Απροετοίμαστη η Κίνα για ένα κύμα θανατηφόρων μολύνσεων Covid

Ο φορητός θάλαμος εξέτασης PCR κρεμόταν στον αέρα πάνω από έναν σκοτεινό δρόμο του Πεκίνου, τον οποίο κατέγραψε η κάμερα καθώς τον σήκωνε ο γερανός στη μέση της νύχτας. Η εικόνα εξαπλώθηκε ταχύτατα στα κινεζικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης, το τέλειο σύμβολο του μπερδεμένα γρήγορου τέλους μιας δρακόντειας εποχής.

Μπροστά στις πιο εκτεταμένες εθνικές διαμαρτυρίες από την αιματηρή καταστολή των διαδηλώσεων της πλατείας Τιενανμέν το 1989, η κινεζική κυβέρνηση εγκατέλειψε αιφνιδιαστικά τη ναυαρχίδα της πολιτικής της για αυστηρά μέτρα και απαγορεύσεις κυκλοφορίας. Στο Πεκίνο, οι άνθρωποι ετοιμάζονταν να μπουν σε εμπορικά κέντρα ή στα μέσα μαζικής μεταφοράς χωρίς πρόσφατο αρνητικό τεστ. Αλλού, τους επιτρεπόταν η είσοδος σε πάρκα και σουπερμάρκετ χωρίς ελέγχους ή τους έλεγαν ότι μπορούσαν να μπουν σε καραντίνα στο σπίτι τους – και όχι σε κυβερνητικές εγκαταστάσεις – αν είχαν έρθει σε επαφή με κάποιο κρούσμα.

Απομονωτική προσέγγιση

Επί σχεδόν τρία χρόνια οι Αρχές δίνουν μάχη για να κρατήσουν την Covid εκτός της χώρας, χρησιμοποιώντας κάθε εργαλείο τεχνολογίας, μαζικής κινητοποίησης και καταστολής που διαθέτουν, αδιαφορώντας για το τραγικό κόστος για τα άτομα και την τρομερή ζημιά στην εθνική οικονομία. Ο Σι Τζινπίνγκ, ο ισχυρότερος ηγέτης της Κίνας μετά τον Μάο Τσε Τουνγκ, ήταν υπέρμαχος αυτής της απομονωτικής προσέγγισης.

Τώρα το Πεκίνο αποφάσισε να προχωρήσει. Ο Σαν Τσουνλάν, αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και επικεφαλής της στρατηγικής για την Covid, ανακοίνωσε την περασμένη εβδομάδα ότι το σύστημα υγείας της χώρας «άντεξε τη δοκιμασία» της πανδημίας και ότι η Κίνα βρίσκεται σε μια «νέα κατάσταση».

Οι δηλώσεις του Σι

Επειτα από χρόνια που έλεγε στους πολίτες της ότι ο μόνος τρόπος για να παραμείνει κανείς ασφαλής από την Covid ήταν να το αποφύγει εντελώς, η στροφή της πολιτικής απαιτούσε ένα νέο μήνυμα. Το Πεκίνο επέλεξε να παρουσιάσει την επικρατούσα παραλλαγή Ομικρον ως μια λιγότερο θανατηφόρα εκδοχή της αρχικής ασθένειας. Ο Σι δήλωσε στον επισκέπτη πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ ότι η Κίνα θα μπορούσε να εξετάσει το ενδεχόμενο χαλάρωσης των περιορισμών επειδή η παραλλαγή Ομικρον είναι λιγότερο επικίνδυνη από την παραλλαγή Δέλτα, η οποία ήταν πιο διαδεδομένη πριν.

Το πρόβλημα, προειδοποιούν οι επιδημιολόγοι, είναι ότι η στάση του Πεκίνου δεν αντικατοπτρίζει τις μελέτες σχετικά με τις επιπτώσεις της Ομικρον και η χώρα είναι απροετοίμαστη για ένα κύμα θανατηφόρων μολύνσεων Covid που μπορεί να αντιμετωπίσει σύντομα.

Ζητείται διέξοδος

«Η Κίνα πρέπει να βρει μια διέξοδο από αυτό. Οπότε νομίζω ότι είναι αρκετά χρήσιμο γι’ αυτούς να μπορούν να υποστηρίξουν ότι ο ιός έχει εξελιχθεί με κάποιο τρόπο που διευκολύνει το άνοιγμα», λέει η Λίντα Μπολντ, καθηγήτρια Δημόσιας Υγείας στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου. «Με την Ομικρον, σίγουρα από τις μέχρι στιγμής μελέτες, μπορεί να υπάρξει κάποια μικρή μείωση της σοβαρότητας της νόσου, αλλά όχι τεράστια». Η Ομικρον αποδείχθηκε λιγότερο θανατηφόρα καθώς εξαπλώθηκε σε χώρες όπως η Βρετανία, αλλά μέχρι να γίνει κυρίαρχη, περίπου το 95% του βρετανικού πληθυσμού είχε κάποια μορφή αντισωμάτων από εμβόλια ή προηγούμενες λοιμώξεις, τονίζει η Μπολντ. Η Κίνα έχει σχετικά χαμηλά ποσοστά εμβολιασμού και αναμνηστικών εμβολίων, ιδίως μεταξύ των ευάλωτων ηλικιωμένων – μόνο το 40% των ατόμων άνω των 80 ετών έχει κάνει αναμνηστικά εμβόλια. Σχεδόν κανείς δεν έχει φυσικά αντισώματα από προηγούμενες λοιμώξεις.

Ενα ανοιξιάτικο ξέσπασμα στο Χονγκ Κονγκ, το οποίο διαθέτει ισχυρότερο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης από την ηπειρωτική χώρα, προσφέρει ζοφερή πρόβλεψη για το τι θα μπορούσε να αντιμετωπίσει η Κίνα αν χειριστεί λάθος το άνοιγμα. «Υπήρξε μεγάλος αριθμός θανάτων», παρατηρεί ο Μάρτιν Χίμπερντ, καθηγητής αναδυόμενων μολυσματικών ασθενειών στη Σχολή Υγιεινής και Τροπικής Ιατρικής του Λονδίνου. «Eίδαμε στο Χονγκ Κονγκ πόσο θανατηφόρα μπορεί να είναι η Ομικρον όταν δεν υπάρχουν ιστορικό προηγούμενης έκθεσης λοιμώξεων και εκτεταμένοι εμβολιασμοί στις ευάλωτες ομάδες, όπως οι ηλικιωμένοι».