Η «Ηρωίδα Μανιάτισσα», ένα κόσμημα του Πειραιά

Η σχέση του Πειραιά με τη Μάνη είναι γνωστή και δοκιμασμένη μέσα στη σύγχρονη ιστορία. Αρκεί ίσως η υπόμνηση ότι η συνοικία Μανιάτικα (Αγία Σοφία) πήρε το όνομά της από τους κατοίκους με καταγωγή απ’ την Πελοπόννησο που αναζήτησαν εργασία στη λατόμευση και στα καμίνια για ασβέστη, σε βιομηχανίες και βιοτεχνίες του μεγάλου λιμανιού. Αυτή τη διαχρονική σχέση θυμίζει πλέον το άγαλμα της «Ηρωίδας Μανιάτισσας» στο Πάρκο Δηλαβέρη (Θηβών και Δηλαβέρη), τα αποκαλυπτήρια του οποίου πραγματοποιήθηκαν σε συγκινητική ατμόσφαιρα.

Η εκδήλωση διοργανώθηκε από τον Δήμο Πειραιά και την Ενωση Απανταχού Μανιατών «Η Μάνη». Το άγαλμα, που είναι δωρεά του Βαγγέλη Μαρινάκη και φιλοτεχνήθηκε από τον Πέτρο Γεωργαρίου, απεικονίζει μια γυναίκα που στο υψωμένο δεξί της χέρι κρατά ένα δρεπάνι ενώ με το άλλο κρατά το μωρό της. Συμβολίζει, λοιπόν, τον γενναίο αγώνα που έδωσαν οι Μανιάτισσες με μοναδικό τους όπλο το δρεπάνι, αποκρούοντας και ταπεινώνοντας τα στρατεύματα του Ιμπραήμ στο ακρογιάλι του Διρού (22-25 Ιουνίου 1826). Το έργο στέκει για έναν χρόνο στο συγκεκριμένο σημείο πριν μεταφερθεί στη μόνιμη θέση του, στην είσοδο της στάσης του μετρό «Μανιάτικα».

Η εκδήλωση ξεκίνησε με επιµνηµόσυνη δέηση από τον σεβασµιότατο Μητροπολίτη Πειραιώς Σεραφείµ, ο οποίος ανέφερε: «Ονειρο απανταχού Μανιατών παίρνει σάρκα και οστά. Επί έναν σχεδόν αιώνα η κοινότητα Μανιατών στερήθηκε σύμβολα των ηρώων της». «Οι Μανιάτες και η ηρωίδα Μανιάτισσα, η σύζυγος, η μάνα, η αρχόντισσα από τις πόλεις, τα χωριά, η κυρά του σπιτιού, δώσανε μεγάλους αγώνες για τον τόπο μας και μεγάλωσαν πολλές γενιές γενναίων ανθρώπων, επιστημόνων, πολιτικών, μαθητών, οι οποίοι έχουν βοηθήσει πάρα πολύ τον τόπο μας και σας ευχαριστούμε για αυτό» τόνισε απ’ την πλευρά του ο δωρητής Βαγγέλης Μαρινάκης.

Από την πλευρά του, ο δήμαρχος Πειραιά Γιάννης Μώραλης, που συνέβαλε στην ανέγερση του αγάλματος μαζί με τον τέως πρόεδρο της Ενωσης Απανταχού Μανιατών «Η Μάνη» Σταύρο Βοϊδονικόλα, τόνισε: «Δεν ξέρω αν ήταν θέλημα Θεού, αλλά η ανέγερση του αγάλματος συνέπεσε με τον εορτασμό των 200 χρόνων από την Επανάσταση, οπότε η προτροπή να παραμείνει εδώ για έναν χρόνο πριν μεταφερθεί στο μετρό “Μανιάτικα” ήταν σωστή και έγινε ομόφωνα δεκτή». Ο Σταύρος Βοϊδονικόλας σημείωσε ότι «το χώμα της Μάνης είναι φτωχό αλλά πλούσιο σε ήρωες», όμως «επί έναν σχεδόν αιώνα η κοινότητα Μανιατών στερήθηκε τα σύμβολα των ηρώων της».  Στη συνέχεια στο βήμα ανέβηκε η Δήμητρα Κούβαρη, νυν πρόεδρος της Ενωσης Απανταχού Μανιατών «Η Μάνη», η οποία χαιρετίζοντας το άγαλμα τόνισε τη σημασία του θάρρους των Μανιατισσών σε μια εποχή πατριαρχική, όταν ο κόσμος «ήταν πλασμένος από τους άνδρες για τους άνδρες», ενώ στάθηκε και στην ψυχή της Μανιάτισσας, που έδινε «την ευχή της αλλά και την κάταρά της, όπως λέμε στη Μάνη».

Διονυσία Μαρίνου