«Επιχείρηση: Σώστε τον Μεγάλο Σκύλο»

Mια δύσκολη εβδομάδα ξεκινάει τη Δευτέρα για τον βρετανό πρωθυπουργό Μπόρις Τζόνσον και την κυβέρνησή του καθώς αυξάνονται οι φωνές μέσα στο Συντηρητικό Κόμμα για την απομάκρυνσή του. Οι ψηφοφόροι φαίνεται να μην τον συγχωρούν για τα αλλεπάλληλα πάρτι στην Ντάουνινγκ Στριτ πέρυσι τον Μάρτιο, όταν εκείνοι δεν μπορούσαν να συναντήσουν συγγενείς και φίλους λόγω λοκντάουν.

Ομως ο 57χρονος πολιτικός φαίνεται ήδη να καταστρώνει σχέδια για την πολιτική του επιβίωση καθώς προσπαθεί να επιρρίψει τις ευθύνες για τα πάρτι αυτά στους συνεργάτες του. Οπως είπε πριν από λίγες ημέρες στη Βουλή ο Κρίστιαν Ουέικφορντ, μέχρι πρότινος βουλευτής των Τόρις που πέρασε στους Εργατικούς, «είναι δυνατόν να βλέπεις άδεια μπουκάλια ποτών και πιατέλες με μισοφαγωμένα σνακ και να μην καταλάβεις ότι έχει γίνει πάρτι στο σπίτι σου;». Κι όμως, γι’ αυτό θα προσπαθήσει να πείσει ο βρετανός πρωθυπουργός. Αποκρούοντας την ίδια στιγμή τις καταγγελίες για εκβιασμό προς τον Ουέικφορντ ότι δεν θα δοθεί χρηματοδότηση για την κατασκευή σχολείου στην εκλογική του περιφέρεια επειδή απέσυρε την υποστήριξή του προς τον Τζόνσον.

Ωστόσο, οι βουλευτές των Τόρις βρίσκονται σε πυρετώδη διάθεση, με ορισμένους να υποστηρίζουν ότι 20 έως 30 βουλευτές του κυβερνώντος κόμματος έχουν αποστείλει επιστολές ζητώντας να διεξαχθεί ψήφος δυσπιστίας για τον πρωθυπουργό. «Δεν είναι μόνο οι συνήθεις ύποπτοι» εξηγεί στους «Financial Times» πρώην υπουργός. Ανώτερο στέλεχος των Τόρις γνωστοποίησε ότι είχε λάβει σχεδόν 500 email τις τελευταίες ημέρες – σχεδόν όλα ζητούν από τον Τζόνσον να παραιτηθεί. «Είναι πολύ κακό αυτό», προσθέτει. «Τόσο για τον ίδιο όσο και για το κόμμα».

Προκειμένου να διεξαχθεί ψήφος δυσπιστίας για τον Τζόνσον χρειάζεται να το ζητήσουν 53 βουλευτές των Τόρις. Γι’ αυτό και δεν είναι λίγοι εκείνοι που πιστεύουν ότι ο πρωθυπουργός δεν είναι ακόμη καταδικασμένος. «Υπάρχει ένα παράθυρο επιβίωσης για αυτόν, αλλά κλείνει γρήγορα» δηλώνει πρώην υπουργός στους «Times». Η ομάδα του πρωθυπουργού εξακολουθεί να πιστεύει ότι μπορεί να αποκαταστήσει τη ζημιά με ορισμένες ανακοινώσεις και μετά να προχωρήσει σε έναν εξαιρετικά δύσκολο γύρο τοπικών εκλογών τον Μάιο.

Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πηγές, το σχέδιο επιβίωσης του Τζόνσον περιγράφεται με το χαρακτηριστικό βρετανικό φλέγμα στο Γουάιτχολ ως «Επιχείρηση: Σώστε τον Μεγάλο Σκύλο» και τη σειρά νέων πολιτικών που θα ανακοινώσει «Επιχείρηση: Κόκκινο Κρέας». Η αναμενόμενη απομάκρυνση αξιωματούχων και συμβούλων του στην Ντάουνινγκ Στριτ θα ακολουθήσει τη δημοσίευση – πιθανώς αυτήν την εβδομάδα – της αναφοράς για τα πάρτι στο Γουάιτχολ από τη Σου Γκρέι, μια ανώτερη δημόσια υπάλληλο η οποία διεξάγει έρευνα για τα πάρτι της Ντάουνινγκ Στριτ. Η αναφορά αναμένεται να είναι ιδιαίτερα επικριτική για τους συνεργάτες του πρωθυπουργού, περιγράφοντας πώς παραβίαζαν συστηματικά πολλούς κανόνες που είχαν επιβληθεί λόγω πανδημίας. Ομως δεν αναμένεται να επιρρίψει ευθύνες ευθέως στον Τζόνσον.

Ο Μάρτιν Ρέινολντς, προσωπικός γραμματέας του Τζόνσον, ο Νταν Ρόσφιλντ, προσωπάρχης του, και κάποιοι από τους εργαζομένους στον τομέα της επικοινωνίας είναι μεταξύ αυτών που θα απομακρυνθούν από την Ντάουνινγκ Στριτ. Παρότι αρκετοί βουλευτές των Τόρις θα χειροκροτήσουν τον Τζόνσον για την απομάκρυνση των συνεργατών του, η κίνηση θα μπορούσε να δημιουργήσει ακόμα περισσότερα προβλήματα. «Ποιος θα πάει να δουλέψει για αυτόν τώρα;» αναρωτιέται  Συντηρητικός βουλευτής. «Η ατμόσφαιρα στην Ντάουνινγκ Στριτ είναι ήδη πολύ κακή. Ολοι αναζητούν διέξοδο».

Ο κίνδυνος για τον Τζόνσον στην αναζήτηση αποδιοπομπαίων τράγων είναι ότι διευρύνει τον κύκλο των ανθρώπων που είναι πρόθυμοι να αφήσουν να διαρρεύσουν καταστροφικές ιστορίες εναντίον του. Το πρωθυπουργικό περιβάλλον αρνήθηκε τους ισχυρισμούς ότι ο Τζόνσον είχε προειδοποιηθεί εκ των προτέρων πως ο γραμματέας του σχεδίαζε πάρτι με την προτροπή «φέρτε το δικό σας ποτό» στους καλεσμένους,  στις 20 Μαΐου 2020, κατά προφανή παραβίαση των κανόνων του λοκντάουν.

Ο Τζόνσον ελπίζει ότι θα μπορέσει να απαντήσει στην έκθεση Γκρέι  και θα προσπαθήσει να προχωρήσει σε μια νέα πολιτική ατζέντα για να καθησυχάσει τους συντηρητικούς επικριτές του ότι εξακολουθεί να έχει τον έλεγχο. Η βασική ανακοίνωση αναμένεται να είναι η κατάργηση των περιορισμών για τον COVID-19 όταν λήξουν νόμιμα στις 26 Ιανουαρίου, την οποία ο πρωθυπουργός θα χαιρετίσει ως δικαίωση της μαζικής κρατικής εκστρατείας ενίσχυσης των εμβολιασμών. Επίσης στα σκαριά είναι η πολυαναμενόμενη λευκή βίβλος του Μάικλ Γκόουβ, μέτρα για τη συγκράτηση των λογαριασμών ενέργειας των νοικοκυριών, πάγωμα του τέλους άδειας του BBC και μεγαλύτερη στρατιωτική συμμετοχή στον έλεγχο της ροής μεταναστών μέσω της Μάγχης με μικρά σκάφη.

Οι περισσότεροι βουλευτές των Τόρις αναμένουν ότι ο Τζόνσον θα επιβιώσει για να εφαρμόσει τις πολιτικές του για το «Κόκκινο Κρέας» τις επόμενες εβδομάδες, αλλά η ατμόσφαιρα στο Ουέστμινστερ είναι ασταθής και μπορεί να αλλάξει γρήγορα εάν προκύψουν περισσότερες επιζήμιες αποκαλύψεις. Ο βουλευτής σερ Ρότζερ Γκέιλ, ένας από τους Τόρις που ζήτησαν δημόσια να παραιτηθεί ο Τζόνσον, λέει: «Δέχθηκα κάποια ανησυχητικά email από ψηφοφόρους τις τελευταίες ημέρες σχετικά με πάρτι. Ολα αυτά ανοίγουν παλιές πληγές για τους ανθρώπους, ειδικά εκείνους που έχασαν αγαπημένα τους πρόσωπα και έκαναν τεράστιες θυσίες λόγω του λοκντάουν». Ορισμένοι βουλευτές των Τόρις πιστεύουν ότι ο Τζόνσον δεν αναλαμβάνει την ευθύνη για αυτό που συνέβη, παρά το γεγονός ότι ζήτησε συγγνώμη από το έθνος την περασμένη Τετάρτη. Ενας βουλευτής των Τόρις περιγράφει ότι ο Τζόνσον σε ιδιωτικές συναντήσεις «εμφανίστηκε εντελώς αμετανόητος, σχεδόν υποδηλώνοντας ότι δεν είχε κάνει τίποτα κακό. Ημασταν όλοι σοκαρισμένοι – τι λέει αυτό για τον χαρακτήρα του;».