Η 35άρα και ο δολοφόνος

Παρακολουθώντας ξανά τον «Χειρότερο άνθρωπο του κόσμου» («Verdens verste menneske», Νορβηγία / Δανία / Σουηδία / Γαλλία, 2021) του Δανού Χοακίμ Τρίερ, δεν είναι δύσκολο να καταλάβεις τους λόγους για τους οποίους κατάφερε να γίνει μια από τις πιο hype ταινίες του προτελευταίου Φεστιβάλ των Καννών – όπου η πρωταγωνίστριά της, η νορβηγίδα ηθοποιός Ρενάτε Ράινσβε κέρδισε το βραβείο ερμηνείας – και αργότερα να φτάσει ως τα BAFTA αλλά και τα Οσκαρ με υποψηφιότητες σεναρίου και μη αγγλόφωνης (διεθνούς) ταινίας. Τρίτο μέρος της «τριλογίας του Οσλο» του Τρίερ, ο «Χειρότερος άνθρωπος του κόσμου» είναι το πορτρέτο μιας σύγχρονης τριανταπεντάρας του Οσλο, πάνω στην οποία έχεις την αίσθηση ότι αποτυπώνεται αυτό που πολλές σύγχρονες γυναίκες (όχι μόνο του Οσλο και όχι μόνο τριανταπεντάρες) θα ήθελαν να είναι. Ελεύθερη, ωραία, τσαούσα, «τσαμπουκάς», με επιθυμία για καριέρα, χωρίς σχέδια και πλάνα για τη σχέση της αλλά και χωρίς αναστολές για το αν κάποιες αποφάσεις της πληγώσουν τον άλλο, όπως και γίνεται. Την ώρα που ο σύντροφός της επιθυμεί οικογένεια μαζί της, εκείνη τον «αδειάζει» σαν να μη συμβαίνει τίποτα λέγοντας ότι έχει ερωτευτεί κάποιον άλλο. Μέσα στο χρονικό πλαίσιο μιας τετραετίας, η ταινία του Τρίερ καλύπτει αρκετές πτυχές αυτής της δυναμικής αλλά εντέλει αλλοπρόσαλλης γυναίκας, η στάση της οποίας συνάδει με το ούτως ή άλλως αλλοπρόσαλλο κλίμα της εποχής που ζούμε. Κάπου τη θαυμάζεις και εκτιμάς την ευθύτητά της, κάπου όμως αυτή ακριβώς η ευθύτητα γίνεται δυσάρεστη και πολύ ενοχλητική. Σε κάθε περίπτωση, ως μελέτη χαρακτήρα και συμπεριφοράς, η ταινία σε κερδίζει με την ειλικρίνειά της και βέβαια χάρη στην ενέργεια της Ράινσβε που είναι όντως μια μικρή αποκάλυψη.

Βαθμολογία: 7

KILLER ΓΚΟΣΛΙΝΓΚ. Στο διαρκώς αυξανόμενο κλαμπ των ηθοποιών που θέλουν πάση θυσία να έχουν στο ενεργητικό τους ήρωες που είναι μετρ στις δολοφονίες και στις πολεμικές τέχνες και (συνήθως) εργάζονται για λογαριασμό μυστικών υπηρεσιών που (συνήθως) τους προδίδουν, έρχεται τώρα να προστεθεί ο Ράιαν Γκόσλινγκ που πρωταγωνιστεί στο «The Gray Man» (ΗΠΑ, 2022) των αδελφών Ρούσο. Παραγωγή του Netflix, που σημαίνει ότι σύντομα θα τη δούμε και στην αντίστοιχη πλατφόρμα, η ταινία είναι βασισμένη στο μυθιστόρημα του Μαρκ Γκρίνι (εκδόσεις Anubis), η επιτυχία του οποίου είχε ως αποτέλεσμα μια συνέχεια, τον «Επόμενο στόχο» από τις ίδιες εκδόσεις. Αν δεν ήταν ο Γκόσλινγκ στον ρόλο του 6, σούπερ δολοφόνου, «άπιαστου» σε όλα και με μια πολύ cool αίσθηση του χιούμορ (με λένε 6 γιατί το 007 ήταν ήδη πιασμένο), η ταινία ενδεχομένως να μη βλεπόταν το ίδιο ευχάριστα όσο τώρα· αν μπορούμε βέβαια να αποκαλέσουμε το αίσθημα που αφήνει ευχαρίστηση διότι ό,τι βλέπουμε εδώ το έχουμε ξαναδεί σε δεκάδες παρόμοιες ταινίες (οπότε κάπου μπαίνει μέσα και η ανία). Ομως όντως ο Γκόσλινγκ μπορεί να κάνει τη διαφορά επειδή και εδώ χειρίζεται αυτό το «ε και τι έγινε;» στυλάκι που είναι γενικώς το διακριτικό του. Ακόμα και μπροστά στην ίδια την απειλή του θανάτου, «αγγελιαφόρος» της οποίας είναι ο Κρις Εβανς, κάπως υπερβολικός στον ρόλο του σούπερ διεστραμμένου, σούπερ ψυχοπαθούς, σούπερ σαδιστή δολοφόνου που κυνηγά τον «καλό» δολοφόνο, ο Γκόσλινγκ δείχνει αν όχι αδιάφορος αλλά τόσο σίγουρος για τον εαυτό του που καταντά και λίγο αστείο. Εδώ που τα λέμε βέβαια πολλά καταντούν αστεία στην ταινία που ακόμα και στη γεωγραφία της (από το Λονδίνο στο Μπακού, από το Βερολίνο στην Πράγα κ.ο.κ.) μοιάζει τόσο πολύ με patchwork όλων των λοιπών ταινιών με ήρωες κυβερνητικούς ή μη δολοφόνους – από τις ταινίες Μποντ ως τις ταινίες Μπορν, από τις ταινίες Τζον Γουίκ, ως τις ταινίες Taken και πάει λέγοντας.

Βαθμολογία: 4

ΕΠΑΝΕΚΔΟΣΗ. «Ο άνθρωπος που έβλεπε τα τρένα να περνούν» («Ostre sledovani vlaky», Τσεχοσλοβακία, 1966) Γοητευμένος από την ιδέα των τρένων που πάνε και έρχονται, ένας ευαίσθητος νεαρός που κατάγεται από ονομαστή οικογένεια, εργάζεται ως υπάλληλος σιδηροδρομικού σταθμού της Βοημίας, κάνοντας παρέα με απλούς ή παράξενους ανθρώπους, κυρίως περαστικούς. Οταν όμως ερωτεύεται μια συνάδελφό του, απογοητεύεται… Νοσταλγία, ρομάντζο αλλά και μια έντονη αίσθηση πίκρας για τους ανθρώπους που δεν μπορούν – ή δεν θέλουν – να ξεφύγουν από τα καθιερωμένα και να ονειρευτούν. Σκηνοθετήθηκε με μπρίο από τον Γίρι Μέντζελ, θεωρείται μια από τις καλύτερης κινηματογραφικές δημιουργίες της «Ανοιξης της Πράγας» και απέσπασε το Οσκαρ καλύτερης ξενόγλωσσης ταινίας 1968.

Βαθμολογία: 8

ΝΕΟ ΜΟΝΤΑΖ. Βασισμένη στο μπεστ σέλερ του Ρομπέρτο Σαβιάνο η ταινία «Γόμορρα» («Gomorra», Ιταλία, 2008) του Ματέο Γκαρόνε μια οξεία κινηματογραφική καταγραφή για τη δράση του οργανωμένου εγκλήματος στην Ιταλία, προβάλλεται με καινούργιο μοντάζ (director’ s cut) διαδικτυακά από τη StraDa Films (περισσότερες πληροφορίες στην ιστοσελίδα www.stradafilms.gr). Η ταινία απέσπασε το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ των Καννών 2008, προτάθηκε για το Οσκαρ καλύτερης ξενόγλωσσης ταινίας και ενέπνευσε την ομώνυμη σειρά που ολοκληρώθηκε το 2021.

Βαθμολογία: 8