Τελευταίο ταξίδι στα άστρα

Εφυγε χθες για τα αστέρια που τόσο είχε λατρέψει ο αγαπημένος έλληνας αστροφυσικός Διονύσης Σιμόπουλος. Ηταν ο θεμελιωτής της εκλαΐκευσης του επιστημονικού λόγου στην Ελλάδα, εκείνος που κατάφερε να μετατρέψει σε «παραμύθι» την ιστορία της ανθρώπινης περιπέτειας στο Διάστημα και να τη μεταλαμπαδεύσει σε εμάς. Ηταν ο άνθρωπος που με τα γραπτά του, τα εκατοντάδες άρθρα, τις μελέτες, τις βιβλία, τη διδασκαλία του προσέγγισε με τρυφερότητα ένα ανεξοικείωτο κοινό και το μύησε στα πιο δυσερμήνευτα μυστικά του Σύμπαντος.
Πριν από μόλις ενάμισι μήνα, είχε διηγηθεί στα «ΝΕΑ» το καλοκαίρι που τον στιγμάτισε και που έδωσε άλλη τροχιά στη ζωή του: την ενασχόληση με τα αστέρια. Το καλοκαίρι του 1960, όταν σε μια κατασκήνωση στο υπέροχο σκηνικό του Παρνασσού χιλιάδες πρόσκοποι απ’ όλον τον κόσμο γιόρταζαν το Χρυσό Ιωβηλαίο του θεσμού στη χώρα μας με μια κατασκήνωση αλλιώτικη από τις άλλες. «Τα βράδια ήταν πραγματικά αξέχαστα. Πάνω στον ουρανό τα άστρα του γαλαξία σχημάτιζαν τη φωτεινή τους αψίδα που οι αρχαίοι Ελληνες είχαν ονομάσει “γέφυρα του χρόνου”. Κι εκεί, ανάμεσα στους αστερισμούς, που είχαμε μάθει πριν από χρόνια κοιτάζοντας τον ουρανό από τις πλαγιές του γειτονικού στην Πάτρα Παναχαϊκού, βλέπαμε και το φεγγάρι (…) Σ’ ένα από εκείνα τα βράδια είδα για πρώτη φορά τον ουρανό μέσα από τους φακούς ενός μικρού τηλεσκόπιου που είχε στην κατασκήνωσή της η αντιπροσωπεία των αμερικανών προσκόπων. Κι έτσι καθώς το φεγγάρι ξεμύταγε πάνω από την κορυφή του Παρνασσού τα έκθαμβα μάτια μου αντίκρισαν ένα θέαμα κυριολεκτικά απερίγραπτο», περιέγραφε.

ΓΕΝΝΑΙΑ ΜΑΧΗ. Μια τέτοια καλοκαιρινή ημέρα, τη χθεσινή, έφυγε ήσυχα από τη ζωή, περιτριγυρισμένος από την οικογένειά του, σε ηλικία 79 ετών. Είχε δώσει μια γενναία μάχη με τον καρκίνο, τον οποίο αντιμετώπισε με τη στωικότητα της επικούρειας φιλοσοφίας που είχε ασπαστεί από νέος. «Οταν έμαθα για την ασθένειά μου στο πάγκρεας και μου είπαν ότι έχω έξι μήνες ζωής το θεώρησα μεγάλο κέρδος γιατί θεωρούσα προηγουμένως ότι μου απέμεναν μερικές μόνο μέρες. Εκτοτε έχουν περάσει 27 μήνες κι εγώ ακόμη ζω και ελπίζω!», έλεγε σε περσινή συνέντευξή του στα «ΝΕΑ». Μιλούσε πάντα με αισιοδοξία – και με ένα αίσθημα πληρότητας. Η ζωή που έζησε τού επέτρεπε να το κάνει.
Γεννήθηκε στα Ιωάννινα στις 8 Μαρτίου του 1943 και μεγάλωσε στην Πάτρα. Τελειώνοντας το σχολείο έφυγε στο εξωτερικό κυνηγώντας το όνειρό του με 250 δολάρια στην τσέπη. Επέστρεψε στην Ελλάδα το 1973, μετά από πολυετείς σπουδές στις ΗΠΑ και έχοντας μια σημαντική καριέρα ως διευθυντής στο Πλανητάριο της Λουιζιάνα, ενός από τα δέκα μεγαλύτερα Πλανητάρια της Αμερικής. Ανέλαβε τη διεύθυνση του Ευγενιδείου Πλανηταρίου και παρέμεινε στην ίδια θέση επί 41 χρόνια κατά τη διάρκειά των οποίων, χάρη στην καινοτόμα προσέγγισή του, το Πλανητάριο υποδέχτηκε περίπου 10 εκατομμύρια επισκέπτες. Δεν έχασε ούτε στιγμή το πάθος που τον χαρακτήριζε. «Θεωρώ πως αυτό που όλοι αποκαλούμε «σύμπαν» είναι κάτι κατανοήσιμο. Κι αυτό είναι και το πιο παράξενο, όπως έλεγε ο Αϊνστάιν. Ολοι μπορούν να αντιληφθούν τον κόσμο. Κι αν ορισμένοι δεν το έχουν καταφέρει δεν φταίνε αυτοί αλλά εμείς που ασχολούμαστε με τα ζητήματα αυτά. Είτε γιατί δεν είμαστε σε θέση είτε γιατί δεν θέλουμε να μεταδώσουμε τη γνώση και την πληροφορία στους ανθρώπους ώστε να την κατανοήσουν. Θεωρώ ότι είναι υποχρέωσή μας, όχι μόνο να δείχνουμε στον κόσμο ότι μπορεί να κατανοήσει το σύμπαν αλλά και να το αγαπήσει. Η μετάδοση της πληροφορίας και της γνώσης δεν αφορά έναν ή δυο ανθρώπους, αλλά όλους μας».

ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ. Για την τεράστια προσφορά του τιμήθηκε από δεκάδες φορείς στην Ελλάδα και το εξωτερικό, μεταξύ των οποίων η Γαλλική Δημοκρατία και η Ακαδημία Αθηνών. Σχολιάζοντας αυτές τις διακρίσεις σε συνέντευξή του στα «ΝΕΑ» είχε επικαλεστεί τον Jim Peebles «και μια φράση που είπε μετά την ανακοίνωση ότι ήταν ένας από τους ερευνητές που έλαβε το Βραβείο Νομπέλ Φυσικής του 2019: “Δεν πρέπει να κρίνει κάποιος τον εαυτό του από τα βραβεία που έχει πάρει, αλλά από το πόσο καλά τα πήγε στη ζωή του”. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι κανείς δεν πρόκειται να πάρει μαζί του τίποτε απ’ όλα αυτά, ούτε διακρίσεις, ούτε χρήματα, ούτε πτυχία, ούτε οτιδήποτε άλλο. Γιατί, είτε μας αρέσει είτε όχι, είμαστε καταδικασμένοι να χάσουμε τη μάχη με τον χρόνο. Εκείνο που μετράει περισσότερο απ’ οτιδήποτε άλλο στη ζωή είναι η διαδρομή, η πορεία κι ό,τι εκείνη σου προσφέρει και φυσικά και οι ανθρώπινες σχέσεις που δημιουργούνται στη διάρκεια του ταξιδιού…». Πλέον θα μας χαμογελά από τον ουρανό…