Ο ένδοξός μας… επαρχιωτισμός

Διαβάζω εδώ και χρόνια τα κείμενα του Κοσμά Βίδου στο «ΒΗΜΑ». Γνωρίζει πάντα το αντικείμενό του και έχει άποψη που δεν διστάζει να την πει. Επιπλέον, τα ελληνικά του (για να έρθω και λίγο στα χωράφια μου) είναι άψογα, χωρίς μάλιστα να είναι ποτέ εξεζητημένα.

Απαραίτητη εισαγωγή για να πω ότι και στο κείμενό του με τίτλο «Οι τελευταίες πριμαντόνες» στο «ΒΗΜΑgazino» της προηγούμενης Κυριακής έθιγε και πάλι ένα ενδιαφέρον θέμα. Με αφορμή τον θάνατο της σοπράνο Βιρτζίνια Ζεάνι σε ηλικία 98 ετών, ο Βίδος, γνώστης όσων συμβαίνουν στον χώρο της μουσικής, όχι μόνο ενημέρωνε για ένα συμβάν ασφαλώς άξιο μνείας και σχολιασμού αλλά επισήμαινε και κάτι ακόμα: ότι γεγονότα όπως αυτό (και δεν εννοώ μόνο θάνατοι) σπανιότατα «περνάνε» στα ελληνικά μέσα ενημέρωσης και στον Τύπο ειδικότερα.

Ως λίγο-πολύ φίλος της μουσικής αλλά και των τεχνών γενικότερα, παρακολουθώ αρκετά προσεκτικά τις σχετικές ειδήσεις. Θα τολμούσα λοιπόν να πω, έστω υπερβάλλοντας λίγο, πως για να περάσει ο θάνατος μιας προσωπικότητας του διεθνούς μουσικού/οπερατικού στερεώματος στα ελληνικά ΜΜΕ, απαιτείται ο/η εκλιπών/ούσα να είχε κάποτε συνεργαστεί με τη Μαρία Κάλλας, ή έστω με τον Δημήτρη Μητρόπουλο. Προφανώς, δεν έχω τίποτα εναντίον της Μαρίας Κάλλας, η οποία ήταν αναμφισβήτητα μια από τις μεγάλες υψιφώνους της εποχής της και του δεύτερου μισού του 20ού αιώνα γενικότερα. Επίσης προφανώς, δεν έχω τίποτα εναντίον του Δημήτρη Μητρόπουλου, ούτε αμφισβητώ έστω και στο ελάχιστο την αξία του ως μαέστρου. Ηταν και αυτός από τους κορυφαίους της εποχής του. Αλλού είναι το πρόβλημα. Πόσοι, αλήθεια, συμπατριώτες μας ξέρουν άλλες υψιφώνους της ίδιας ή περίπου της ίδιας εποχής με εκείνη στην οποία μεσουράνησε η Μαρία Κάλλας; Πόσοι συμπατριώτες μας έχουν ακούσει να γίνεται λόγος για σύγχρονους λίγο-πολύ του Μητρόπουλου μείζονες μαέστρους, όπως ο Οττο Κλέμπερερ, ο Μπρούνο Βάλτερ ή ο Φριτς Ράινερ;

Το πρόβλημα είναι ότι τα ΜΜΕ, αντί να λειτουργούν διορθωτικά ή έστω εξισορροπητικά σε αυτόν τον στενοκέφαλο και μίζερο επαρχιωτισμό (το χωριό μας ως κέντρο του κόσμου), με τις επιλογές τους συχνά τον αναπαράγουν και εκ των πραγμάτων τον τροφοδοτούν. «Πέθανε ο τενόρος Χ», θα διαβάσετε, «ο οποίος ήταν πρωταγωνιστικό ζευγάρι με την Κάλλας το 19.. στην παράσταση της όπερας Ψ, στην πόλη Ω». Αν ο τενόρος που πέθανε, ή που τελοσπάντων έκανε κάτι σημαντικό, δεν είχε την τύχη να τραγουδήσει κάποτε με την Κάλλας, είναι καταδικασμένος από τα ελληνικά ΜΜΕ σε αφάνεια.

Ας μην μείνω όμως στην γκρίνια. Ας λέμε και όσα γίνονται προς τη σωστή κατεύθυνση και δεν εννοώ μόνο τη φωνή βοώντος εν τη ερήμω του Βίδου. Με χαρά μου είδα ότι η ίδια εφημερίδα, «ΤΟ ΒΗΜΑ», έχει εγκαινιάσει στο ένθετο «Εποχές» σελίδα στην οποία μνημονεύονται απώλειες σημαντικών στο πεδίο τους ή στον χώρο τους προσώπων, όχι απαραιτήτως καλλιτεχνών.

Επιδόρπιο

Ο Ωντεν, από τους κορυφαίους ποιητές του 20ού αιώνα, έλεγε: «Η πλοκή μιας όπερας δεν μπορεί να είναι λογική. Οταν κυριαρχεί η λογική, οι άνθρωποι δεν τραγουδάνε».