Ο άνθρωπος που ζούσε την Ιστορία

«Σύντεκνε, σύντεκνε», «Ε, σ’ ακούω», «Δεν τα ‘μαθες; Ο αρχηγός απόθανε», «Κι αν έσβησε, για μας ποτέ δεν θ’ αποθάνει». Ο διάλογος των δύο Κρητικών τον Μάρτιο του 1936 υπάρχει στη βιογραφία «Ελευθέριος Βενιζέλος, ο άνθρωπος, ο ηγέτης» του Νικολάου Εμμ. Παπαδάκη (Παπαδή) που αποτέλεσε βάση για τη δημιουργία της όπερας του Δημήτρη Μαραμή η οποία έκανε παγκόσμια πρεμιέρα την περασμένη Παρασκευή στο Πολιτιστικό Συνεδριακό Κέντρο Κρήτης και την οποία παρακολούθησαν 750 θεατές και διηύθυνε ο Μύρων Μιχαηλίδης. Αλλά δεν ήταν η μόνη πηγή για να αντληθεί υλικό ικανό να αποτυπώσει τη ζωή του μεγάλου ιστορικού ηγέτη και την αναμφισβήτητη συμβολή του στη διαμόρφωση του σύγχρονου ελληνικού κράτους. Αλλά πώς μπορεί κανείς να προσεγγίσει μια τέτοιου μεγέθους προσωπικότητα, η οποία είναι συνδεδεμένη με τόσα πολλά συγκλονιστικά ιστορικά γεγονότα χωρίς να τον κίνδυνο της παράλειψης;

Εκείνο που επιχειρήθηκε τόσο από τον συνθέτη Δημήτρη Μαραμή όσο και από τον Σωτήρη Τριβιζά, ο οποίος υπέγραψε το λιμπρέτο του έργου, ήταν να φωτιστούν όλα εκείνα που θα αφηγούνταν τον άνθρωπο Ελευθέριο Βενιζέλο, τον οποίο ερμήνευσε εξαιρετικά ο Αγγελος Χονδρογιάννης. Η αφήγηση, μουσικά αλλά και δραματουργικά, ξεκίνησε από το τέλος της ζωής του με την ωραία οβερτούρα του Δημήτρη Μαραμή, το μουσικό θέμα της οποίας ακούστηκε και στην τελευταία πράξη: όταν ο Βενιζέλος πιασμένος χέρι χέρι με την πρώτη σύζυγό του και μητέρα των δύο παιδιών του Μαρία Κατελούζου (την οποία ερμήνευσε η σοπράνο Μαρία Κόκκα, καθώς και τη δεύτερη σύζυγό του Ελενα Σκυλίτση), εγκατέλειπε τον κόσμο. Ηταν μια από τις δυνατές στιγμές της παράστασης με τη σκηνοθετική υπογραφή – και των σκηνικών – του Guy Montavon, όχι και η μοναδική. Το Χορωδιακό Σύνολο Ηρακλείου αφηγήθηκε την ομιχλώδη ιστορική περίοδο μέσα από τη μουσική παράδοση της Κρήτης, των μικρασιάτικων μοιρολογιών, αλλά και το τραγούδι – σύμβολο για την νεότερη Ελλάδα: «Της αμύνης τα παιδιά». Χαρακτηριστικές ήταν οι ερμηνείες τόσο του Αντώνη Κορωναίου στους ρόλους του Κωνσταντίνου Α’ και του Κεμάλ Ατατούρκ αλλά και της πιστής φίλης του Ελευθέριου Βενιζέλου, Πηνελόπης Δέλτα, που απέδωσε η Αγγελική Καθαρίου. Στους υπόλοιπους ρόλους εμφανίστηκαν οι: υπουργός του Βενιζέλου – Ορέστης Κουσαθανάς, Ντέιβιντ Λόιντ Τζορτζ – Λευτέρης Παπαγγελής, Γούντροου Γουίλσον – Γιάννης Κιαγιαδάκης, Ζορζ Κλεμανσό – Μάνος Ζουμπουλάκης.