Θέμα έκθεσης: «Γράψτε τη νεκρολογία σας»

Η πρωτοβουλία του καθηγητή Ψυχολογίας Τζέφρι Κιν στο Ορλάντο της Φλόριντα να ζητήσει από τους μαθητές στο Λύκειο να γράψουν τη νεκρολογία τους οδήγησε χθες στην απόλυσή του. Ο 63χρονος εκπαιδευτικός εξήγησε μιλώντας στο FOX 35 ότι ήθελε να συνδέσει το μάθημά του με μια άσκηση που αποσκοπούσε στην προετοιμασία των μαθητών για τον κίνδυνο εισβολής ενόπλου στο λύκειό τους. Οπως διευκρίνισε, ζήτησε από τους μαθητές να αποτυπώσουν τις «εντυπώσεις» τους που συνδέονταν με αυτή την προσομοίωση και να σκεφτούν ποια είναι τα αίτια που έχουν ως συνέπεια να επαναλαμβάνονται οι σφαγές στις ΗΠΑ, ιδέες για το πώς θα μειωθεί κάτι τέτοιο, τις πιθανές θεραπείες των αιτίων, το πώς τους έχουν επηρεάσει οι μαζικές σφαγές και ως εκ τούτου να φανταστούν τη μεταθανάτια ζωή τους. «Ο σκοπός δεν ήταν να τους τρομάξω ή να τους κάνω να νομίζουν ότι θα πεθάνουν, αλλά να τους βοηθήσω να καταλάβουν τι είναι σημαντικό στη ζωή τους και πώς θα προχωρήσουν τις ζωές τους», είπε στο NBC. Οι σχολικές Αρχές τον κατηγόρησαν, πάλι, ότι έδωσε μια «ακατάλληλη εργασία» στους μαθητές του. Ζητήσαμε από μια ψυχαναλύτρια και έναν καθηγητή να σχολιάσουν την πρωτοβουλία.

Αριέλλα Ασέρ

μέλος της Ελληνικής Ψυχαναλυτικής Εταιρείας

«Φέρνει ερήμην τη βία από μια άλλη πόρτα»

Δεν ξέρω πώς η κίνηση αυτή του καθηγητή επηρεάζει την εκπαιδευτική διαδικασία, υπάρχει όμως κάτι υπερβολικά άμεσο στην ιδέα του, κάτι αδιαμεσολάβητο και ως εκ τούτου τρομακτικό. Ο δικός μας θάνατος υπάρχει πάντα στον νου μας, με ποικίλες φαντασιώσεις γύρω από αυτόν. Η πρόταση όμως στους μαθητές να γράψουν τον επικήδειό τους στην περίπτωση μιας βίαιης επίθεσης στο σχολείο τους, ενώ μοιάζει να στοχεύει στον περιορισμό επιθέσεων μέσα από την ταύτιση με το θύμα, περισσότερο τρομοκρατεί παρά αναπτύσσει αισθήματα υπευθυνότητας και ενσυναίσθησης. Κατευθύνει τη σκέψη σε κάτι πολύ συγκεκριμένο και αμετάκλητο, εκεί που θα είχε νόημα να απλωθεί και να αναπτυχθεί ένας βαθύτερος προβληματισμός, από την πλευρά της ζωής. Στον θάνατο δεν απαντάς με θάνατο αλλά με ζωή. Η μακάβρια ιδέα του καθηγητή ενώ μπορεί να έχει στόχο να προστατεύσει το σχολικό περιβάλλον από την τυφλή βία φέρνει, ερήμην του πιστεύω, τη βία από μια άλλη πόρτα. Αναρωτιέται κανείς γιατί να πει στον μαθητή «είσαι νεκρός» και όχι «είσαι φονιάς»; Γιατί διαλέγει τον έναν πόλο και όχι τον άλλον; Και τι σημαίνει ένας επικήδειος για τον ίδιο τον νεκρό; Οι επικήδειοι αφορούν τους ζωντανούς που θέλουν να θυμούνται ή να παραδειγματιστούν, όχι τους νεκρούς. Εχω την εντύπωση ότι με αυτήν την κίνηση τα νοήματα διαστρέφονται, χάνεται η σειρά των πραγμάτων, η τάξη του νου, η σχέση ζωής και θανάτου.

Δημήτρης Κ. Ψυχογιός

πρ. καθηγητής στο Τμήμα Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού του Παντείου

«Μια υπέροχη αναστοχαστική άσκηση»

H νεκρολογία είναι είδος δημοσιογραφικού λόγου που εκτιμάται στην Αμερική   αλλά δεν μου φαίνεται ότι ήθελε να προετοιμάσει για κάτι τέτοιο τους 18χρονους μαθητές του ο καθηγητής ψυχολογίας που τους ζήτησε γράψουν τον επικήδειό τους λίγο πριν την άσκηση για την αντιμετώπιση επίθεσης οπλοφόρου: σίγουρα γνώριζε ότι ελάχιστα παιδιά είναι σε θέση να στοχαστούν πάνω στον θάνατο – αλλά τέτοια παιδιά θα γίνουν βαθυστόχαστοι φιλόσοφοι ή μεγάλοι λογοτέχνες.

Σε άσκηση αυτογνωσίας μου φαίνεται ήθελε να τους υποβάλλει· να σκεφθούν ποιοι/ες είναι, τι έχουν κάνει, τι έχουν πετύχει, τι «πρόλαβαν», σε τι «έχουν μείνει πίσω». Τη βρίσκω υπέροχη αναστοχαστική άσκηση που αξίζει να γίνεται κάθε χρόνο στα σχολεία.

Το ότι απολύθηκε πάραυτα ο καθηγητής μόνο το γενικότερο πολιτικό κλίμα στη Φλόριντα μπορεί να το εξηγήσει: ο ρεπουμπλικάνος κυβερνήτης της Ρον Ντεσάντις είναι ο μόνος που μπορεί να ανταγωνιστεί τον Ντόναλντ Τραμπ σε συντηρητικότητα και να τον κερδίσει. Οι εκπαιδευτικές αρχές μάλλον φαντάστηκαν ότι τα παιδιά -εν όψει της άσκησης- θα στοχάζονταν πάνω στον θάνατο, θα έβγαζαν το συμπέρασμα ότι δεν θέλουν να πεθάνουν και άρα θα ήσαν κατά της οπλοφορίας.

Την αγάπη του καθηγητή για τη ζωή την νίκησε η θανατηφόρα λατρεία των όπλων.