«Κατασκευάζοντας» ένα τηλεοπτικό{CR} φαινόμενο

Για εβδομάδες ολόκληρες ο κόσμος του streaming μιλούσε μόνο για μία παραγωγή: το «Baby Reindeer». Η βρετανική μίνι σειρά του Netflix, η οποία εμπνέεται από πραγματικά γεγονότα, κατάφερε κάτι πολύ πολύ δύσκολο σε έναν ψηφιακό κόσμο όπου οι χρήστες των πλατφορμών ροής βομβαρδίζονται διαρκώς με νέο περιεχόμενο. Κατάφερε να κερδίσει την προσοχή εκατομμυρίων τηλεθεατών, σκαρφαλώνοντας στην κορυφή της λίστας των δημοφιλών προγραμμάτων του Netflix σε περισσότερες από 30 χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της πλατφόρμας, το «Μικρό ταρανδάκι» (όπως είναι ο ελληνικός τίτλος της σειράς) παρακολούθησαν 85,5 εκατομμύρια τηλεθεατές (έως τις 9 Ιουνίου), ξοδεύοντας συνολικά 335,2 εκατομμύρια ώρες μπροστά στις οθόνες τους. Τα νούμερα αυτά φέρνουν την παραγωγή στη 10η θέση των πιο εμπορικών προγραμμάτων στην ιστορία της εταιρείας του Τεντ Σαράντος.

Η αλήθεια είναι ότι η επιτυχία του «Baby Reindeer» που το μετέτρεψε σε διεθνές φαινόμενο δεν είναι κάτι που καταφέρνει το Netflix αρκετά συχνά. Ωστόσο αυτή έχει την κατάλληλη συνταγή για να μετατρέψει μια καλή δουλειά σε έργο αναφοράς της σύγχρονης ποπ κουλτούρας. Βάζοντας στο μίξερ τους αλγορίθμους, τις συζητήσεις στα social media και ένα συγκεκριμένο μοντέλο διανομής περιεχομένου, σύμφωνα με την ισπανική έκδοση της σελίδας Business Insider, το κοκτέιλ είναι τόσο δυνατό ώστε να φέρει εκτόξευση στις θεάσεις ενός προγράμματος.

Σε αυτό το ταξίδι του «Baby Reindeer» προς τη διεθνή αποδοχή του, ο δημιουργός του, Ρίτσαρντ Γκαντ, ο οποίος επίσης πρωταγωνιστεί, φρόντισε να το εξοπλίσει με μια πολύ ιδιαίτερη ιστορία. Μια περιπέτεια που ο ίδιος τη βίωσε και την έγραψε για το θέατρο, προτού τη μεταφέρει στη μικρή οθόνη. Και περιλαμβάνει την παρενόχλησή του επί σειρά ετών από μια διαταραγμένη γυναίκα, την καταδίωξή του από εκείνη τόσο στον αληθινό όσο και στον ψηφιακό κόσμο, αλλά και την ψυχολογικό τραυματισμό του από την εμμονική της συμπεριφορά προς το πρόσωπό του. Αυτό το ιδιαίτερα ενδιαφέρον αλλά και σύγχρονο περιεχόμενο το Netflix φρόντισε να το προωθήσει στα εκατομμύρια των συνδρομητών του, επιστρατεύοντας το σύστημα των αλγορίθμων του.

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ. Δεδομένου του μεγάλου όγκου προγραμμάτων που κατακλύζουν τον κατάλογο του Netflix, το τι θα καταφέρει να βρεθεί στην επιφάνεια της πλατφόρμας και θα δει τελικά ο τηλεθεατής εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από την ίδια την αρχιτεκτονική της σελίδας, η οποία είναι κατασκευασμένη με προορισμό να φτιάχνει viral περιεχόμενο. Ο κολοσσός του streaming ξέρει πολύ καλά πως όσο πιο δημοφιλής γίνεται μια σειρά τόσο περισσότερους νέους συνδρομητές φέρνει στις τάξεις του, διατηρώντας παράλληλα τους ήδη υπάρχοντες μπροστά στις οθόνες του. Γι’ αυτό και όταν οι αλγόριθμοι εντοπίζουν ένα πρότζεκτ που γνωρίζει επιτυχία σε μια χώρα, του δίνουν το απαραίτητο σπρώξιμο, καθιστώντας το ορατό και σε άλλες περιοχές ώστε να το δουν όσο το δυνατόν περισσότεροι συνδρομητές.

Τη λεπτομέρεια αυτή επιβεβαίωσε και ο ίδιος ο Τεντ Σαράντος πρόσφατα, μιλώντας στους «New York Times». «Υπήρχε μια εποχή κατά την οποία το “Baby Reindeer” δεν θα το έβλεπαν ούτε καν στις Ηνωμένες Πολιτείες. Και αν γινόταν, θα ήταν στο PBS μια φορά. Η σειρά έγινε πολύ πολύ μεγάλη στο Ηνωμένο Βασίλειο και χάρη στον τρόπο λειτουργίας του Netflix o αλγόριθμος την ψάρεψε και άρχισε να την κάνει πιο παρούσα. Οταν κάτι γίνεται τόσο μεγάλο σε μια χώρα, είναι πιθανό να υπάρχει και πολύ κοινό για αυτό και εκτός» ανέφερε ο ισχυρός άνδρας της πλατφόρμας. Πλέκοντας ακόμα περισσότερο το εγκώμιο των αλγορίθμων μάλιστα, φρόντισε να πει πως πλέον χάρη σε αυτούς οι σεναριογράφοι μαθαίνουν ότι δεν χρειάζεται να προσαρμόζουν τις ιστορίες τους σε ένα πιο αμερικανικό περιβάλλον, καθιστώντας τες πιο «αυθεντικές» και ικανές να γραφτούν «από οποιοδήποτε μέρος του κόσμου».

Οι αλγόριθμοι έχουν έναν ρόλο-κλειδί στη συνταγή της επιτυχίας ενός προγράμματος. Είναι εκείνοι που καθορίζουν την τύχη του, τον συνδέουν με τον χρήστη ανάλογα με τις πρόσφατες επιλογές του από τον κατάλογο του Netflix, του συστήνεται ως μια δελεαστική νέα πρόταση και τελικά το καθιστούν πιο ορατό. Δεν είναι τυχαίο πως το «Baby Reindeer» την πρώτη εβδομάδα μετά την πρεμιέρα του ήταν στο Τοπ 10 σε 13 χώρες, ενώ 15 ημέρες αργότερα οι χώρες έγιναν 92.

ΤΑ SOCIAL MEDIA. Ενα άλλο καθοριστικό στοιχείο για τη δημοφιλία της κάθε σειράς ή ταινίας είναι επίσης η συζήτηση που δημιουργείται για εκείνη στις σελίδες κοινωνικής δικτύωσης. Στην περίπτωση του «Baby Reindeer», ο θόρυβος που έγινε για εκείνο ξέφυγε από το Διαδίκτυο και μεταφέρθηκε επίσης στα έντυπα, όταν μια γυναίκα εμφανίστηκε στα μέσα διακηρύσσοντας ότι εκείνη ήταν η πηγή έμπνευσης του Ρίτσαρντ Γκαντ, κατηγορώντας όμως για πλαστή μεταφορά του προσώπου της στη μικρή οθόνη. Αυτή η κινητικότητα στα social media γύρω από ένα τηλεοπτικό πρόγραμμα επιτρέπει στο περιεχόμενο της πλατφόρμας να διεισδύει σε ένα περιβάλλον πολύ πιο διευρυμένο και με περισσότερες δυνατότητες αναπαραγωγής.

Σύμφωνα με στοιχεία που εξασφάλισε το Business Insider από την εταιρεία αναλύσεων Parrot Analytics, η έκρηξη ενδιαφέροντος των χρηστών για το «Μικρό ταρανδάκι» ξεκίνησε να γίνεται πιο καθαρή τρεις εβδομάδες μετά το λανσάρισμά του στο Netflix, οπότε άρχισε να «φορτώνει» τηλεθεατές σε χώρες όπως η Νέα Ζηλανδία, ο Καναδάς, η Σουηδία, η Πορτογαλία και η Ισπανία. Η δημοφιλία λοιπόν της σειράς ακολούθησε μια αυξητική πορεία, παράλληλη με τη δράση των αλγορίθμων.

ΤΟ ΣΩΣΤΟ TIMING. Το τελευταίο συστατικό στη συνταγή της δημιουργίας αυτού του πολιτιστικού φαινομένου έχει να κάνει με το μοντέλο κυκλοφορίας που ακολουθεί το Netflix. Συγκεκριμένα, η πλατφόρμα επιμένει να βγάζει στον διαδικτυακό της αέρα νέο περιεχόμενο τα Σαββατοκύριακα και με πολλαπλά επεισόδια, ώστε να του κεντρίσει την προσοχή, δοκιμάζοντας το να «κολλήσει» και να γίνει κομμάτι της ημερήσιας ρουτίνας του. Ετσι, αυξάνει τις πιθανότητες ο χρήστης να αφιερώσει πολύ χρόνο στην παρακολούθησή του και στο τέλος να εμπλακεί σε έναν μεγάλο όγκο συζητήσεων γι’ αυτό. Η αλυσίδα της διάδρασης με μια σειρά αποτελείται από διάφορους κρίκους που έχουν να κάνουν με την αύξηση του χρόνου θέασης από την πλευρά των χρηστών, τον πολλαπλασιασμό των συζητήσεων στα social media, τους αλγορίθμους που επιβραβεύουν τη δημοτικότητα και τη μεγαλύτερη τηλεθέαση. Ολα αυτά στο τέλος δημιουργούν ένα άκρως ελκυστικό περιεχόμενο, το οποίο προσελκύει νέους πελάτες για το Netflix.

To «Baby Reindeer» θα μπορούσε να χαρακτηριστεί το απόλυτο success story του Netflix, αφού σε όλες τις εκφάνσεις του είναι ένα πρόγραμμα εξαιρετικά ανταγωνιστικό. Αποτελεί ένα οικονομικό προϊόν, χωρίς μεγάλη παραγωγή ή διάσημους ηθοποιούς, που έγινε δημοφιλές παγκοσμίως χάρη στην ένταση της τηλεθέασης που γέννησε η ίδια η πλατφόρμα. Παράλληλα, χάρη στο μοντέλο διανομής και τη δράση των αλγορίθμων, έφτασε στην οθόνη εκατομμυρίων ανθρώπων, φέρνοντας το Netflix σε πολύ πλεονεκτική θέση έναντι των ανταγωνιστών του.