Κατάρες και ματσάρες

Ηταν ένα πολύ ιδιαίτερο Παγκόσμιο Κύπελλο. Για όλο τον κόσμο – εν μέσω χειμώνα και πολέμου – και ειδικά για μένα, που έχασα, μετά από 6 διοργανώσεις, την πηγή της χαράς μου.

Δεν παύει ωστόσο, για όποιον είναι δεμένος με το ποδόσφαιρο – και ένα τέτοιο δέσιμο δεν το σταματούν ούτε οι εμίρηδες, ούτε ο πόλεμος, ούτε η απώλεια – το Μουντιάλ που τέλειωσε να ήταν, σχεδόν αξιωματικά, μια κορυφή. Και να έκλεισε στην κορυφή.

Ο τόπος.  Μέσα στην έρηµο και πλάι σε ουρανοξύστες, σε ολοκαίνουργια αεροδυναµικά γήπεδα που φτιάχτηκαν µε ανθρώπινο αίµα. Δεν ήταν διόλου αδικαιολόγητο που ξεσηκώθηκε τέτοιο κύµα διαµαρτυρίας για την απονοµή – µε το αζηµίωτο – του Παγκοσµίου Κυπέλλου στο Κατάρ και για τη διεξαγωγή του µε τόσες απαγορεύσεις (αλκοόλ µέσα στα γήπεδα, αλλά µε ευκολία εύρεσης έξω από αυτά, σηµάτων υποστήριξης της σεξουαλικής ελευθερίας, αλλά όχι της αραβικής αλληλεγγύης). Τελικά η ιδιαίτερη γεωπολιτική αυτής της διοργάνωσης άφησε ανεξίτηλες εικόνες (µε πρώτη το δάχτυλο στο στόµα των γερµανών παικτών, που ίσως τους στοίχισε την πρόκριση), αλλά δεν τη διαµόρφωσε. Οργάνωση, ευκαιρία ανάδειξης (και µέσω δωροδοκιών) µιας χώρας και µιας (αντιδηµοκρατικής) περιοχής, µε 2-3 µεγάλα µατς κι έναν τελικό µεγαθηρίων, το Μουντιάλ απέκτησε µεγαλύτερο ενδιαφέρον από όσο ίσως θα δικαιούνταν.

Το παιχνίδι. Την µπάλα των καιρών είδαµε, τι άλλο θα µπορούσαµε να περιµένουµε; Η τακτική υπεράνω της ελευθερίας, η προσοχή στα µετόπισθεν πιο απαραίτητη από την επιθετική φαντασία, ο ρυθµός γρήγορος αλλά διακεκοµµένος, η οµαδική προσπάθεια κλουβί για τους έξω από τα µέτρα παίκτες (πλην της τριπλέτας της Παρί Σεν Ζερµέν). Παιχνίδια µε λίγες φάσεις τα περισσότερα, αλλά ευχάριστα στην εκτύλιξή τους – χαρακτηριστικό παράδειγµα οι δυο ηµιτελικοί και τρόπος που έπαιξαν οι δυο µεγάλες «εκπλήξεις» (Κροατία, Μαρόκο). Λίγο-πολύ σαν να έβλεπες το ίδιο παιχνίδι παιγµένο από διαφορετικές φανέλες και υποκείµενο, πάντα, στα τερτίπια της µοίρας. Γιατί µόνη αυτή δικαιολογεί τον πρόωρο αποκλεισµό της Βραζιλίας, τον τρόπο που πήρε, πάλι, τον δρόµο για το νησί η Αγγλία και βέβαια τον τελικό θριαµβευτή.

Οι νικητές. Ηταν αναµφίβολα το Παγκόσµιο Κύπελλο της Αργεντινής και του Μέσι. Πριν αρχίσουν οι αγώνες: όλοι τους περίµεναν. Μετά την αρχική ήττα-σοκ: κάθε παιχνίδι µετατράπηκε σε καρµανιόλα. Μετά τις πρώτες νίκες: θα ήταν έτσι και η συνέχεια; Μετά την πρόκριση-θρίλερ µε την Ολλανδία: µήπως άρχισε να αχνογνέφει η µοίρα; Στον ηµιτελικό: µήπως κριθηκε πια; Και στον συγκλονιστικό τελικό: θα πέσουµε από το λεπτό σκοινί ή θα ζήσουµε να το διηγούµαστε; Στην παράταση: όχι ακόµα. Και τέλος στα πέναλτι: άντε, µεγάλε, το αξίζεις. Κάπως έτσι τα πράγµατα πήραν τον δρόµο τους, οδηγούµενα, εντός κι εκτός γηπέδου, από τον πιο εξωπραγµατικό, µε διαφορά, παίκτη της εποχής µας.

Ο κόσμος.  Το Μουντιάλ δεν έκανε τον κόσµο καλύτερο. Του έδωσε, όµως, για ένα µήνα, το ειδικό χρώµα του: παγκοσµιότητα και µαζί εθνικισµός, ιεραρχία κι αναποδογύρισµα, θέαµα και πόνος, δικαιοσύνη και αδικία, προσωρινή απόλαυση κι αίσθηση µαταιότητας. Στις όχθες όχι κάποιου Τάγου, όπως θα έλεγε ο µεγάλος Διακογιάννης, αλλά ενός ποταµιού που ξανάγινε αµέσως σκοτεινό µόλις έσβησαν τα τεχνητά φώτα της φιέστας.