Οι τρεις μάχες του Μαξίμου για το 2022

Σε τριπλή μάχη για την άρση κοινωνικών ανισοτήτων και διακρίσεων, για την πράσινη οικονομία και για τη ψηφιακή μετάβαση, ως οι άξονες που μεταξύ άλλων δείχνουν προς ένα «ευρωπαϊκό πρότυπο» ανάπτυξης με βάση και τις κατευθύνσεις του Ταμείου Ανάκαμψης , στρέφεται το Μαξίμου, φέρνοντας στο προσκήνιο τις σχετικές πρωτοβουλίες. Η προσπάθεια της κυβέρνησης να μη χαρίζει ατζέντες στην Αριστερά και να διεκδικεί για τον εαυτό της και για την κεντροδεξιά παράταξη την κατοχύρωση του προοδευτικού ρόλου θα ενταθεί, με την αγωνία αφενός να διατηρήσει έως τις επόμενες κάλπες έναν ικανοποιητικό βαθμό εμπιστοσύνης των πολιτών αφετέρου να δώσει έμφαση στην κοινωνική διάσταση των παρεμβάσεών της. Σε περίοδο αναδιαμόρφωσης ισορροπιών με πιθανές μεταβολές στο πολιτικό εκκρεμές, οι οποίες μένει να φανεί σε βάθος χρόνου εάν και πώς θα εδραιωθούν, καθώς και υπό το βάρος εξελίξεων στην πανδημία που απειλούν με ανατροπές και επιτάχυνση της φθοράς, η κυβέρνηση παλεύει να μην εκτροχιαστούν οι στρατηγικοί στόχοι της και να μην ανοίγουν δρόμοι… διεκδικήσεων από τον ΣΥΡΙΖΑ και το Κίνημα Αλλαγής. Προσωπικά ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιμένει να καλλιεργεί προσδοκίες στους πολίτες και μια εικόνα «πρακτικής διακυβέρνησης», κατά τους συνεργάτες του, προσαρμοστικής στις αλλαγές της εποχής. Και διατηρώντας τις διαχωριστικές ιδεολογικές γραμμές με την αξιωματική αντιπολίτευση, εν μέσω άλλωστε κλιμάκωσης της πολιτικής έντασης και με ορατό σε κάθε περίπτωση τον εκλογικό ορίζοντα, στοχεύει ταυτόχρονα στις «ευαισθησίες» που εκδηλώνουν ακροατήρια τα οποία δεν έχουν απαραίτητα απόλυτη ταύτιση με πολιτικές δυνάμεις. Στον κυβερνητικό προγραμματισμό για το 2022 αναδεικνύονται ως κρίσιμοι πυλώνες πρώτον η μετάβαση σε μια οικονομία που σέβεται το περιβάλλον, δεύτερον η ανθεκτικότητα της κοινωνίας και τρίτον η μεγαλύτερη δυνατή αξιοποίηση των ψηφιακών επιλογών. «Οι κατευθύνσεις είναι κυρίως αναπτυξιακές, ένα προοδευτικό σχέδιο με βασική επιδίωξη μια ισόρροπη και βιώσιμη οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη» αναφέρει το πολυσέλιδο κείμενο με στόχους, επενδύσεις, έργα και χρονοδιαγράμματα για το επόμενο 12μηνο.

Η πράσινη μετάβαση

Στο κεφάλαιο του περιβάλλοντος το Μαξίμου προτάσσει την «αναπτυξιακή δυναμική» του, συνδέοντας σταθερά την πράσινη μετάβαση με τη δημιουργία θέσεων εργασίας και την προοπτική καλύτερων μισθών, με περισσότερες ευκαιρίες ειδικά για τους νέους ακόμα και με τον στόχο του brain gain. Ηταν στις αρχές του έτους όταν ο Μητσοτάκης είχε επιλέξει το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ως μία από τις πρώτες δημόσιες παρεμβάσεις του για τη χρονιά, ώστε να ρίξει ο ίδιος το βάρος στη σημασία της προώθησης της πράσινης και κυκλικής οικονομίας και της αναθεώρησης στους τρόπους χωροταξικής – πολεοδομικής οργάνωσης της χώρας. Και επιπλέον για να προβάλλει στα μάτια των πολιτών μια εικόνα ταύτισης του κυβερνητικού σχεδιασμού και των κατευθύνσεων του Ταμείου Ανάκαμψης. «Η πράσινη μετάβαση ήταν μέρος του σχεδίου μας. Τώρα έχουμε και τα κεφάλαια να τη στηρίξουμε» έλεγε τότε και πλέον έφτασε η πρόκληση είναι να μη χαθούν πόροι – λόγω παθογενειών, καθυστερήσεων, παρωχημένων αντιλήψεων. Στο κυβερνητικό επιτελείο αναγνωρίζουν τις εξισώσεις του επόμενου διαστήματος, αλλά αυτές δεν αφορούν μόνο «τεχνοκρατικά» ζητήματα όπως είναι η κάλυψη ορόσημων και χρονοδιαγραμμάτων για την εκταμίευση των ευρωκεφαλαίων. Οι δυσκολίες αφορούν και την επικοινωνία μεταξύ κυβέρνησης και πολιτών, την… πειθώ τους για την ακρίβεια ότι οι προωθούμενες ως «τολμηρές δράσεις» δεν θα έχουν επιπτώσεις στην καθημερινότητα. Δεν είναι τυχαίες οι πρωθυπουργικές επισκέψεις και οι επιτόπου δεσμεύσεις του μεταξύ άλλων στη Δυτική Μακεδονία (όπου δρομολογείται το τέλος του λιγνίτη), στη Βόρεια Εύβοια (όπου σχεδιάζεται με νέους όρους η ανασυγκρότηση μετά τις πυρκαγιές του περασμένου Αυγούστου), στην Αστυπάλαια (όπου τρέχει πενταετές πρότζεκτ ηλεκτροκίνησης και ενεργειακής αυτονομίας), στη Χάλκη (από όπου ξεκίνησε η εθνική πρωτοβουλία GR-eco islands) κ.λπ.

Οι κοινωνικές ανισότητες

Σε μια άτυπη σύσκεψη με τους ευρωπαίους ομολόγους του στο Πόρτο, την περασμένη άνοιξη, ο Μητσοτάκης είχε περιγράψει για πρώτη φορά τα χαρακτηριστικά που, κατά τον ίδιο, πρέπει να έχει η ανάκαμψη στη μετά Covid εποχή. «Μία ανάκαμψη», όπως έλεγε, «η οποία θα θέσει την καταπολέμηση των διακρίσεων ως πρώτη προτεραιότητα». Και είχε σπεύσει να προσδώσει στην Ελλάδα πρωταγωνιστικό ρόλο στην προσπάθεια οικοδόμησης «μιας νέας κοινωνικής Ευρώπης». Παράλληλα με τη συζήτηση για αλλαγές στο αναπτυξιακό μοντέλο της χώρας, το Μαξίμου θα φωτίζει με κάθε ευκαιρία την κοινωνική διάσταση των δράσεών της στη λογική της «στοχευμένης μέριμνας για τους πολλούς μέσα στην κοινωνία», όπως σημειώνουν πρωθυπουργικοί συνεργάτες, «και όχι με το σκεπτικό της στήριξης για ελάχιστους». Εξάλλου στο πρωθυπουργικό γραφείο επικρατεί η αντίληψη ότι οποιεσδήποτε διακρίσεις έχουν αρνητικό αντίκτυπο και στον εργασιακό – επιχειρηματικό τομέα και άρα στους ρυθμούς ανάπτυξης, εξού και έρχονται μπροστά τα οριζόντια σχέδια δράσης με καθαρά κοινωνικό αποτύπωμα, τα οποία διαπερνούν στόχους, έργα και μεταρρυθμίσεις σχεδόν όλων των υπουργείων για το 2022: δικαιώματα ΑμεΑ, προστασία των παιδιών, ισότητα των φύλων, δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+. «Ως φιλελεύθερος πολιτικός πιστεύω στην ίση πρόσβαση στις ευκαιρίες για όλους», έχει πει ο Μητσοτάκης, αναγνωρίζοντας πάντως με νόημα ότι συχνά απαιτείται δεξιοτεχνία στις… στροφές ώστε οι «κοινωνίες που μοιάζουν με μεγάλους συρμούς, να παραμένουν στις ράγες τους».

Η ψηφιοποίηση

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός του κράτους αντιμετωπίζεται ίσως ως το ισχυρότερο «χαρτί» της κυβέρνησης για τη διατήρηση της εμπιστοσύνης και αποδοχής των πολιτών, εξού και αναζητούνται συνεχώς περιθώρια επέκτασης δράσεων ψηφιοποίησης σε περαιτέρω τομείς της καθημερινότητας – Δικαιοσύνη, Κτηματολόγιο κ.ο.κ. Στο πρόσφατο συνέδριο του ΣΕΠΕ, ο Πρωθυπουργός μίλησε για «θετικά πρόσημα αξιολόγησης από το σύνολο της κοινωνίας» ενώ η πραγματικότητα είναι ότι σχεδόν όλα τα υπουργεία επιδιώκουν να έχουν συνεργασία με το Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Στο πλαίσιο αυτό πρωτοβουλίες ψηφιακής μετάβασης περιλαμβάνονται ήδη στα χαρτοφυλάκια των υπουργών – στην οικονομία (για τη βελτίωση της ψηφιακής επιχειρησιακής ανθεκτικότητας και της ασφάλειας του χρηματοοικονομικού τομέα), στο Προστασίας του Πολίτη (για τον εκσυγχρονισμό υπηρεσιών της ΕΛ.ΑΣ.), στον πολιτισμό (δημιουργία ψηφιακής εκπτωτικής κάρτας), στον πρωτογενή τομέα, στη ναυτιλία, στη Δικαιοσύνη, στην Πολιτική Προστασία κ.λπ.

Το πλάνο του 2022

Δράσεις, στόχοι, έργα με «πράσινο», κοινωνικό ή ψηφιακό αποτύπωμα σε 10 υπουργεία

Ανάπτυξης και Επενδύσεων

* Νόμος για Επιχειρηματικά Πάρκα

* Ετήσια βραβεία Νεοφυούς Επιχειρηματικότητας (4ο τρίμηνο)

* Πολιτεία Καινοτομίας στην Αττική (2ο τρίμηνο)

* Ενιαίο σύστημα για τη Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση (4ο τρίμηνο)

* Αναβάθμιση της Επιτροπής για την προστασία της ψυχικής υγείας των ανηλίκων

Παιδείας και Θρησκευμάτων

Καταπολέμηση ρατσισμού – δικαιώματα ΛΟΑΤΚΙ+

* Επιμόρφωση εκπαιδευτικών για πρόληψη της βίας

* Δημιουργία συμβουλευτικών δομών στα ΑΕΙ

* Εκπαιδευτικά ταξίδια στο Αουσβιτς

* Σεμινάρια για τα Σώματα Ασφαλείας

Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων

* Υποστηριζόμενη απασχόληση για άτομα στο φάσμα του αυτισμού

* Πρόγραμμα «Diversity Awareness» (Επίγνωση της διαφορετικότητας)

* Κατάρτιση και μαθητεία Ρομά (3ο τρίμηνο)

* Κοινωνική ένταξη αστέγων (2ο τρίμηνο)

* Επιβράβευση επιχειρήσεων για δράσεις προώθησης της ισότητας των φύλων

* Κατάρτιση ανέργων σε ειδικότητες αιχμής (4ο τρίμηνο)

Περιβάλλοντος και Ενέργειας

* Εθνικό σχέδιο ηλεκτροκίνησης

* Θεσμικό πλαίσιο για υπεράκτια αιολικά πάρκα

* Πολεοδομικά σχέδια για Δυτική Μακεδονία, Μεγαλόπολη

* Θεσμικό πλαίσιο για αστικές αναπλάσεις

* Πρόγραμμα «Διατηρώ» για αποκατάσταση κτιρίων

Προστασίας του Πολίτη

* Γραφεία προστασίας ανηλίκων σε 5 Υποδιευθύνσεις Ασφαλείας

* Οδηγός για τα δικαιώματα ΛΟΑΤΚΙ+

* Εγχειρίδιο για τον χειρισμό περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας (2ο τρίμηνο)

* Ενεργειακή αναβάθμιση φυλακών

* Ψηφιοποίηση ΕΛ.ΑΣ.

Ψηφιακής Διακυβέρνησης

* Νέο πληροφοριακό σύστημα των ΚΕΠ

* Εκπαίδευση υπαλλήλων πρώτης γραμμής για εξυπηρέτηση των ΑμεΑ

* Ψηφιακός Συμπαραστάτης: ενημέρωση για τη μετάβαση στις ψηφιακές υπηρεσίες

* Κίνητρα μετασχηματισμού μικρομεσαίων επιχειρήσεων

Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας

* Κατασκευή με ΣΔΙΤ 24ωρων Επιχειρησιακών Κέντρων

* Συνεργασία με ΑΕΙ στην πρόληψη φυσικών καταστροφών

* Προμήθεια «νοσοκομείων πεδίου» στις 13 Περιφέρειες

* Εκπαίδευση εθελοντών

Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

* Επενδύσεις σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις: 90.000.000 ευρώ (4ο τρίμηνο)

* Επενδύσεις στην υδατοκαλλιέργεια: ένταξη 15 έργων (4ο τρίμηνο)

* Μελισσοκομικά Πάρκα σε συνεργασία με υπουργείο Περιβάλλοντος, ΕΛΓΟ – ΔΗΜΗΤΡΑ, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο, ΑΠΘ

Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής

* «Περιφερειακοί Διάλογοι» με νησιωτικούς φορείς για ιεράρχηση έργων

* Πρόγραμμα «Νέαρχος» για χρηματοδότηση έργων δημόσιου χαρακτήρα

* Νέος χάρτης συγκοινωνιών για τις άγονες γραμμές

* Αυτοματοποιημένη ενημέρωση πολιτών

Υποδομών και Μεταφορών

* Νόμος για την υδρογονοκίνηση, ανάπτυξη υποδομών (2ο τρίμηνο)

* Προώθηση Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας (4ο τρίμηνο)

* Προμήθεια λεωφορείων αντιρρυπαντικής τεχνολογίας σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη

* Θεσμικό πλαίσιο για διαμοιρασμό οχημάτων (car sharing), συνεπιβατισμό (car pooling) και μεταφοράς κατά παραγγελία (car on demand)