Εικόνες της πανδημίας στο Athens Photo Festival

Ενας μεσόκοπος άνδρας κάθεται σκυθρωπός στο χείλος μιας άδειας σκονισμένης πισίνας. Μια γυναίκα ατενίζει την ερημική παραλία κι αφήνεται στον αέρα που τη φυσάει και στα μανιασμένα κύματα που σκάνε μπροστά της. Μια κοπέλα στέκεται σ’ ένα παγκάκι στον Εθνικό Κήπο και το κόκκινο φόρεμά της έρχεται σε αντίθεση με το γκρίζο περιβάλλον που την φιλοξενεί. Ολες οι εικόνες με την πρώτη ματιά αποπνέουν μια μελαγχολία. Είναι στιγμές που μαρτυρούν ένα πάγωμα του χρόνου και κλικ που αποτυπώνουν μια απόσταση από τον κόσμο αλλά και μια ρήξη με τη ζωηρή καθημερινότητα. Είναι επί της ουσίας τεκμήρια μιας ανθρωποπαύσης που ταλάνισε τον πλανήτη για δύο χρόνια με αφορμή την πανδημία του κορωνοϊού και που τα σημάδια της αναζητούνται ακόμη ανάμεσά μας.

Αυτές είναι οι φωτογραφίες που στήνουν την έκθεση «Lockdown» στο Πλαίσιο του Athens Photo Festival 2022 που συνεχίζεται έως τις 24 του μήνα στο Μουσείο Μπενάκη (Πειραιώς). Υπό την επιμέλεια του Πάνου Κοκκινιά, φοιτητές από το εργαστήριο φωτογραφίας της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών εκθέτουν εικόνες που τράβηξαν οι ίδιοι από το 2020 έως το 2022, στη διάρκεια των δύο lockdowns που έζησε η χώρα μας και σήμερα πλέον έχουν μεταμορφωθεί σε ενθύμια μιας πρωτόγνωρης εμπειρίας πανδημίας. «Για να κρατήσουν ένα ημερολόγιο της πρωτόγνωρης κατάστασης, για να αντιληφθούν τι τους συμβαίνει, έβγαζαν συνεχώς φωτογραφίες, μια πρακτική που ήταν ήδη πολύ διαδεδομένη την εποχή εκείνη. Γι’ αυτό κι έχουμε τόσο πολλά και ακριβή τεκμήρια από τις ημέρες αυτές που άλλαξαν τη ζωή όλων των ανθρώπων» γράφει ο Π. Κοκκινιάς στο επιμελητικό κείμενο που συνοδεύει την έκθεση.

ΑΠΟΔΡΑΣΗ. Στις αίθουσες του Μουσείου Μπενάκη συνολικά 23 φοιτητές εκθέτουν τα έργα τους, φανερώνοντας το ταλέντο τους στην τέχνη του φακού αλλά κυρίως την προσωπική τους αμηχανία μπροστά σε ό,τι συνέβαινε στo lockdown και στον κόσμο υπό την επήρεια του κορωνοϊού. «Για να αποδράσουν, κοιτούσαν συχνά απ’ το παράθυρο, προσπαθώντας να θυμηθούν πώς ήταν εκεί έξω, πώς ήταν να κυκλοφορείς ελεύθερα. Σαν σε ταινία καταστροφής, μιλούσαν μόνο εικονικά και περνούσαν τις μέρες τους απομονωμένοι, μέσα στη μελαγχολία και τις αναμνήσεις. Η στασιμότητα οδηγούσε συχνά σε ονειροπωλήσεις, όπου – σαν υπνωτισμένοι – έβλεπαν περίεργα πράγματα να συμβαίνουν, σαν αυτά που έβλεπαν στα όνειρα της νύχτας. Και τους βασάνιζε κι η έγνοια για τους δικούς τους που υπέφεραν απομονωμένοι στις εντατικές» σημειώνει ο επιμελητής και συνεχίζει: «Η μειωμένη πρόσβαση στον έξω κόσμο τούς εξανάγκαζε σε σύντομους μοναχικούς περιπάτους, παράξενους κι αυτούς, σαν τις διαδρομές που έκαναν στο μυαλό. Κι όταν ζητούσαν παρηγοριά στη φύση, έβλεπαν έναν καθρέφτη που αντανακλούσε την ανησυχία τους. Κι όσοι είχαν το προνόμιο να ταξιδεύουν ακόμα, κουβαλούσαν μαζί τη λύπη τους για τον χαμό των δικών τους, τη λύπη για τη χαμένη τους ξενοιασιά. Και καταλάβαιναν ότι εκείνη η ξενοιασιά δεν ήταν τόσο αληθινή, οι αναμνήσεις από το παρελθόν έμοιαζαν τόσο με αυτό που ζούσαν τώρα. Αυτό το κακό όνειρο που ζούσαν από κοινού, έμοιαζε με πυκνότερη εκδοχή εκείνης της προϋπάρχουσας, καθημερινής μα ανεπίγνωστης μάχης με την υπαρξιακή αγωνία».