Η αλήθεια για τον Πούτιν κρύβεται στο πορνό

Εξι εβδομάδες μετά την εισβολή της Ρωσίας στη χώρα της, την Ουκρανία, η Αναστάσια Μπαϊντατσένκο έκανε μια συγκινητική έκκληση. Ηθελε χρήματα: όχι για όπλα, ούτε για ρούχα, αλλά για διαφημίσεις. Ο Βλαντίμιρ Πούτιν έχει μετατρέψει το ρωσικό Διαδίκτυο σε φρούριο και εκείνη ως διευθύνουσα σύμβουλος σε ουκρανική εταιρεία ψηφιακού μάρκετινγκ βρήκε τρόπο να το παρακάμψει. Το σχέδιο ήταν απλό: αγοράζοντας διαφημιστικό χώρο σε ιστότοπους στη Ρωσία και τη Λευκορωσία και χρησιμοποιώντας τον για σύνδεση με ανεξάρτητες ειδήσεις σχετικά με τον πόλεμο στην Ουκρανία. Οι διαφημίσεις θα μπορούσαν να είναι άμεσες ή έμμεσες, ακόμη και προκλητικές, για να κρύψουν την πραγματική τους φύση και να αποφύγουν τους λογοκριτές. Στην αρχή η Μπαϊντατσένκο στόχευσε τους συνήθεις ύποπτους: Google, YouTube, Facebook και άλλους ιστότοπους με υψηλή επισκεψιμότητα.

Αλλά κάθε μέρα που περνούσε το έργο γινόταν πιο δύσκολο. Η εισαγωγή του νόμου για τις «ψευδείς ειδήσεις» της Ρωσίας μετέτρεψε το Διαδίκτυο της χώρας σε σκοτεινό βασίλειο. Και έτσι η νεαρή Ουκρανή το αντιμετώπισε με έναν άλλο σκοτεινό κόσμο: τον κόσμο του διαδικτυακού τζόγου και της πορνογραφίας. Αυτοί οι ιστότοποι ήταν τέλειοι καθώς διαθέτουν τεράστιο κοινό. Αν όλα τα άλλα αποτύγχαναν, θα προσπαθούσε να αντιμετωπίσει τον Πούτιν μέσω πορνό. Γρήγορα ο τρόπος αυτός έγινε γνωστός και σε άλλους και άρχισαν να εισρέουν χρήματα. Τώρα πια οι σχετικές διαφημίσεις φτάνουν σε πολλά εκατομμύρια ρώσους χρήστες του Διαδικτύου. «Η πληροφοριακή αντίσταση λειτουργεί», λέει με σιγουριά η Μπαϊντατσένκο, προσθέτοντας ότι πιστεύει πως οι αντιδράσεις εναντίον του πολέμου από τις μητέρες ρώσων στρατιωτών οφείλονται εν μέρει στη συγκεκριμένη εκστρατεία.

Αυτό είναι μόνο ένα παράδειγμα στον αυξανόμενο κατάλογο ανθρώπων και οργανισμών που εκμεταλλεύονται τα ψηφιακά κενά στη Ρωσία για να αμφισβητήσουν τον έλεγχο του Πούτιν. Πρόσφατα, χάκερ μετέτρεψαν την έκδοση για φορητές συσκευές του ειδησεογραφικού ραδιοφωνικού σταθμού Kommersant FM σε τζουκ μποξ ουκρανικών ύμνων και έκαναν έκκληση για τερματισμό του πολέμου στο smotrim.ru, τον κύριο ιστότοπο για πρόσβαση σε κρατικά τηλεοπτικά κανάλια και ραδιοφωνικούς σταθμούς.

Ακόμη και το TikTok χρησιμοποιήθηκε πρόσφατα από τον ειδησεογραφικό οργανισμό RFE/RL, που υποστηρίζεται από τις ΗΠΑ, για να παρακολουθεί τις κινήσεις των στρατευμάτων σε ολόκληρη τη Ρωσία καθώς κατευθύνονταν προς το μέτωπο. Η RFE/RL – η οποία ανέστειλε τις επιχειρήσεις της στη Ρωσία έπειτα από πιέσεις της αστυνομίας και των πολιτικών – εξακολουθεί να συνεργάζεται με δημοσιογράφους εκεί και να δημοσιεύει σημαντικές ιστορίες. Κάποιοι παίρνουν μέρος στον πόλεμο της πληροφορίας συγχωνεύοντας το σύγχρονο με το παλιό, όπως η ομάδα πίσω από τη Zvezda, μια ανεξάρτητη ψηφιακή έκδοση. Οταν ο ιστότοπός τους αποκλείστηκε στις αρχές Μαρτίου, άρχισαν να δημοσιεύουν μια εβδομαδιαία έκδοση κειμένου στο κανάλι τους στο Telegram σε μορφή Α4 που μπορούσε εύκολα να εκτυπωθεί. Ο αρχισυντάκτης Στεπάν Κλοπόφ, λέει ότι ελπίζει πως ο κόσμος θα αφήνει το τυπωμένο χαρτί σε δημόσιους χώρους για να το παίρνουν και να το διαβάζουν οι περαστικοί.

Οι σημερινοί αντιφρονούντες στη Ρωσία παίζουν ένα επικίνδυνο παιχνίδι. Δεν είναι εύκολο να τα βάζει κανείς με τον Πούτιν – τιμωρεί γρήγορα και σκληρά, παρόλο που μπορεί να μη λειτουργεί μια τόσο καλά λαδωμένη μηχανή διαδικτυακής λογοκρισίας όπως ο Σι Τζινπίνγκ στην Κίνα. Αλλά επιτρέψτε μας μια στιγμή να χαρούμε στην εικόνα των ανθρώπων στη Ρωσία που επισκέπτονται πορνογραφικές τοποθεσίες μόνο και μόνο για να μάθουν τη γυμνή αλήθεια σχετικά με τον πόλεμο της Ουκρανίας. Αν κάτι αξίζει να αποκαλείται «ειδική επιχείρηση», είναι σίγουρα αυτό.

Ο Πούτιν μπορεί να απαγορεύσει στους δημοσιογράφους ό,τι θέλει και να επιβάλει βαριές ποινές φυλάκισης και πρόστιμα στους διαδηλωτές. Μπορεί να αποκλείσει ανεξάρτητους, κρίσιμους ιστότοπους. Ωστόσο, οι άνθρωποι θα βρίσκουν πάντα έξυπνους τρόπους για να μαθευτεί η αλήθεια.