Τα 5,4 ρίχτερ ξύπνησαν μνήμες

«Ξύπνησε» μετά από 40 χρόνια και έκανε αισθητή την παρουσία του στην Κεφαλονιά και τη Ζάκυνθο. Το ρήγμα της Κεφαλληνίας, όπως αποκαλούν οι επιστήμονες το μεγάλο σεισμικό ρήγμα που βρίσκεται στο Ιόνιο Πέλαγος, δυτικά των δύο νησιών, ευθύνεται για τη σεισμική δόνηση των 5,4 ρίχτερ που εκδηλώθηκαν χθες στην περιοχή. Ο σεισμός σημειώθηκε λίγο μετά τις 10.30 το πρωί και το επίκεντρό του εντοπίστηκε στον θαλάσσιο χώρο, σε βάθος περίπου 12 χιλιομέτρων και σε απόσταση 57 χιλιομέτρων δυτικά του Ληξουρίου. Από το χτύπημα του Εγκέλαδου δεν υπήρξαν τραυματισμοί και υλικές ζημιές, όμως προκλήθηκαν κατολισθήσεις στην παραλία Ναυάγιο, κίνδυνος ο οποίος είχε επισημανθεί προ ημερών από ειδικούς.

«Ο σεισμός έγινε πάνω στο νότιο άκρο του ρήγματος της Κεφαλληνίας, ενός ρήγματος που είναι γνωστό στους επιστήμονες. Εχει μήκος 30 χιλιομέτρων, κατεύθυνση βορειοανατολική – νοτιοδυτική και είναι ένα ρήγμα με μεγάλο δυναμικό. Η τελευταία φορά που είχε ενεργοποιηθεί – μέχρι χθες – ήταν το 1983, όταν στις 17 Ιανουαρίου εκείνης της χρονιάς προκάλεσε σεισμό μεγέθους 6,8 ρίχτερ» λέει στα «ΝΕΑ» ο Αθανάσιος Γκανάς, διευθυντής Ερευνών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου. «Πρέπει να πούμε ότι ο σεισμός είχε τελικά μέγεθος 5,5 ρίχτερ στην κλίμακα ροπής και ότι για την ασφαλή διεξαγωγή συμπερασμάτων χρειάζεται περαιτέρω αξιολόγηση των δεδομένων» συμπληρώνει.

Οι επιστήμονες αξιολογούσαν χθες ως θετικό το γεγονός ότι το επίκεντρο της δόνησης βρίσκεται στον θαλάσσιο χώρο, σε μεγάλη απόσταση από τις κατοικημένες περιοχές και ότι βρισκόταν ήδη σε εξέλιξη μια πλούσια μετασεισμική ακολουθία. Παρ’ όλ’ αυτά, όλα δείχνουν ότι στην περιοχή έχει ξεκινήσει μία φάση σεισμικής διέγερσης, η οποία απαιτεί παρακολούθηση.

Αλλωστε, το Ιόνιο είναι μία από τις πιο ενεργές σεισμικά περιοχές της Ευρώπης και η περιοχή όπου συνέβησαν – όχι στο ίδιο σημείο με τη χθεσινή δόνηση – οι πιο καταστροφικοί σεισμοί στη σύγχρονη ιστορία της Ελλάδας: οι σεισμοί του Αυγούστου του 1953 που ισοπέδωσαν τη Ζάκυνθο, την Κεφαλονιά και την Ιθάκη. Τα τελευταία 20 χρόνια στα νησιά του Ιονίου έχουν εκδηλωθεί τουλάχιστον πέντε σεισμοί μεγέθους μεγαλύτερου των 6 ρίχτερ, με πιο πρόσφατους τα 6,5 ρίχτερ που εκδηλώθηκαν στη Λευκάδα τον Νοέμβριο του 2015 και τα 6,8 ρίχτερ που αναστάτωσαν τη Ζάκυνθο τον Οκτώβριο του 2018.

ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟΣ ΣΥΝΩΣΤΙΣΜΟΣ. Ο σεισμός συνέβη μόλις λίγες μέρες μετά τις επισημάνσεις ειδικών για την επικινδυνότητα της παραλίας σε περίπτωση σεισμού. «Ζάκυνθος, στο περίφημο Ναυάγιο, βρέθηκα για επιστημονικούς λόγους. Εκατοντάδες τουρίστες μεταφέρονται μαζικά και συνωστίζονται ακριβώς κάτω από τα επικρεμάμενα κατακόρυφα πρανή. Με έναν σεισμό θα καταρρεύσουν. Αλλά και χωρίς σεισμό, όπως έγινε προ τετραετίας, όταν τμήμα του πρανούς – μικρό ευτυχώς – κατέρρευσε, προκάλεσε τοπικό τσουνάμι και οι επισκέπτες έτρεχαν πανικόβλητοι να σωθούν. Την επόμενη φορά δεν θα είναι ευτυχώς, αλλά δυστυχώς» σημείωνε σε ανάρτησή του στο Facebook ο σεισμολόγος Γεράσιμος Παπαδόπουλος στις 4 Σεπτεμβρίου. Μόλις τέσσερις ημέρες μετά ήρθε η επιβεβαίωση… ευτυχώς χωρίς να υπάρξουν θύματα.

Μετά τον χθεσινό σεισμό, στη Ζάκυνθο μετέβη ο καθηγητής του ΕΚΠΑ και πρόεδρος του ΟΑΣΠ Ευθύμιος Λέκκας, υπό την ευθύνη του οποίου είχε πραγματοποιηθεί το 2018 επιστημονική μελέτη για τις κατολισθήσεις στο Ναυάγιο. «Τότε είχαμε προτείνει μια παθητική αντιμετώπιση του φαινομένου, με σηματοδότηση, ελεγχόμενη επισκεψιμότητα και επιτήρηση της παραλίας» λέει στα «ΝΕΑ». «Βάσει της μελέτης, η παραλία χωριζόταν σε τρεις ζώνες: στη ζώνη υψηλού κινδύνου, όπου απαγορευόταν η πρόσβαση – αυτή ξεκινούσε από τη βάση των πρανών μέχρι πίσω από το ναυάγιο -, στη ζώνη μέσου κινδύνου και ελεγχόμενης πρόσβασης όπου απαγορευόταν η πρόσβαση και η παραμονή επισκεπτών σε κρίσιμες περιόδους – όπως μετά από σεισμό – και τέλος στη ζώνη ελεύθερης πρόσβασης τόσο για σκάφη όσο και για επισκέπτες. Στις περιοχές αυτές ήταν υποχρεωτικό το να υπάρχει διαθέσιμος χώρος έξι τ.μ. για κάθε άτομο. Οι χθεσινές κατολισθήσεις έγιναν στη βόρεια περιοχή του Ναυαγίου, εκτός παραλίας, όμως επειδή με τους σεισμούς εξασθενεί η συνοχή των πετρωμάτων θα πραγματοποιήσουμε ελέγχους για να δούμε τι συμβαίνει». Τελικά, χθες με απόφαση του υπουργείου Τουρισμού απαγορεύτηκε η πρόσβαση στην παραλία εκτός των επιτρεπόμενων ζωνών που είχαν οριστεί από τους επιστήμονες.