Μουσικοί ήρωες για παιδιά, η «Μποέμ» στα σχολεία

Η διαδραστική επαφή είναι ίσως ο ιδανικότερος τρόπος για να γνωρίσουν τα παιδιά την τέχνη. Ενα εκπαιδευτικό πρόγραμμα μπορεί να αποτελέσει κινητήριο μοχλό και μια καλή αφορμή για να αποκαλυφθεί η μαγεία της δημιουργίας στους μικρούς και μεγαλύτερους θεατές της. Μερικές τέτοιες δράσεις του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών και της Εθνικής Λυρικής Σκηνής περιγράφουν την αξία και τη σημασία των εγχειρημάτων.

Μπετόβεν και Σούπερμαν

Τα εκπαιδευτικά προγράμματα του ΜΜΑ περιλαμβάνουν μεγάλο εύρος ηλικιακό αφού τα «Μικρά θεάματα για τα μικρά» αφορούν παιδιά μέχρι 3 ετών. Τα έργα που θα παρουσιάζονται έχουν την υπογραφή της Χριστίνας Παλαιολόγου, της Μάγιας Μύριαμ Παπαγεωργίου και της Σάνιας Στριμπάκου. Η επόμενη ηλικιακή ομάδα είναι για παιδιά από 6 ετών αλλά και για όλη την οικογένεια. Η δράση «Πόσες νότες χωρούν σε ένα παραμύθι» ξετυλίγει τη μαγική γλώσσα των ήχων που βγαίνουν από το μουσικό όργανο και μπλέκονται με τις λέξεις, για να ζωντανέψει τις ιστορίες ενός κόσμου φτιαγμένου από θαύματα.

Στο κέντρο της αφήγησης των «Ηρώων», που υπογράφει η Μαριέττα Κανδυλάκη, μπαίνουν ο Μπετόβεν και ο Σούπερμαν, ο Ναπολέων και ο Γουλιέλμος Τέλλος, ο Ρωμαίος και η Ιουλιέτα. Μεταξύ άλλων, θα ακουστούν από την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών το τρίτο μέρος από την περίφημη «Ηρωική συμφωνία» που ο Μπετόβεν αφιέρωσε αρχικά στον Ναπολέοντα, το «Εμβατήριο των ελβετών στρατιωτών» από την εισαγωγή της όπερας «Γουλιέλμος Τέλλος» του Ροσίνι, o «Χορός των ιπποτών» από το μπαλέτο «Ρωμαίος και Ιουλιέτα» του Προκόφιεφ, η «Φανφάρα για τον απλό άνθρωπο» του Κόπλαντ και το εμβατήριο του Σούπερμαν του Τζον Ουίλιαμς, από τη μουσική για την ομώνυμη ταινία του 1978 (παρουσίαση: Νάντια Κοντογεώργη).

Ανάμεσα στις πολλές εκπαιδευτικές δράσεις – αναλυτικά στο site του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών – ξεχωρίζει το πρόγραμμα για παιδιά και εφήβους «Βιωματικός προσανατολισμός: Τα “κρυφά” επαγγέλματα του Μεγάρου», μέσα από το οποίο θα ξεδιπλωθεί μπροστά τους όλη η προετοιμασία μιας θεατρικής αλλά και μουσικής παράστασης. Πίσω από τη σκηνή, ένας αθέατος στρατός από ειδικότητες εργάζεται πυρετωδώς πριν, κατά τη διάρκεια, αλλά και μετά το τέλος ενός θεάματος για να ζωντανέψει τη μαγεία του μπροστά στα μάτια τους.

Το «Mentoring Workshops» απευθύνεται σε εφήβους και αφορά εργαστήρια συμβουλευτικής και ενδυνάμωσης. Πρόκειται για μια ευκαιρία πρακτικής εξερεύνησης και πειραματισμού σε εφήβους που σπουδάζουν μουσική ή χορό και θέλουν να ασχοληθούν με τα επαγγέλματα αυτά.

Σε αυτό το πλαίσιο θα παρουσιαστεί ένα εργαστήρι με αφορμή τη συναυλία «Εδώ είναι το ταξίδι», όπου οι συμμετέχοντες μιλούν με τον αγαπητό τραγουδοποιό Νίκο Πορτοκάλογλου, γνωρίζουν τους μουσικούς της Underground Youth Orchestra και ζουν από κοντά την ατμόσφαιρα και την ένταση μιας πραγματικής πρόβας σε πραγματικό χρόνο.

Οπερα τσέπης

Το νέο πρόγραμμα των Εκπαιδευτικών και Κοινωνικών Δράσεων της Εθνικής Λυρικής Σκηνής «Οπερα και μπαλέτο τσέπης» μετατρέπει σε μέγεθος μινιατούρας πέντε από τις παραγωγές που θα παρουσιάσει φέτος η ΕΛΣ και κάνει πρεμιέρα με την «Μποέμ», μία από τις δημοφιλέστερες όπερες του Τζάκομο Πουτσίνι. Δύο εκπαιδευτικοί οι οποίοι διδάσκουν σε απομακρυσμένα από την Αθήνα σχολεία μιλούν για την εμπειρία αυτή την οποία μοιράστηκαν με τους μαθητές τους.

Η κ. Χρυσούλα Πολυτίδου πέρυσι υπήρξε μία από τους εκπαιδευτικούς του προγράμματος «Η όπερα διαδραστικά στα σχολεία» που ταξίδεψε σε γυμνάσια σε όλη την Ελλάδα, ενώ φέτος που διδάσκει σε τέσσερα γυμνάσια της Νάξου υλοποίησε, και στα τέσσερα σχολεία, το πρόγραμμα εξ αποστάσεως:

«Πρόβες ορχήστρας, πρόβες μονωδών, σκηνικές πρόβες, χορογραφία – στην όπερα δεν τραγουδάς απλά, είσαι ο ήρωας της ιδέας. Περούκες, κοστούμια, υποδήματα – στην όπερα δεν ντύνεις κάποιον, δημιουργείς την εικόνα της ιστορίας. Φώτα, καλωδιώσεις, οθόνες, σκηνικά – στην όπερα δεν βιδώνεις πατάρια, δημιουργείς έναν ολόκληρο κόσμο. Πίσω από την κουρτίνα και τα σκηνικά υπάρχουν άνθρωποι με ταλέντο, όνειρα και σκληρή δουλειά που συνεργάζονται για να μεταμορφωθεί η παρτιτούρα σε παράσταση. Ο βασικός λόγος της συμμετοχής μας, λοιπόν, συνοψίζεται στην κοινωνική, καλλιτεχνική, παιδαγωγική και προσωπική ανάγκη και επιθυμία να μοιραστεί ως αντίδωρο ο κόσμος της όπερας στους μαθητές, στους νέους. Κάπως έτσι αυτός ο χώρος μπορεί να συνεισφέρει στη διατήρηση της ελπίδας στο να γίνει ο κόσμος καλύτερος».

Ιδια ενθουσιώδης ατμόσφαιρα και στο Μουσικό Σχολείο Αρτας, όπου ο εκπαιδευτικός Παναγιώτης Γιαννούτσος τονίζει πως πρόκειται για ένα εξαιρετικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα στη σύλληψη, στον σχεδιασμό και στην εφαρμογή του, και στη διά ζώσης μορφή του αλλά και στη διαδικτυακή μέσω του Opera Box.

«Τον Μάιο του 2023 φιλοξενήσαμε την Εθνική Λυρική Σκηνή στο σχολείο μας για δύο μέρες. Την πρώτη μέρα πραγματοποιήθηκε το εκπαιδευτικό κομμάτι του προγράμματος, προετοιμάζοντας τους μαθητές και τις μαθήτριές μας για την παράσταση, και τη δεύτερη μέρα παρακολουθήσαμε την “Ωραία Ελένη του Οφενμπαχ” σε μουσική Κορνήλιου Σελαμσή και λιμπρέτο της Αλεξάνδρας Κ*.

Στη συνέχεια, και συγκεκριμένα μέσα στον Δεκέμβριο του 2023, συμμετείχαμε με τα παιδιά της Α΄ Γυμνασίου, που δεν ήταν πέρυσι στο σχολείο μας, στο πρόγραμμα διαδικτυακά, μέσω του νέου και πολύ χρήσιμου ψηφιακού εκπαιδευτικού εργαλείου της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, του Opera Box. Με τον τρόπο αυτό παρακολουθήσαμε την κινηματογραφική εκδοχή τής εν λόγω όπερας. Τα παιδιά αναζητούν τρόπους απόκτησης εμπειριών πέρα από την τυπική εκπαίδευση και κάθε ευκαιρία είναι πολύτιμη».