Απολιγνιτοποίηση: {LF}Η μεγάλη ευκαιρία

Αναμφίβολα, η κλιματική αλλαγή και οι επιπτώσεις της έχει βρεθεί στο επίκεντρο των συζητήσεων διεθνώς για τις προκλήσεις και ευκαιρίες της μετά Covid εποχής.

Σε αυτή την προσπάθεια η Ελλάδα είναι πρωτοπόρος.  Στη χώρα μας, έχουν ήδη τεθεί φιλόδοξοι στόχοι και δεσμεύσεις, με κορωνίδα το Πλάνο Δίκαιης Μετάβασης, το οποίο αποσκοπεί στην απολιγνιτοποίηση της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

Το πλάνο αποτελεί την πρώτη συντονισμένη προσπάθεια στην Ελλάδα για να επιτευχθεί, όχι απλά η ενεργειακή, αλλά και η οικονομικά και κοινωνικά δίκαιη μετάβαση για τις επηρεαζόμενες περιοχές, τη Δυτική Μακεδονία και τη Μεγαλόπολη.

Ταυτόχρονα, βιώνουμε μια ενεργειακή κρίση με αύξηση των τιμών στην ηλεκτρική ενέργεια και τη θέρμανση. Πρέπει να είναι ξεκάθαρο ότι η ενεργειακή μετάβαση αποτελεί μέρος της λύσης, όχι του προβλήματος, επομένως κακώς ταυτίζεται με αυτό. Η ενεργειακή μετάβαση κινείται έμπρακτα προς την κατεύθυνση της φθηνότερης ενέργειας για τη χώρα.

Η επιτυχία της προσπάθειας βασίζεται στην υλοποίηση σύμφωνα με προδιαγεγραμμένα χρονοδιαγράμματα, ωστόσο χρειάζεται να πληρούνται και κάποιες δομικές προϋποθέσεις. Ενδεικτικά, αναφέρουμε την ταχύτητα υλοποίησης αναγκαίων νομοθετικών πράξεων (π.χ. χρήσεις γης, αδειοδοτήσεις), το συνεχιζόμενο ενδιαφέρον επενδυτών (μεγάλων και μικρών).

Το θετικό είναι ότι υπάρχουν λύσεις για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων. Εστιάζουμε σε έξι άξονες:

Πρώτον, την αντιμετώπιση της τρέχουσας ενεργειακής κρίσης με τα κατάλληλα μέτρα (όπως π.χ. η οριζόντια έκπτωση 15% στο φυσικό αέριο για όλους τους καταναλωτές ανεξαρτήτως εισοδήματος).

Δεύτερον, τη λειτουργία του Χρηματιστηρίου Ενέργειας, το οποίο αναμένεται να αποτελέσει παράγοντα σταθερότητας και διαφάνειας στις τιμές, ενισχύοντας την εμπιστοσύνη των επενδυτών.

Τρίτον, τις αναγκαίες νομοθετικές ρυθμίσεις που επηρεάζουν την υλοποίηση των εμβληματικών επενδύσεων στις ζώνες απολιγνιτοποίησης.

Τέταρτον, την υλοποίηση των μεγάλων ενεργειακών επενδύσεων. Για παράδειγμα η σύσταση εταιρείας μεταξύ των ΔΕΗ Ανανεώσιμες και RWE Renewables GmbH με σκοπό την επένδυση κεφαλαίων περί το 1 δισ. ευρώ και την απρόσκπτη υλοποίηση φωτοβολταϊκών σταθμών συνολικής ισχύος έως 2 GW στη Δυτική Μακεδονία.

Πέμπτον, την ανάπτυξη της διασύνδεσης της χώρας. Η πρόσφατη υπογραφή της συμφωνίας διασύνδεσης Ελλάδας – Αιγύπτου αποτελεί ένα καίριο γεγονός για την Ελλάδα και την Ευρώπη. Αποτελεί την πρώτη συμφωνία διασύνδεσης Ευρώπης με Αφρική και αναμένεται να καταστήσει την Ελλάδα σημαντικό ενεργειακό κόμβο.

Εκτον, την εξασφάλιση του ενδιαφέροντος των μικρών παραγωγών και την προστασία της βιωσιμότητας της επένδυσης, ταυτόχρονα με την απλοποίηση της διαδικασίας αδειοδότησης.

Η ώρα είναι τώρα, καθώς οι λύσεις είναι υλοποιήσιμες, η αναγκαία χρηματοδότηση έχει εξασφαλιστεί και υπάρχει αναλυτικό Πλάνο Δίκαιης Μετάβασης, για να αξιοποιήσουμε την ευκαιρία που έχει η Ελλάδα να αποτελέσει έναν περιφερειακό ενεργειακό κόμβο, συνδέοντας τη Βόρεια Αφρική και την Ασία με την Ευρώπη, και έναν πρωταγωνιστή στην επιτυχημένη αναπροσαρμογή του τοπικού και περιφερειακού οικονομικού μοντέλου με γνώμονα τις μελλοντικές γενιές και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Ο Βασίλης Αντωνιάδης είναι MD και Senior Partner της BCG. Ο Χρυσός Καβουνίδης είναι MD και Partner της BCG και επικεφαλής του γραφείου της Αθήνας