Επτά χρόνια Κυριάκος Μητσοτάκης

Συμπληρώνονται επτά χρόνια με τον Κυριάκο Μητσοτάκη στην ηγεσία της ΝΔ. Επικράτησε στον δεύτερο γύρο των εσωκομματικών εκλογών της ΝΔ έναντι του Βαγγέλη Μεϊμαράκη με ποσοστό 52,43% και, σαν σήμερα, 11 Ιανουαρίου 2016, εξελέγη πρόεδρος του κόμματος. Η εκλογή του και η πορεία του έχουν μεγάλο ενδιαφέρον για να κατανοήσουμε τις πολιτικές εξελίξεις.

Οταν έφτασε στις κάλπες ήδη εκπροσωπούσε την Ελλάδα της προόδου και των μεταρρυθμίσεων. Λίγους μήνες μετά τη δεύτερη κυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ, που σαν καλό παιδί εφάρμοζε το τρίτο και σκληρότερο μνημόνιο το οποίο υπογράφτηκε με αποκλειστικά δική της υπαιτιότητα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο μόνος νεοδημοκράτης βουλευτής που δεν είχε ψηφίσει τον Προκόπη Παυλόπουλο, υποψήφιο των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ για την Προεδρία της Δημοκρατίας, είχε μετατραπεί σε σύμβολο της Ελλάδας που θα ξεπερνούσε το πελατειακό κράτος και θα μπορούσε να εγγυηθεί την πορεία της ως σύγχρονης ευρωπαϊκής δημοκρατίας. Γι’ αυτό, άλλωστε, ψηφίστηκε και από ένα κρίσιμο ποσοστό μη νεοδημοκρατών, από προσωπικότητες κατά βάσιν κομματικά ανέστιες που τα προηγούμενα χρόνια είχαν αγωνιστεί κατά του λαϊκισμού και των πρακτικών του και, το κρίσιμο πρώτο εξάμηνο του 2015, είχαν στρατευθεί στο κίνημα «Μένουμε Ευρώπη».

Η δυναμική που απέκτησε σε εκείνες τις κομματικές εκλογές έδωσε αέρα στα πανιά του τα χρόνια που ακολούθησαν και του επέτρεψε να παρακάμψει σε μεγάλο βαθμό την πανίσχυρη κομματική γραφειοκρατία, αναμορφώνοντας και σε ένα βαθμό ελέγχοντας το κόμμα του. Δεν ήταν πολύ δύσκολο, επειδή στο πρόσωπό του οι νεοδημοκράτες έβλεπαν τη μόνη λύση που τους οδηγούσε εκ νέου στην εξουσία. Και στις εκλογές του 2019 ψηφίστηκε, όπως αναμενόταν, από ευρύτερο ακροατήριο, που είχε επενδύσει σε αυτόν και στο κόμμα του μια νέα κανονικότητα.

Κατάφερε να δώσει στη χώρα την ώθηση που χρειαζόταν προς αυτό τον δρόμο; Σε ένα βαθμό, αλλά όχι απολύτως. Η κυβέρνησή του εγγυήθηκε και επί σχεδόν τέσσερα χρόνια διασφάλισε τη σταθερότητα, δίνοντας δυναμική στην οικονομία. Σε άλλα ζητήματα όμως δεν μπόρεσε να υπερκεράσει τα εμπόδια. Τα όρια της συνταγματικής αναθεώρησης, π.χ., δεν επέτρεψαν μια σαρωτική εκπαιδευτική μεταρρύθμιση. Κάποιες κρίσιμες, ακόμα και για συμβολικούς λόγους, εξαγγελίες όπως η αστυνόμευση στα ΑΕΙ κατέληξαν σε φιάσκο. Η αναγκαία κυρίως για το επενδυτικό κλίμα μεταρρύθμιση της δικαιοσύνης μετατέθηκε στις καλένδες. Παράλληλα, σε μεγάλο βαθμό, το κομματικό κράτος παραμένει ισχυρό – όπως αποδεικνύεται από περιπτώσεις Πάτση ή Χειμάρα.

Ωστόσο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης κερδίζει τη μεγάλη εικόνα – κι αυτό, κυρίως, λόγω της διαχείρισης των μεγάλων κρίσεων (ελληνοτουρκικά, πανδημία, επιδείνωση της παγκόσμιας οικονομίας μετά και την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία) χωρίς η χώρα να βουλιάξει στην ύφεση. Το πλήγμα που υπέστη λόγω της υπόθεσης με τις παρακολουθήσεις του Νίκου Ανδρουλάκη δεν αποδείχτηκε αξεπέραστο – το δείχνουν τα δημοσκοπικά ποσοστά της ΝΔ και του ιδίου.

Ταυτόχρονα, και παρά μια σειρά αρνητικών δημοσιευμάτων στον διεθνή Τύπο, δυσφημιστικών ούτως ή άλλως ακόμα κι αν είναι υπερβολικά ή παραπειστικά, παραμένει μια προσωπικότητα διεθνούς κύρους στην Ευρώπη, που θα μπορούσε να ενισχύσει τους ευρωπαϊκούς θεσμούς.

Το οποίο, πιθανόν, για εκείνον μπορεί να είναι μια λαμπρή προοπτική. Το θέμα είναι, όμως, η υλοποίησή της στο μέλλον (με δεδομένη την αδυναμία οικοδόμησης ενός κόμματος που θα μπορούσε να αποτελέσει το θεσμικό αντίβαρο στην κεντροδεξιά παράταξη) τι κενό θα αφήσει στην Ελλάδα.