Η τραμπάλα

Στην πρόσφατη συζήτηση στη Βουλή, ο Αλέξης Τσίπρας, αφού είπε κάτι περί μαγκιάς για να δείξει ότι είναι της πιάτσας, διαβεβαίωσε τον Κυριάκο Μητσοτάκη ότι θα ψηφίσει τη μείωση του ΕΝΦΙΑ. Υστερα από λίγη ώρα, όμως, διά της Εφης Αχτσιόγλου, ο ΣΥΡΙΖΑ άλλαξε τη στάση του και ψήφισε «παρών». Εμεινε μόνο η μαγκιά και η θωπεία του λαού.

Η τραμπάλα αυτή φαντάζει αντιφατική πολιτική αλλά δεν είναι. Είναι η νέα τάση στον ΣΥΡΙΖΑ. Διά του Τσίπρα, η αξιωματική αντιπολίτευση υποδύεται περίπου την κεντρώα παράταξη, τη διαχειριστική. Διά διαφόρων άλλων στελεχών, παραμένει ριζοσπαστική και αντιευρωπαϊκή δύναμη. Είναι η πολιτική που δοκιμάστηκε στην πανδημία. Υπέρ του εμβολιασμού, αλλά κατά της εμβολιαστικής πολιτικής της κυβέρνησης και με το κίνημα του αντιεμβολιασμού. Με την εισβολή της Ρωσίας του Πούτιν στην Ουκρανία, η πολιτική αυτή επαναλαμβάνεται: κατά της εισβολής με μασημένα λόγια, αλλά εμμέσως υπέρ αυτού του ειρηνόφιλου μορφώματος (το εκφράζουν άριστα οι τραγουδιστές στο Σύνταγμα που άλλωστε συντονίστηκαν χάρη και στη Σία Αναγνωστοπούλου, το εκφράζουν κάποιες γυναικείες οργανώσεις οι οποίες στο όνομα του φεμινισμού εμμέσως πλην σαφώς αθωώνουν συστήματα ανελευθερίας κ.λπ.). Αποπολιτικοποιώντας τον πόλεμο, βάζουν σε ίση μοίρα τους δύο λαούς, επικρίνοντας στο τέλος την ΕΕ, το ΝΑΤΟ και τη Δύση.

Στις περισσότερες χώρες της Δύσης, η αντίθεση στον πόλεμο του Πούτιν είναι σαφής, από το σύνολο των υπολογίσιμων πολιτικών δυνάμεων (γι’ αυτό και στα Κοινοβούλια όπου καλείται ο πρόεδρος Ζελένσκι της Ουκρανίας χειροκροτείται από όλες τις πτέρυγες, ενώ στην Ελλάδα δεν θα τον καλέσουν ποτέ διότι ποιος αμφιβάλλει ότι δεν θα τον αποδοκιμάσουν οι γνωστές δυνάμεις;). Αλλά ακόμα κι έτσι, ιδίως η ενεργειακή αναστάτωση και η αύξηση των τιμών απειλεί με αποσταθεροποίηση και με άνοδο των δυνάμεων του λαϊκισμού και του ευρωσκεπτικισμού. Στην Ελλάδα, εκτός από τη μικρή αντιπολίτευση (ΚΚΕ, Βαρουφάκης, Βελόπουλος, και η κυοφορούμενη νέα έκφραση της εξτρεμιστικής Ακροδεξιάς), ευεπίφορη στον λαϊκισμό είναι και η αξιωματική αντιπολίτευση, που υιοθετεί την πολιτική της τραμπάλας: άλλοτε παριστάνει την κεντρώα δύναμη την έτοιμη να διαχειριστεί το κράτος, άλλοτε πάλι είναι στα κάγκελα, κρυφοπουτινίτσα, για να εισπράξει τη μερίδα του λέοντος κάθε νέας μορφής διαμαρτυρίας η οποία αρκεί να απειλεί την κυβέρνηση. Οπως βολεύει.

Η ιδιότυπη τραμπάλα της αντιπολίτευσης, ανάμεσα σε Κέντρο και αντιδυτική Αριστερά, είναι ουσιαστικός λόγος ανησυχίας. Οσο παίζει τη σώφρονα δύναμη, δεν προκαλεί ζημιά. Αλλά η ακρίβεια και η οικονομική πίεση της μεσαίας τάξης ενισχύει τον λαϊκιστικό ριζοσπαστισμό. Αν αυτή η πτυχή ενισχυθεί, υπάρχει κίνδυνος αποσταθεροποίησης και νέας κρίσης.