«Να ζήσεις Μουσείο και χρόνια πολλά, μεγάλο να γίνεις με όλα τα Γλυπτά!»

Ηταν ένα πάρτι γενεθλίων που όμοιό του δεν έχει ξαναγίνει. Ο εορτάζων δεν μπορούσε να παρευρεθεί – βρισκόταν 2.390 χιλιόμετρα μακριά. Μοιραία, τα κεράκια της τούρτας σβήστηκαν δι’ αντιπροσώπου. Το τιμώμενο «πρόσωπο» δεν ήταν άλλο από το Μουσείο Ακρόπολης, που σήμερα κλείνει τα 13 του χρόνια. Οσο για την αντιπρόσωπο, βρέθηκε στο (απαστράπτον) πρόσωπο της Βικτόρια Χίσλοπ, η οποία, με μια λευκή τούρτα ανά χείρας, τραγούδησε, μαζί με περίπου 100 Βρετανούς και Ελληνες του Ηνωμένου Βασιλείου, το «Happy birthday». Οχι μόνο στα Αγγλικά, αλλά και στα Ελληνικά: «Να ζήσεις Μουσείο και χρόνια πολλά, μεγάλο να γίνεις με όλα τα Γλυπτά!».

Το ευφάνταστο πάρτι-διαμαρτυρία διοργανώθηκε μέσα στο Βρετανικό Μουσείο, στο Μπλούμσμπερι του Κεντρικού Λονδίνου, με διπλό στόχο: να τιμηθεί η 13η επέτειος του εμβληματικού αθηναϊκού μουσείου και να σταλεί ένα εύγλωττο μήνυμα στη διοίκηση του λονδρέζικου ιδρύματος (και, μάλιστα, εντός έδρας): ήρθε, επιτέλους, η ώρα να γίνει πράξη η επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα. Επρόκειτο για μία από τις πλέον μαζικές εκδηλώσεις της Βρετανικής Επιτροπής για την Επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα (BCRPM), η οποία, με τη συνδρομή ομάδων Ελλήνων του Λονδίνου, κατάφερε να συγκεντρώσει Ελληνες και Βρετανούς κάθε ηλικίας, αλλά και να κεντρίσει το ενδιαφέρον όσων επισκέφθηκαν το Μουσείο το μεσημέρι του περασμένου Σαββάτου – την ώρα που στους δρόμους της βρετανικής πρωτεύουσας χιλιάδες άνθρωποι έκαναν πορεία διαμαρτυρόμενοι για το αυξανόμενο κόστος ζωής.

Με το που έμπαιναν στο κλασικότροπο κτίριο, η αρχιτεκτονική του οποίου παραπέμπει σε αρχαιοελληνικό ναό, οι επισκέπτες αντίκριζαν ελληνικές σημαίες δεμένες στην καγκελόπορτα του Μουσείου. «Τι γίνεται εδώ;», ρώτησε ένας Καναδός. «Διαδήλωση για την επιστροφή των Μαρμάρων του Παρθενώνα. Θα μας ακολουθήσετε;», του είπε ένας από τους διοργανωτές. «Φυσικά. Αγαπάω την Ελλάδα και τα Μάρμαρα ανήκουν εκεί», αποκρίθηκε. Η βραβευμένη βρετανίδα συγγραφέας του «Νησιού», η οποία από τον Σεπτέμβριο του 2020 είναι και Ελληνίδα, έφτασε από τους πρώτους στη συγκέντρωση, φορώντας ένα γαλάζιο μπλουζάκι με το λακωνικό και σαφές μήνυμα: «Επανένωση». «Είναι συναρπαστικό που συγκεντρώθηκε τόσο πολύς κόσμος. Το πάθος για την επιστροφή των Γλυπτών διαρκώς μεγαλώνει. Είμαστε πολύ αισιόδοξοι», είπε στα «ΝΕΑ» η Χίσλοπ. Και πρόσθεσε: «Τα Γλυπτά δεν αποκτήθηκαν με νόμιμο τρόπο. Ο Ελγιν τα ξερίζωσε και τα έκλεψε. Η Ελλάδα είναι το σπίτι τους, είναι το κατάλληλο μέρος για να εκτεθούν. Αυτό είναι το μήνυμά που προς το Βρετανικό Μουσείο και την κυβέρνηση».

Οι συγκεντρωμένοι, που παρέμειναν στο ίδρυμα επί 45 λεπτά, δεν σταμάτησαν να φωνάζουν υπέρ της επιστροφής των Γλυπτών και να ενημερώνουν το πολυεθνικό κοινό για το αίτημά τους. Οι περισσότεροι επισκέπτες δήλωσαν απερίφραστα ότι το στηρίζουν και, ορισμένοι, ενώθηκαν με τους διαδηλωτές. Λίγο μετά τις 2 μ.μ., μέσα στο αίθριο του Μουσείου, το φημισμένο Great Court που σχεδίασε ο αρχιτέκτονας Νόρμαν Φόστερ, ξετύλιξαν ένα πανό διαστάσεων οκτώ επί δύο μέτρων που έγραφε στα Αγγλικά: «Επανενώστε τα Μάρμαρα!». Ταυτόχρονα υψώθηκε και δεύτερο πανό με ένα μήνυμα προς το Βρετανικό Μουσείο: «Πείτε την αλήθεια – πείτε την πραγματική ιστορία», ενώ ένα από τα πλακάτ προεξοφλούσε, σε αισιόδοξο τόνο: «Γυρίζουν στο σπίτι τους».

ΣΤΗΝ ΑΙΘΟΥΣΑ ΝΤΟΥΒΙΝ. Οι διαδηλωτές, ορισμένοι τυλιγμένοι με ελληνικές σημαίες, προχώρησαν κατόπιν στην αίθουσα Ντουβίν που στεγάζει τα αριστουργήματα του Φειδία και τραγούδησαν και πάλι τα «Χρόνια πολλά» στο Μουσείο Ακρόπολης. Εκεί, δίπλα στα Γλυπτά, η διάσημη κλασικίστρια Ιντιθ Χολ ξεδίπλωσε την ελληνική σημαία, εισπράττοντας θερμό χειροκρότημα. «Ελπίζουμε και πιστεύουμε ότι αυτά τα υπέροχα Γλυπτά θα επιστραφούν στην Ελλάδα. Η Βρετανία πρέπει να επιτρέψει την επανένωση. Αυτή η πράξη θα μας εξύψωνε τόσο πολύ στα μάτια όλου του κόσμου. Θα ήταν μια win-win διευθέτηση», δήλωσε στα «ΝΕΑ» η Χολ, καθηγήτρια Αρχαίας Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Ντάραμ.

Εκτός από το Μουσείο Ακρόπολης, γενέθλια είχε και ο Μπόρις Τζόνσον, ο οποίος χθες έκλεισε τα 58. Ζήτησα από την κορυφαία μελετήτρια του αρχαιοελληνικού πολιτισμού να στείλει ένα μήνυμα στον βρετανό πρωθυπουργό. «Μπόρις, ξέρω ότι ενδιαφέρεσαι πραγματικά για τη διεθνή εικόνα της Βρετανίας. Δώσε πίσω τα Γλυπτά στους Ελληνες και θα γίνεις ένας από τους πιο μεγαλόψυχους πρωθυπουργούς στην Ιστορία». Στη συγκέντρωση έδωσαν το «παρών» και δύο ξεχωριστές προσκεκλημένες: η Αννα και η Λούσι Κόλαρντ, κόρες της Ελένης Κιούμπιτ, η οποία, το 1983 ίδρυσε – με τον σύζυγό της Τζέιμς – την BCRPM, κατόπιν παρότρυνσης της Μελίνας Μερκούρη. Η Κιούμπιτ έφυγε από τη ζωή τον Απρίλιο του 2020. «Παρατηρήσαμε ότι το Βρετανικό Μουσείο πρόσφατα άλλαξε το λεκτικό που χρησιμοποιεί σχετικά με το πώς κατέληξαν τα Γλυπτά στη συλλογή του. Η αφαίρεση “πληροφοριών” ελεγχόμενης ακρίβειας αποτελεί βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση. Ωστόσο, το Μουσείο αρνείται ακόμη να αφηγηθεί την ιστορία ως έχει και να δημοσιεύσει το υποτιθέμενο “φιρμάνι” στον ιστότοπό του» δήλωσε η πρόεδρος της επιτροπής ντέιμ Τζάνετ Σούζμαν.

Την ημέρα της διαδήλωσης, η «Γκάρντιαν» έκανε είδηση το δημοσίευμα των «ΝΕΩΝ» του Σαββάτου, στο οποίο έξι βρετανοί βουλευτές καλούσαν την κυβέρνηση του Τζόνσον να επιστρέψει τα Γλυπτά στην Ελλάδα.