Οι «Κυκλαδίτισσες» αφηγούνται{CR}τις άγνωστες ιστορίες τους

Ποιο αόρατο νήμα συνδέει μια εικόνα της Παναγίας ζωγραφισμένη πάνω σε ξύλο ενός πλοίου που είχε τρυπήσει ένας ξιφίας με τον σκελετό μιας γυναίκας που είχε ταφεί με πολλά οστά του σπασμένα και συνοδευόμενος από πίσσα και θειάφι; Το υπερμέγεθες και πανάκριβο άγαλμα μιας Κόρης του 6ου αι. π.Χ. που δεν πρόλαβε να στηθεί ποτέ καθώς έσπασε κατά τη μεταφορά του και «τάφηκε» με τελετουργικό τρόπο με τη Μαντώ Μαυρογένους;

Είναι μερικές μόνο από τις πρωταγωνίστριες της πρώτης πανκυκλαδικής έκθεσης που έχει διοργανωθεί ως τώρα (με μοναδική απούσα την Ανάφη) υπό τον τίτλο «Κυκλαδίτισσες, άγνωστες ιστορίες γυναικών των Κυκλάδων» που διοργανώνουν το υπουργείο Πολιτισμού, μέσω της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων, και το Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης με στόχο να παρουσιάσει την Ιστορία μέσα από τα μάτια των γυναικών των Κυκλάδων, από τη νεολιθική εποχή μέχρι τον 19ο αιώνα.

Στον «λαβύρινθο» που δημιουργούν τα 179 εκθέματα, τα οποία φιλοξενούνται στο Μέγαρο Σταθάτου, οι αόρατες συχνά στις σελίδες της Ιστορίας γυναίκες εμφανίζονται άλλοτε ως θεές – όπως το γοητευτικό «πορτρέτο» της Δήμητρας από πηλό με τα στάχυα στο κεφάλι ή η Αρτεμις Ελαφηβόλος που για πρώτη φορά εγκατέλειψε το μουσείο της Δήλου για να ταξιδέψει στην Αθήνα. Αλλοτε ως θνητές που σε σπάνιες περιπτώσεις είναι επιτυχημένες επιχειρηματίες, όπως η Ρωμαία Μαγία Πούλχρα, και άλλοτε αλλάζουν δεσπότη – από τον πατέρα στον σύζυγο – συνοδεία πλούσιας προίκας, όπως μαρτυρούν τα προικοσύμφωνα από τη Μύκονο, κι ας είναι εκείνα του 3ου αι. π.Χ. χαραγμένα στο μάρμαρο, ενώ εκείνα του 17ου αι. γραμμένα στο χαρτί.

Αλλοτε ως ερωμένες – ακατάλληλη διά ανηλίκους η αττική κύλικα με πολύ λεπτομερή ερωτική σκηνή (540-520 π.Χ.) που βρέθηκε σε νεκροταφείο στην Οία. Αλλοτε θρηνωδοί, όπως η γονατιστή πρόγονος των μοιρολογιστρών από την Πάρο, η οποία στα χριστιανικά χρόνια διατήρησε τον ρόλο της με χαραγμένο έναν σταυρό στην κοιλιά της. Αλλοτε θύματα βίας και αποκλεισμένες – το μαρτυρά το ψήφισμα από την Κέα για την απαγόρευση κυκλοφορίας τους το 300 π.Χ. – και άλλοτε εμπόρισσες – όπως η γυναίκα που πουλά λάδι στο αγγείο του 5ου αι. π.Χ.

Την ξεχωριστή αυτή εκθεσιακή αφήγηση έχουν επιμεληθεί ο επικεφαλής της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων, Δημήτρης Αθανασούλης, και οι δύο επιστημονικοί διευθυντές του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης, Πάνος Ιωσήφ και Ιωάννης Φάππας. Η έκθεση που συνοδεύεται από δίγλωσσο (ελληνικά- αγγλικά) κατάλογο θα παρουσιαστεί έως τις 4 Μαΐου και εν συνεχεία θα εγκαινιάσει το ανακαινισμένο Αρχαιολογικό Μουσείο Θήρας.