«Περνάμε τα όρια των μη αναστρέψιμων αλλαγών»

Ο αυστριακός ακτιβιστής καλλιτέχνης και κινηματογραφιστής Ολιβερ Ρέσλερ με τα έργα του αναφέρεται σε ζητήματα πολιτικής δράσης και κλιματικής δικαιοσύνης. Καλεσμένος του MedPhoto Festival σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Goethe και την αυστριακή πρεσβεία, έρχεται στην Αθήνα για μία ομιλία με σκοπό να παρουσιάσει με εικόνες και λόγια τις σκέψεις του για την κλιματική αλλαγή. «Το πιο τρομακτικό είναι ότι το κλίμα φαίνεται να ξεπερνά τα πρώτα σημεία καμπής – αυτά τα κρίσιμα όρια που όταν ξεπεραστούν οδηγούμαστε σε μη αναστρέψιμες, ασταμάτητες αλλαγές στο κλίμα», λέει ο Ολιβερ Ρέσλερ στο «Νσυν».

Ελπίζετε ότι ο οικολογικός ακτιβισμός μπορεί να αφυπνίσει τον γενικό πληθυσμό;

Χωρίς τον ακτιβισμό για το κλίμα ο κόσμος θα βρισκόταν σε χειρότερη κατάσταση από ό,τι σήμερα. Με την πάροδο των ετών, τα κινήματα για το κλίμα διεθνώς εμπόδισαν την κατασκευή νέων αεροδρομίων, αγωγών και αυτοκινητοδρόμων, πέτυχαν να κλείσουν ορυχεία κ.λπ. Δυστυχώς, η πολλαπλότητα των κρίσεων που αντιμετωπίζουμε σήμερα, μεταξύ των οποίων και η οικολογική κρίση, δεν έχει οδηγήσει στην αναγκαία οικονομική και οικολογική μετάβαση, αλλά στην ενίσχυση αυταρχικών και ακροδεξιών πολιτικών κομμάτων που δεν είναι μόνο ρατσιστικά, αλλά και αρνητές του κλίματος. Φαίνεται ότι γίνεται όλο και πιο δύσκολο να αυξηθεί η συνείδηση ενός πληθυσμού που βομβαρδίζεται συνεχώς από ψευδείς ειδήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αλλά και ο κυρίαρχος Τύπος δεν ασχολείται με την κλιματική κατάρρευση στην απαραίτητη έκταση. Πιστεύω ότι στο μέλλον ο ρόλος του κλιματικού ακτιβισμού θα είναι η προσπάθεια άμεσης αντιμετώπισης και εξουδετέρωσης της καταστροφικής για το κλίμα παραγωγής και υποδομών με όλα τα δυνατά μέσα, συμπεριλαμβανομένων των πολιτικών εκστρατειών, της αποεπένδυσης, της πολιτικής ανυπακοής και του σαμποτάζ. Ελπίζω ότι αυτός ο ακτιβισμός για το κλίμα θα είναι πιο διατομεακός και ικανός να δημιουργήσει συμμαχίες με τους αγώνες της εργατικής τάξης.

Πώς επηρεάζουν οι εμπόλεμες ζώνες τις κλιματικές προτεραιότητες;

Ο πρώτος χρόνος της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία δημιούργησε εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO₂) οι οποίες ισοδυναμούν με τις ετήσιες συνολικές εκπομπές του Βελγίου. Πρόκειται για πρόσθετες εκπομπές πέραν των ήδη υφιστάμενων εκπομπών CO₂ της Ρωσίας. Υπάρχουν παρόμοιες επιπτώσεις από άλλους πολέμους στο Σουδάν και στη Γάζα. Πέρα από τον ανείπωτο ανθρώπινο πόνο, όλοι αυτοί οι πόλεμοι έχουν καταστροφικές επιπτώσεις στο κλίμα – σε μια ιστορική στιγμή που οι διεθνείς προσπάθειες για την αποτροπή της εντατικοποίησης της κλιματικής κατάρρευσης θα πρέπει να αυξηθούν. Αυτό είναι πραγματικά συγκλονιστικό – δεν έχω τις κατάλληλες λέξεις για να εκφράσω τη θλίψη και την οργή για την κατάσταση αυτή.

Οι άνθρωποι ή οι πόροι έχουν μεγαλύτερη σημασία;

Ολα τα έργα τέχνης που έχω πραγματοποιήσει επικεντρώνονται στον ακτιβισμό για το κλίμα ενάντια σε τεράστιες καταστροφικές για το κλίμα οντότητες: ένα ορυχείο ή ένα λιμάνι άνθρακα, εργοτάξια για νέους αυτοκινητόδρομους ή ένα αεροδρόμιο. Είναι κυρίως αυτές οι υποδομές που προκαλούν το μεγαλύτερο μέρος των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα. Το 70% των παγκόσμιων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα μπορεί να αποδοθεί στις οικονομικές δραστηριότητες μόνο 100 πολυεθνικών εταιρειών. Τη στιγμή που υπάρχει μια τεράστια έκρηξη των δημόσια επιδοτούμενων τερματικών σταθμών υγροποιημένου φυσικού αερίου, όταν μια χώρα όπως η Γερμανία εξακολουθεί να δαπανά 50-60 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως για επιδοτήσεις που βλάπτουν το κλίμα, είναι απολύτως σαφές ότι η κατάρρευση του κλίματος συνδέεται με τον καταστροφικό τρόπο λειτουργίας της οικονομίας. Και ακόμη και όταν οι αποφάσεις κατανάλωσης έχουν σημασία, σε τόσο πολλούς τομείς – π.χ. το πώς παράγεται η ενέργεια ή τα αγαθά στο σουπερμάρκετ, αν υπάρχουν βιώσιμες δημόσιες συγκοινωνίες ή αν το σπίτι σας έχει θερμομόνωση –, είναι πέρα από τον έλεγχο των καταναλωτών.