Ιστορίες φαντασμάτων στην οθόνη

Αν εκ πρώτης όψεως μια σύνδεση ανάμεσα στο «Βαμπίρ» (1932) του Καρλ Ντράγερ με το «Ουγκέτσου Mονογκατάρι» (1953) του Κέντζι Μιζογκούτσι, ή ανάμεσα στους «Κυνηγούς» (1977) του Θόδωρου Αγγελόπουλου με το «Inland Empire» (2006) του Ντέιβιντ Λιντς, δείχνει μάλλον ανέφικτη, το αφιέρωμα «Φαντάσματα» που προγραμματίζει για τον προσεχή Νοέμβριο το 64ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (2-12/11/2023) έχει διαφορετική γνώμη. Οι τέσσερις παραπάνω ταινίες (αλλά και αρκετές άλλες) εντάσσονται σε αυτό το αφιέρωμα το οποίο επιμελείται ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Νέας Υόρκης και διεθνούς φήμης κριτικός κινηματογράφου, Ντένις Λιμ, ως guest curator.

«Το Φεστιβάλ φέρνει στο προσκήνιο ένα από τα πιο δυνατά σύμβολα στην ιστορία του κόσμου και του σινεμά: τα φαντάσματα, τις μορφές που μας στοιχειώνουν και κατοικούν εκεί που η σφαίρα της φαντασίας συναντά δοξασίες, ανομολόγητους φόβους και τη διαχρονική έλξη του ανθρώπου προς το μεταφυσικό» αναφέρουν σε ανακοίνωσή τους οι διοργανωτές.

Και ο ίδιος ο Ντένις Λιμ αναλύει το σκεπτικό του: «Τέχνη της ψευδαίσθησης και της αναζωογόνησης, το σινεμά είναι ίσως το πιο στοιχειωτικό από όλα τα μέσα. Τα φαντάσματα είναι κινηματογραφικά στην ουσία τους, αυτόματες διαταραχές στον χώρο και τον χρόνο. Είμαι ενθουσιασμένος που συνεργάζομαι με το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης σε ένα πρόγραμμα που συγκεντρώνει πολλές διαφορετικές κινηματογραφικές απεικονίσεις που μας στοιχειώνουν και ελπίζω το αφιέρωμα να φωτίσει τη βαθιά συγγένεια μεταξύ φαντασμάτων και ταινιών» σημειώνει ο Ντένις Λιμ.

Ινδία, Σοβιετία, Διαδίκτυο

Αλλες ταινίες που θα βρούμε στο αφιέρωμα είναι οι «Duvidha» (1973) του Μάνι Κάουλ, μια μεταφυσική ιστορία αγάπης που βασίζεται σε ένα λαϊκό παραμύθι από την Ινδία, «D’ est» (1993) της Σαντάλ Ακερμάν που αφουγκράζεται το καίριο μομέντουμ και αποτυπώνει τον αχό μιας κοσμοϊστορικής αλλαγής, της πτώσης του κομμουνιστικού καθεστώτος στη Σοβιετική Ενωση, που φτάνει ως τις μέρες μας και η ταινία «Pulse» (2001) του Κιγιόσι Κουροσάουα, μια ταινία τρόμου που σχολιάζει την απομόνωση του Διαδικτύου.