότι θα υποστεί.

Οι πολίτες όμως θέλουν ποιότητα στην καθημερινότητα. Είναι το ελάχιστο απέναντι στα οικονομικά προβλήματα, την αβεβαιότητα, τη στεγαστική κρίση και την ακρίβεια ενός πρώτου προσιτού σπιτιού για τους νέους, την άρση του δόγματος εν τέλει πως κάθε γενιά προόδευε περισσότερο και κληρονομούσε περισσότερη ευημερία στην επόμενη.

Επί 35 χρόνια οι πολιτικές για τις δημόσιες συγκοινωνίες είναι απελπιστικά αργές, το θηρίο του κυκλοφοριακού προβλήματος και της οδικής ασφαλείας αφήνεται να καταδυναστεύει την καθημερινή ζωή, χωρίς διαχείριση, χωρίς μοντέρνες τεχνικές, χωρίς στοχευμένες παρεμβάσεις, χωρίς σχεδιασμό. Η κεντρική διοίκηση στραγγαλίζει την τοπική αυτοδιοίκηση και οι Δήμοι επαφίουν την πρωτοβουλία στην κεντρική. Και τα δύο συστήματα εξουσίας, με αυτόν τον κλεφτοπόλεμο αποποιούνται των ευθυνών τους. Των ευθυνών του πολιτικού κόστους που αισθάνονται πως θα εισπράξουν, αν βάλουν σε τάξη το χάος, την ασυδοσία, της πρακτικής πως ο «καθένας κάνει ό,τι θέλει».

Δέκα άμεσες προτάσεις χωρίς πολλά λόγια που πρέπει να υλοποιηθούν αύριο είναι:

1Η επανασύσταση ενός αυτόνομου υπουργείου Μεταφορών, Βιώσιμης Κινητικότητας και Οδικής Ασφάλειας, για να δοθεί πολιτική έμφαση στη διασύνδεση των Μεταφορών με τη βιώσιμη κινητικότητα και την οδική ασφάλεια. Σήμερα υπάρχει κενό πολιτικής.

2Η σύσταση μητροπολιτικών φορέων στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη με συνολική εποπτεία, διαχείριση, υλοποίηση και παρακολούθηση του κυκλοφοριακού προβλήματος.

3Η έγκριση σοβαρού προϋπολογισμού τόσο με κρατικές επενδύσεις (που έχουν μείνει τραγικά πίσω) όσο και με συνέργειες με τον ιδιωτικό τομέα.

4Η επίλυση του βασανιστικού προβλήματος της φορτοεκφόρτωσης που αποτελεί κατά το 50% την αιτία των τεράστιων κυκλοφοριακών προβλημάτων.

5Η απόλυτη και οριστική στροφή στα μέσα μαζικής μεταφοράς και στην απόλυτη προτεραιοποίηση της κίνησης των λεωφορείων.

6Ο επανασχεδιασμός του οδικού δικτύου, που παραμένει αμετάβλητο και άρα «παράλυτο» εδώ και 40 χρόνια, με διαχείριση και τιμολόγηση της στάθμευσης στο κέντρο και στα τοπικά κέντρα, με θέσπιση λεωφορειολωρίδων και λωρίδων υψηλής πληρότητας, με κέντρα παρακολούθησης της κυκλοφορίας, με οριστική απομάκρυνση της ενοχλητικής στάθμευσης πάνω στις διασταυρώσεις και στους κόμβους.

7Απαιτείται μία οριστική απόφαση σε υψηλό κυβερνητικό επίπεδο ότι προχωρούμε στη θεσμοθέτηση ποδηλατοδρόμων στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, αλλά και στις μεγάλες ελληνικές πόλεις, που αν γίνουν θα υποδεχθούν ομαλά και τα πατίνια, αλλά κυρίως και πάνω απ’ όλα θα σημάνει τη στροφή στην πραγματική βιώσιμη κινητικότητα και στην κλιματική προσαρμογή των πόλεων.

8Η πρόνοια για τους πεζούς και τα εμποδιζόμενα άτομα είναι ανύπαρκτη σήμερα και μας προσβάλλει ως χώρα. Ελάχιστος αριθμός διαβάσεων απόλυτα προστατευμένων και μονίμως σημασμένων σε κάθε ελληνική πόλη, απελευθέρωση της πρόσβασης σε κάθε δρόμο, πλατεία, δημόσιο χώρο και δημόσιο κτίριο.

9 Υιοθέτηση ενός νέου συστήματος σήμανσης των πόλεων. Σήμερα δεν υπάρχει πληροφόρηση, δεν υπάρχουν γραμμές στο οδόστρωμα που να συνομιλούν με τα οχήματα και τους πεζούς, δεν προστατεύονται τα σχολεία, δεν διαθέτουμε σημασμένες περιοχές ήπιας κυκλοφορίας.

10Τέλος οφείλουμε ως χρέος πολιτισμένης χώρας να προστατεύσουμε το κέντρο της Αθήνας. Σήμερα από την άγρα πελατών των ταξί γύρω από την Ακρόπολη, μέχρι την ασύδοτη κυκλοφορία και στάθμευση τουριστικών λεωφορείων υποβαθμίζεται κάθε υπόνοια πολιτισμού και ιστορίας. Το κέντρο της Αθήνας απαιτεί μία γενναία ανάπλαση. Δρόμοι σαν την Καραγεώργη Σερβίας και την Κολοκοτρώνη αποτελούν ντροπή για ένα σύγχρονο κράτος. Ο δακτύλιος πρέπει να επαναπροσδιοριστεί, η είσοδος με αυτοκίνητο στο κέντρο χρειάζεται προϋποθέσεις, η προτεραιότητα είναι ο πεζός πολίτης και επισκέπτης.

Ο Σταύρος Κωνσταντινίδης είναι πολιτικός μηχανικός – συγκοινωνιολόγος