Στην αναπαυτική μεριά

Ποιους αφορούσε η γενική απεργία της Τετάρτης; Τα κόμματα και τα κρατικοδίαιτα συνδικάτα μόνο, και τα στελέχη τους. Τους εργαζόμενους στον δημόσιο τομέα, όπου η απεργία είναι δικαιολογημένη ευκαιρία για ξεκούραση ή για εξορμήσεις στην αγορά. Και ειδικά φέτος, που επανεμφανίστηκαν στις μεγάλες πίστες οι κουκουλοφόροι με τις μολότοφ και τη διάθεση να σπάσουν τα μαγαζιά του πλούτου, όσοι προσβλέπουν στο εξελισσόμενο πανηγύρι της αποσταθεροποίησης που για πολλούς πολιτικούς χώρους είναι υπαρξιακή προϋπόθεση. Χωρίς μεγάλη αναταραχή, η κατάσταση δεν μπορεί να είναι θαυμάσια.

Ποιοι δεν συμμετείχαν στην απεργία, μολονότι κυρίως αυτοί θα είχαν λόγο; Η συντριπτική πλειονότητα των εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα. Αυτοί που έχουν εργασιακή ανασφάλεια, που παραβιάζονται τα ωράριά τους, αυτοί που αν είναι τυχεροί πληρώνονται «το βασικό», αυτοί που τους τρώνε τα ένσημα, αυτοί που το αφεντικό δεν τους ρωτά αν έχουν κλαδικά ή κάθε άλλου είδους αιτήματα. Οσοι κάνουν μειωμένα ωράρια, όσοι ξένοι δεν έχουν κάρτα εργασίας και δουλεύουν ανασφάλιστοι, οι κούριερ, όσοι δουλεύουν σε εργολάβους… Οι περίφημοι μικρομεσαίοι, που δεν έχουν περιθώριο να κάτσουν σπίτι. Οι πωλητές και οι πωλήτριες στα σουπερμάρκετ και στα εμπορικά – που εκτός του κέντρου ήταν ορθάνοιχτα. Και φυσικά οι σερβιτόροι και όσοι δουλεύουν στα καταστήματα εστίασης, τσιπουράδικα, καφέ, εστιατόρια, όπου συνήθως καταλήγουν οι ωραίες παρέες που συναντήθηκαν στο μετερίζι του αγώνα.

Οι παραπάνω εργαζόμενοι που ανέφερα έχουν ένα λόγο παραπάνω να σιχτιρίζουν, διότι το κίνημα θαρρείς και θέλει να τους τιμωρήσει επειδή στην ουσία αδυνατεί (κι ίσως και να αδιαφορεί) να μπει μπροστά σε ουσιαστικές διεκδικήσεις γι’ αυτούς, τους φέρνει ό,τι εμπόδιο είναι δυνατόν. Το βασικότερο, η πρόσβαση στη δουλειά. Ο συνδικαλισμός συστηματικά θεωρεί ότι οι απεργίες του είναι πετυχημένες όταν τιμωρεί τους υπόλοιπους ανθρώπους. Οταν λοιπόν σε μια απεργία κλείνουν εντελώς οι συγκοινωνίες, οι άνθρωποι, ιδίως όσοι δεν έχουν αυτοκίνητο αλλά πρέπει να διασχίσουν μεγάλες αποστάσεις για να φτάσουν στη δουλειά, σχεδιάζουν αλλιώς τη μέρα τους. Μια γνωστή μου, π.χ., αποκλειστική νοσοκόμα, που μένει στη Νέα Ιωνία και έπρεπε να είναι στο νοσοκομείο Γιώργος Γεννηματάς σε ώρα που δεν κυκλοφορούσε τίποτα, αναγκάστηκε να φύγει μιάμιση ώρα νωρίτερα για να φτάσει με τα πόδια. Αλίμονο αν τη μέρα αυτή είσαι φτωχός και χρειαστείς κάτι έκτακτο – γιατρό, μετακίνηση κ.λπ.

Αλλά αυτά, όπως ξέρουμε καλά με τα χρόνια, ουδείς τα σκέπτεται. Ανέκαθεν ήταν έτσι. Στην Αριστερά παλαιότερα ήταν διαδεδομένο το σύνθημα «άλλο φτωχός κι άλλο προλετάριος»: αν δεν είσαι στο κίνημα, δηλαδή, κόψε τον λαιμό σου. Στο κάτω κάτω, σήμερα τα πράγματα έχουν αλλάξει. Η κινηματική Αριστερά της ανατροπής δεν έχει να τα βάλει με μερικούς πλουτοκράτες και την εξουσία τους, απέναντί της έχει εκατομμύρια «κυρ-Παντελήδες» (έτσι αποκαλούν τους πολίτες που δεν συμμερίζονται την επαναστατική γυμναστική τους) που λειτουργούν σαν τροχοπέδη της επανάστασης, κι αυτοί είναι «ταξικοί εχθροί». Ποιος θα τους συμμεριστεί;

Κατά τα άλλα, η Τετάρτη ήταν μια ηλιόλουστη μέρα. Γλυκιά, ζεστή και ήσυχη. Η παράσταση διαμαρτυρίας ήταν σαν εκδρομή στο κέντρο των πόλεων. Μια κοινωνική γιορτή των επαγγελματιών του συνδικαλισμού και μαζί των επαγγελματιών της επανάστασης και των φίλων τους. Ολοι είναι καλοί άνθρωποι, πετυχημένοι, με καλές δουλειές. Θέλουν να αλλάξουν τον κόσμο, αλλά δικαιούνται να το επιδιώκουν εκ του ασφαλούς. Ποιος θα ‘θελε να πάψει να βρίσκεται στην αναπαυτική μεριά;

Μία αθώωση και μία συγγνώμη

Ανήκω σε εκείνους που μετέδωσαν την πληροφορία της αστυνομίας, ότι οι γιοι του σκηνοθέτη Δημήτρη Ινδαρέ και ο ίδιος είχαν προκαλέσει βίαιο επεισόδιο στη διάρκεια της εκκένωσης μιας κατάληψης στο Κουκάκι, πλάι στο σπίτι τους. Με μεγάλη μου χαρά, η δικαστική διερεύνηση της υπόθεσης, που χθες κατέληξε στην αθώωση των κατηγορηθέντων, διέψευσε και την αστυνομία, διέψευσε και μένα. Είναι σημαντικό να αποδίδονται αθώοι πολίτες που κατηγορήθηκαν άδικα κι είναι ενθαρρυντικό για τους θεσμούς: το δικαστήριο διεκδίκησε την αλήθεια, αποδόμησε το αφήγημα που διακινήθηκε και δικαίωσε τρεις πολίτες. Αυτό ακριβώς σημαίνει κράτος δικαίου.
Αυτή η απόφαση, ωστόσο, με φέρνει ενώπιον της προσωπικής μου ευθύνης στη διάδοση μιας φήμης που δεν αποδείχτηκε. Και δεν θα ήταν τίμιο εκ μέρους μου να μην αναλάβω αυτή την ευθύνη, να μη ζητήσω συγγνώμη κι από τους αθωωθέντες κι από τους αναγνώστες. Δεν έκανα σωστή εκτίμηση και χρησιμοποίησα ως βέβαιη μια πληροφορία, χωρίς να έχω δικαίωμα να το κάνω, επειδή έπρεπε να με δεσμεύσει η πίστη στο κράτος δικαίου και στο τεκμήριο της αθωότητας που επικαλέστηκαν οι κατηγορηθέντες και αθωωθέντες. Από την παράκαμψη αυτών των αρχών, κακώς, δεν με προστάτεψαν ούτε οι πεποιθήσεις μου ούτε η πείρα μου. Το έξυπνο πουλάκι πιάνεται από το ποδαράκι.