Ευθύνες

Σε μια κανονική χώρα, μια προ ημερησίας συζήτηση στη Βουλή για ένα τόσο σοβαρό θέμα όσο οι φωτιές θα είχε τεράστιο ενδιαφέρον. Θα γινόταν μια ιστορική αναδρομή, θα καταγράφονταν οι καταστροφές, θα γίνονταν συγκρίσεις, θα αναζητούνταν ευθύνες, θα διατυπωνόταν αυτοκριτική, θα αναδεικνυόταν η σημασία της κλιματικής αλλαγής και θα προτείνονταν απ’ όλες τις πλευρές μέτρα για να σωθούν όσοι πνεύμονες πρασίνου έχουν απομείνει και να δημιουργηθούν καινούργιοι.

Στην Ελλάδα, πάλι, μπορεί να πάρει κανείς μια πρόγευση της αυριανής συζήτησης μελετώντας την αντιπαράθεση ανάμεσα στη Σοφία Βούλτεψη και τον ΣΥΡΙΖΑ. Η Βούλτεψη δεν είναι επιστήμονας ούτε έχει αρμοδιότητες στο υπουργείο Περιβάλλοντος ή το υπουργείο Πολιτικής Προστασίας. Υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου είναι, μια θέση η οποία της δόθηκε περισσότερο για να τηρηθούν οι εσωκομματικές ισορροπίες στη Νέα Δημοκρατία παρά για να χρησιμοποιηθούν οι γνώσεις της, η πείρα της ή η ενσυναίσθησή της στο μεταναστευτικό. Επειδή όμως έχει άμεσο και «λαϊκό» λόγο, την καλούν στα κανάλια επί παντός επιστητού για να αυξάνεται η τηλεθέαση.

Η υφυπουργός δεν αμφισβήτησε τα επιστημονικά στοιχεία, όπως την κατηγόρησε το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Είπε το προφανές, ότι δεν έχει νόημα να αθροίζουμε τις πυρκαγιές λες κι είναι ομοειδή πράγματα, αφού ο αριθμός τους δεν έχει σχέση με το μέγεθός τους: μια μεγαπυρκαγιά μπορεί να προκαλέσει μεγαλύτερη καταστροφή από εκατό απλές φωτιές. Για τον ίδιο λόγο, όμως, δεν έχει νόημα και να προβαίνουμε σε αριθμητικές συγκρίσεις των πυρκαγιών σε διάφορες χώρες, ώστε να βγάλουμε το συμπέρασμα ότι «πάλι καλά είμαστε». Οπως φυσικά δεν έχει νόημα να λέμε ότι και η Τενερίφη καίγεται, αλλά η ισπανική αντιπολίτευση δεν μιλάει.

Τα σχήματα αυτά στηρίζονται στην υπόθεση ότι οι φωτιές αποτελούν μια φυσική καταστροφή για την οποία δεν υπάρχουν λύσεις σε εθνικό επίπεδο: η ρημάδα η κλιματική αλλαγή φταίει για όλα και οι απαντήσεις πρέπει να δοθούν από τις μεγάλες δυνάμεις. Το ίδιο επιχείρημα είχε ουσιαστικά χρησιμοποιήσει και η Ρένα Δούρου μετά το Μάτι. Οπως υπήρχαν όμως τότε συγκεκριμένες ευθύνες, υπάρχουν και τώρα. Κι αν η σημερινή κυβέρνηση έχει μάθει να αποφεύγει τις επικοινωνιακές προκλήσεις, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί ή δεν πρέπει να βαθμολογηθεί για τις επιδόσεις της.

Η Τενερίφη δεν ξέρουμε γιατί καίγεται (και μάλλον δεν ξέρει και η Βούλτεψη). Ξέρουμε όμως γιατί καίγονται κάθε χρόνο τα ελληνικά δάση. Η κλιματική αλλαγή, που καθιστά την κατάσβεση των πυρκαγιών κάθε χρόνο και πιο δύσκολη, δεν μπορεί να κρύψει την αποτυχία στον τομέα της πρόληψης. Η αποτυχία αυτή δεν βαραίνει ασφαλώς μόνο τη Νέα Δημοκρατία. Από την τρέχουσα κυβέρνηση όμως, με τη συνδρομή φυσικά της επιστήμης, περιμένει κανείς τις λύσεις.

Κι επειδή ο στόχος της αύριο δεν είναι η τηλεθέαση, ας δώσει πρώτη το παράδειγμα των χαμηλών τόνων και των ουσιαστικών επιχειρημάτων.