«Επανεκκίνηση στις σχέσεις μας με την ΕΕ»

Την πρόθεση της βρετανικής κυβέρνησης να επαναδιαπραγματευθεί τη συμφωνία του Brexit προκειμένου να αρθούν ορισμένα από τα εμπόδια που πλήττουν την οικονομία της χώρας εξέφρασε, μιλώντας στα «ΝΕΑ», ο υφυπουργός Οικονομικών της Βρετανίας λόρδος Σπένσερ Λίβερμορ. Το στέλεχος της κυβέρνησης του Κιρ Στάρμερ υποστήριξε ότι υπάρχει «σημαντικό περιθώριο» βελτίωσης της συμφωνίας και επιτέθηκε στις κυβερνήσεις των Συντηρητικών για τη διαπραγμάτευση που έκαναν με την Ευρωπαϊκή Ενωση. «Η συμφωνία για το Brexit που έφερε η προηγούμενη κυβέρνηση είναι εξαιρετικά κακή για τις βρετανικές επιχειρήσεις», μου λέει ο 49χρονος λόρδος του Εργατικού Κόμματος. «Επέβαλε σημαντική γραφειοκρατία στους εξαγωγείς μας. Εκανε τη ζωή δύσκολη στους κατασκευαστές μας. Και έκανε ακόμη πιο δύσκολη τη ζωή στον τομέα των υπηρεσιών, ο οποίος αντιπροσωπεύει ένα τεράστιο μέρος της οικονομίας μας».

Ο Στάρμερ έχει αναγνωρίσει την ανάγκη να οικοδομηθεί μια στενότερη σχέση μεταξύ Βρετανίας και ΕΕ. Πώς θα το πετύχετε αυτό, έτσι ώστε να ανακάμψει η οικονομία της χώρας; τον ρωτάω.

«Πράγματι, ο πρωθυπουργός έχει καταστήσει σαφές ότι θέλει να κάνει επανεκκίνηση της σχέσης μας με την ΕΕ και να άρει ορισμένα από τα εμπόδια που υπάρχουν στο εμπόριο. Αυτό αποτελεί απόλυτο βασικό στόχο», αποκρίνεται ο αρμόδιος για την ανάπτυξη βρετανός υφυπουργός. «Στο προεκλογικό μας πρόγραμμα δεσμευθήκαμε ότι δεν θα επανενταχθούμε στην ΕΕ, ούτε στην ενιαία αγορά και την τελωνειακή ένωση. Δεν πρόκειται να αθετήσουμε αυτή μας τη δέσμευση. Πιστεύουμε, ωστόσο, ότι υπάρχει ακόμη σημαντικό περιθώριο εντός του ισχύοντος πλαισίου ώστε να βελτιωθεί η συμφωνία για το Brexit που υπέγραψε η απελθούσα κυβέρνηση». Δηλαδή, τι ακριβώς θέλετε να αλλάξει; επιμένω. «Ο στόχος είναι πολύ συγκεκριμένος: να καταστεί ευνοϊκότερο το περιβάλλον για τους εξαγωγείς και να καταργηθούν κάποια από τα εμπόδια που παρουσιάζονται στο εμπόριο. Αν το πετύχουμε αυτό, το όφελος για την ανάπτυξη θα είναι σημαντικό. Ολα αυτά θα αποτελέσουν μέρος των ευρύτερων συζητήσεων που διεξάγουμε με την ΕΕ στο πλαίσιο της επανεκκίνησης της σχέσης μας».

Τον περασμένο Οκτώβριο, η Ρέιτσελ Ριβς, η πρώτη γυναίκα υπουργός Οικονομικών στην ιστορία της Γηραιάς Αλβιώνας, παρουσίασε τον πρώτο προϋπολογισμό κυβέρνησης των Εργατικών εδώ και 14 χρόνια. Επρόκειτο – κατά τα βρετανικά μίντια – για τον μεγαλύτερο φοροεισπρακτικό προϋπολογισμό στην Ιστορία: περιελάμβανε αυξήσεις φόρων κατά 40 δισ. στερλίνες και σημαντικές αυξήσεις στις εργοδοτικές ασφαλιστικές εισφορές, τον φόρο κληρονομιάς και τον φόρο υπεραξίας. Μεταξύ πολλών αντιδράσεων, δημοσιεύματα ανέφεραν ότι εκατοντάδες νεοφυείς επιχειρήσεις τεχνολογίας εξετάζουν το ενδεχόμενο να εγκαταλείψουν το Ηνωμένο Βασίλειο εξαιτίας της αύξησης του φόρου κεφαλαιακών κερδών. Τι έχει να πει γι’ αυτό ο υφυπουργός;

«Ο φόρος κεφαλαιακών κερδών καταβάλλεται μόνο από το 1% του πληθυσμού της χώρας. Συνεπώς, δεν πλήττει καθόλου έναν πολύ μεγάλο αριθμό ανθρώπων», σημειώνει. «Η προσέγγιση που έχουμε υιοθετήσει είναι εξαιρετικά ισορροπημένη. Πρέπει να αντλήσουμε πρόσθετα έσοδα εξαιτίας των πολύ δύσκολων συνθηκών που κληρονομήσαμε, αλλά είμαστε αποφασισμένοι να παραμείνουμε ελκυστικοί. Θεωρώ ότι εξακολουθούμε να βρισκόμαστε στην κορυφή των χωρών όσον αφορά τη διεθνή ανταγωνιστικότητα. Επομένως, δεν νομίζω ότι θα δούμε κάποια από τις συνέπειες που περιγράψατε», υποστηρίζει ο Λίβερμορ, ο οποίος διετέλεσε διευθυντής στρατηγικής του Γκόρντον Μπράουν όταν ο τελευταίος ήταν πρωθυπουργός και, νωρίτερα, υπουργός Οικονομικών.

Ποιες είναι, αλήθεια, οι «δύσκολες συνθήκες» που «κληρονόμησε» η κυβέρνηση;

«Οταν ήρθαμε στην εξουσία, διαπιστώσαμε ότι υπήρχε μαύρη τρύπα 22 δισ. στερλινών στα δημόσια οικονομικά μας, την οποία η προηγούμενη κυβέρνηση δεν είχε παρουσιάσει. Υπήρχαν επίσης σημαντικά προβλήματα στις δημόσιες υπηρεσίες, οι οποίες έπρεπε να χρηματοδοτηθούν. Αποφασίσαμε να αντιμετωπίσουμε άμεσα αυτά τα ζητήματα. Αν δεν το κάναμε, θα ήταν ανεύθυνο», τονίζει ο υφυπουργός, υπερασπιζόμενος τις υπέρογκες αυξήσεις φόρων.

«Ναι, αυξάνουμε τους φόρους κατά 40 δισ. στερλίνες, προκειμένου να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα που κληρονομήσαμε και να χρηματοδοτήσουμε επαρκώς τις δημόσιες υπηρεσίες μας. Αλλά το κάνουμε ακολουθώντας δύο βασικές αρχές: τηρούμε την υπόσχεση που δώσαμε ότι δεν θα αυξήσουμε τον φόρο των εργαζομένων και παραμένουμε διεθνώς ανταγωνιστικοί για επενδύσεις. Τα πετύχαμε και τα δύο, παρά τις δύσκολες φορολογικές επιλογές που αναγκαστήκαμε να κάνουμε», υπογραμμίζει ο Λίβερμορ, ο οποίος το 2015 διηύθυνε την προεκλογική εκστρατεία των Εργατικών και στις εκλογές του περασμένου Ιουλίου ήταν στέλεχος της ομάδας στρατηγικής του κόμματος.

Η απόφαση της κυβέρνησης να επιβάλει ΦΠΑ στα ιδιωτικά σχολεία, μη εξαιρουμένων των ευρωπαϊκών ιδρυμάτων που λειτουργούν στη χώρα, προκάλεσε την προειδοποίηση της Γερμανίας και της Γαλλίας ότι θα τεθεί σε κίνδυνο η «επανεκκίνηση» των σχέσεων που ευαγγελίζεται ο Στάρμερ.

«Προεκλογικά, δεσμευθήκαμε να καταργήσουμε ορισμένες φορολογικές ελαφρύνσεις που υπήρχαν στα δίδακτρα των ιδιωτικών σχολείων, με αποτέλεσμα να μην πληρώνουν ΦΠΑ. Είναι σύνηθες στη χώρα μας να επιβαρύνονται με ΦΠΑ τα αγαθά του ιδιωτικού τομέα. Ετσι, επεκτείνουμε τον ΦΠΑ στα δίδακτρα όλων των ιδιωτικών σχολείων. Αυτό περιλαμβάνει και τα διεθνή σχολεία και συνεπάγεται την εξασφάλιση σημαντικών πόρων για τα κρατικά σχολεία, στα οποία φοιτά το 94% των μαθητών μας», δηλώνει ο υφυπουργός Οικονομικών. Και καταλήγει: «Αυτός ο προϋπολογισμός υλοποιεί τις δεσμεύσεις με τις οποίες εκλεγήκαμε: να εγγυηθούμε την οικονομική σταθερότητα, να επενδύσουμε στις δημόσιες υπηρεσίες, ιδίως στο Εθνικό Σύστημα Υγείας, και να προστατεύσουμε τους εργαζομένους. Και η διασφάλιση της οικονομικής σταθερότητας έρχεται μόνο μέσα από την αποκατάσταση των δημόσιων οικονομικών».