Η ωραία της Βενετίας

To 1967 είναι μια χρονιά σημαδιακή στη ζωή της Κατρίν Ντενέβ. Ο συνδυασμός της χαράς και της οδύνης που έζησε εκείνη τη χρονιά πιθανόν να την ακολουθεί για πάντα. Ηταν η χρονιά της «Ωραίας της ημέρας», της πιο εμβληματικής ταινίας της γαλλίδας ηθοποιού – ακόμα και σήμερα ο τίτλος χρησιμοποιείται για να την προσδιορίζει. Αλλά ήταν και η χρονιά θανάτου τής κατά έναν χρόνο μεγαλύτερης αδελφής της, επίσης ηθοποιού Φρανσουάζ Ντορλεάκ, που σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα. Ο χαμός της αδελφής της συνέβη τον Ιούνιο, η πρώτη προβολή της ταινίας του Λουίς Μπουνιουέλ έγινε μερικούς μήνες αργότερα, τον Σεπτέμβριο του 1967, στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας, το οποίο φέτος επέλεξε να τιμήσει την Κατρίν Ντενέβ με έναν ειδικό Χρυσό Λέοντα για το σώμα της κινηματογραφικής καριέρας της. Μία ακόμη τραγική σύμπτωση είναι ότι το 1967 διανεμήθηκε και η ταινία «Οι δεσποινίδες του Ροσφόρ», στην οποία οι δύο αδελφές συμπρωταγωνιστούν.

«Με το να είναι μία από τις βασικές φιγούρες της Nouvelle Vague και αντιπροσωπεύοντας συγχρόνως μια έννοια του στυλ ταυτισμένη με τη μόδα πέρα από τις Αλπεις, η Κατρίν Ντενέβ κατάφερε να ενσαρκώσει την ουσία τής παγκοσμίως αναγνωρισμένης ντίβας, καθιερώνοντας τον εαυτό της μεταξύ των μεγαλύτερων υποκριτικών ταλέντων στην ιστορία του κινηματογράφου», ανέφερε χαρακτηριστικά ο καλλιτεχνικός διευθυντής της κινηματογραφικής Μπιενάλε Αλμπέρτο Μπαρμπέρα.

145 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ. Η Κατρίν Ντενέβ, η καλλονή με την ψυχρή ομορφιά, η αειθαλής ντίβα του ευρωπαϊκού κινηματογράφου, η «μούσα» του Λουίς Μπουνιουέλ, του Φρανσουά Τριφό, του Ρόμαν Πολάνσκι και πολλών άλλων δημιουργών του κινηματογράφου, έχει εμφανιστεί σε κάτι λιγότερο από 145 μεγάλου και μικρού μήκους ταινίες και τηλεοπτικές σειρές από το 1957 ως σήμερα. Αυτή την εποχή γυρίζει το «La tortue», ενώ μέσα στο 2022 αναμένεται να παιχτεί η τελευταία έτοιμη ταινία της, «Habib».

Γεννημένη στις 22 Οκτωβρίου του 1943, η Ντενέβ επέλεξε να χρησιμοποιήσει το επώνυμο της επίσης ηθοποιού μητέρας της για μια καριέρα στην υποκριτική που πολύ σύντομα αποφάσισε ότι της ταιριάζει. Το επώνυμο του πατέρα της, Μορίς Ντορλεάκ, βετεράνου ηθοποιού του θεάτρου και του κινηματογράφου, παρέμεινε στην αδελφή της, αν και η καριέρα της τελευταίας ήταν τρομερά σύντομη.

Μαθήτρια ακόμη, η Ντενέβ έκανε το κινηματογραφικό ντεμπούτο της σε μια κωμωδία του 1957 ονόματι «Les collegienes» σε σκηνοθεσία Αντρέ Ινεμπέλ, μέσω της οποίας γνωρίστηκε με τον σκηνοθέτη Ροζέ Βαντίμ, πατέρα του πρώτου παιδιού της, Κριστιάν Βαντίμ, που σήμερα είναι ηθοποιός. Το δεύτερο παιδί της Ντενέβ, η επίσης ηθοποιός Κιάρα Μαστρογιάνι, γεννήθηκε εννέα χρόνια αργότερα, το 1972, όταν η Ντενέβ είχε μια άλλη θυελλώδη σχέση με τον Μαρτσέλο Μαστρογιάνι, τον οποίο ποτέ δεν παντρεύτηκε (η Ντενέβ παντρεύτηκε μόνο μία φορά, τον φωτογράφο Ντέιβιντ Μπέιλι, από το 1965 μέχρι το 1972).

Ο ιστορικός και κριτικός κινηματογράφου Ντέρεκ Μάλκολμ κάνει μια αξιοσημείωτη παρατήρηση για την κινηματογραφική περσόνα της Ντενέβ αναφέροντας στο βιβλίο «The Movie Stars Directory» ότι «η καλύτερη δουλειά της ηθοποιού έγινε από σκηνοθέτες που αντιλήφθηκαν τον ραφινάτο σαδισμό που ανέδιδε και κηλίδωσαν με αυτόν τα πορσελάνινα χαρακτηριστικά του προσώπου της».

Πραγματικά, στην κρούστα της πυκνής σε τίτλους φιλμογραφίας της Ντενέβ βλέπουμε να ξεχωρίζουν η πόρνη της «Ωραίας της ημέρας» του Μπουνιουέλ, η «Τριστάνα», επίσης του Μπουνιουέλ, η femme fatale που οδήγησε τον Μπελμοντό στην ερωτική αυτοκαταστροφή της «Σειρήνας του Μισισιπή» του Τριφό και η ψυχοπαθής σε εκείνο το εφιαλτικό διαμέρισμα της «Αποστροφής» του Πολάνσκι.

Για κάτι πιο συμβατικό, την «Ινδοκίνα» του Ρεζί Βαρνιέ, η Ντενέβ προτάθηκε για μία και μοναδική μέχρι σήμερα φορά για το Οσκαρ α’ γυναικείου ρόλου. Η σχέση της με το Φεστιβάλ της Βενετίας δεν σταματά στην «Ωραία της ημέρας»· αντιθέτως, πολλές ταινίες της έχουν παιχτεί στο Λίντο, ανάμεσα στις οποίες το «Πιο κοντά στον παράδεισο» της Τονί Μαρσάλ, το «Ποτίς» του Φρανσουά Οζόν, οι «Τρεις καρδιές» του Μπενουά Ζακό και προσφάτως η «Αλήθεια» του Χιροκάζου Κόρε Εντα. Το 1998 για την ταινία «Place Vendome» η Ντενέβ απέσπασε το Copa Volpi καλύτερης γυναικείας ερμηνείας στη Βενετία.

ΦΟΒΟΣ ΤΗΣ ΣΚΗΝΗΣ. Περιέργως, δεν θα βρούμε ρόλους της στο θέατρο, διότι η Κατρίν Ντενέβ, σύμφωνα με δική της ομολογία, φοβάται το συγκεκριμένο μέσον. «Σπάζοντας» τη σιωπή της το 2004 για πρώτη φορά μίλησε για στιγμές της καριέρας της σε ένα προσωπικό ημερολόγιο ονόματι «Α l’ombre de moi – meme» («Κάτω από τη σκιά μου»). Προτού καλά καλά κυκλοφορήσει στα βιβλιοπωλεία όμως, το βιβλίο συγκέντρωσε διχασμένες κριτικές στη Γαλλία. Αλλοι συμφώνησαν και άλλοι διαφώνησαν με το πεζό στυλ της που «κηλίδωσε την εικόνα τής καλλιεργημένης καλλιτέχνιδας που έχει προ πολλού κατακτήσει», όπως είχε γραφεί τότε.

Οσο δε για τον χρόνο που κάθε άνθρωπος από μια ηλικία και μετά νιώθει ότι έχει χάσει, η ηθοποιός έχει πει: «Από μια στιγμή και μετά, ο χρόνος είναι κάτι πολύ επώδυνο για μια ηθοποιό. Κάτι από το οποίο δεν μπορεί να ξεφύγει, με το οποίο είναι υποχρεωμένη να ζήσει και εναντίον του οποίου δεν σταματά να αγωνίζεται. Ολα αυτά όμως δεν έχουν να κάνουν με τα γηρατειά αλλά με τη βαθιά επιθυμία όλων των ανθρώπων, όχι μόνο των ηθοποιών, να καθυστερήσουμε τον χρόνο. Δεν πιστεύω στον χαμένο χρόνο αλλά στον χρόνο που κυλάει. Και τον αφήνω να κυλήσει με τον τρόπο που θέλω, προσπαθώντας να μην τον χάνω· κάνοντας πράγματα που επιθυμώ…».