***ΦΩΤΟ ΓΙΑ ΤΙΤΛΟ***

ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ, Σεπτέμβριος. Ιδιαιτέρα υπηρεσία. – Ο πρώτος οραματιστής της συνυπάρξεως των δύο κόσμων υπήρξεν ο Εδουάρδος Μπένες, ο μεγάλος πρόεδρος της Τσεχοσλοβακικής Δημοκρατίας. Πολύ πριν η χώρα του γίνη κομμουνιστική, ή και ακόμη ενωρίτερα, πριν ο ναζισμός συντρίψη τη δημοκρατία του, ο μεγάλος αυτός πολιτικός έλεγε ότι οι Τσεχοσλοβάκοι δεν είχαν να εκλέξουν μεταξύ των μεγάλων, αλλά να ζουν αρμονικά με όλους τους μεγάλους. Επίστευε ότι μοιραίως μια μέρα οι αντίπαλοι κόσμοι θα ωδηγούντο υπό την πίεσιν των λαών εις προσέγγισιν. Επροφήτευε την συνύπαρξιν.

Οι ιδέες αυτές του Εδουάρδου Μπένες ζωντανεύουν τώρα με τη δημοσίευση των απομνημονευμάτων του από μία μεγάλη Αμερικανική εκδοτική επιχείρηση. Το 1946, προ της κομμουνιστικής επαναστάσεως, ο Μπένες έγραφε:

«Η απάντησίς μας εις το ερώτημα Δύσις ή Ανατολή είναι: Και Δύσις και Ανατολή. Υπό το πνεύμα αυτό υπέγραψα το 1943 την συνθήκην με την Σοβιετικήν Ενωσιν. Με την συνθήκην αυτήν συνεπλήρωσα την άλλην που είχαμεν υπογράψει το 1942 με την Αγγλίαν. Πιστεύω ενσυνειδήτως ότι αυτός ο χωρισμός εις Ανατολήν και Δύσιν κάποτε θα εκλείψει, διότι δεν είναι δυνατόν να καταστραφή ο κόσμος. Η διαίρεσις εκεί οδηγεί μαθηματικώς».

Ο Εδουάρδος Μπένες, όταν έγραφε τα απομνημονεύματά του, ίσως να μην οραματιζόταν προς ποίον δρόμον θα εξωθείτο η χώρα του. Ηταν αντικομμουνιστής και απέκρουε την ιδέα της βιαίας ανατροπής του καθεστώτος, πάντοτε όμως διεκήρυττε ότι η Τσεχοσλοβακία ώφειλε να δανεισθή από την Ανατολή κάθε τι που θα ήταν χρήσιμο σε συστήματα και ιδέες. Στην Τσεχοσλοβακία έγινε μια ιστορική ανατροπή και κανένας δεν μπορεί να γνωρίζει ποια θα ήταν σήμερα η γνώμη του μεγάλου προέδρου, αν ζούσε.

Η ουσία πάντως από την άποψι του παρόντος είναι ότι επροφήτευε την συνύπαρξι των δύο κόσμων από τότε και ότι την θεωρούσε ως την μόνην σωτηρίαν διά την ανθρωπότητα. Υπήρξε ένας από τους ελάχιστους πολιτικούς που είχε δη τόσο μακριά.