Λεόνσκαγια και Εσενμπαχ, Καβάκος και Γραμμένος

«Η μουσική, χωρίς να γίνεται διδακτική, φανερώνει τέλεια τη μικρή απόσταση που υπάρχει ανάμεσα στο πένθος και τον θρίαμβο της ζωής που επέρχεται στο τέλος». Η φράση του σημειώματος του καλλιτεχνικού διευθυντή Λουκά Καρυτινού της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών από την παρουσίαση του φετινού προγράμματος φανερώνει το πνεύμα με το οποίο συγκροτήθηκαν οι δράσεις και οι εκδηλώσεις του σπουδαίου πολιτιστικού οργανισμού. Με την προσδοκία ότι αυτή η χρονιά θα κυλήσει σε μια συνθήκη όσο το δυνατόν πιο κοντά στην κανονικότητα, όπως τόνισε ο σημαντικός αρχιμουσικός, η ΚΟΑ φιλοδοξεί να «καλύψει τις υψηλές μουσικές και αισθητικές απαιτήσεις των φίλων της και παράλληλα να αγκαλιάσει το δυνατόν περισσότερο κόσμο. Το πρόγραμμα συντέθηκε με έργα από όλες τις μουσικές εποχές και φόρμες της μουσικής. Καλύπτει το ελληνικό και διεθνές ρεπερτόριο, με την ελπίδα να συναρπάσει το κοινό μας».

Το πρόγραμμα ξετυλίγεται μέσα από σπουδαία έργα όπως η 9η και η 6η του Μπετόβεν, η Εκτη αλλά και η Ογδοη του Μπρούκνερ, έργα σημαντικών ελλήνων συνθετών, συναυλίες επετειακές, όπως για τα 200 Χρόνια από τη γέννηση του Σεζάρ Φρανκ, για τα 50 χρόνια από τον θάνατο του Ιγκόρ Στραβίνσκι, η συμμετοχή/τιμή στο Ετος Σεν Σανς, το αφιέρωμα στον Νικόλαο Μάντζαρο, ενώ συνεχίζεται ο Κύκλος Ελληνική Επανάσταση που τιμά τα 200 χρόνια ελευθερίας. Στο πόντιουμ, μεγάλα ονόματα όπως οι αρχιμουσικοί: Λεωνίδας Καβάκος, Κρίστοφ Εσενμπαχ, Βλαντισλάβ Βόλιτς, Μίχαελ Κίτσον, Πιέρ Κάρλο Ορίτσιο. Στους σολίστες ξεχωρίζουν η Ελίζαμπετ Λεόνσκαγια, ο Κυπριανός Κατσαρής, η Κρίστα Μάγερ, η Νεφέλη Μούσουρα, ο Στέφαν Ντορ.

Στο κέντρο των δράσεων της ΚΟΑ βρίσκονται τρεις καινοτόμες συναυλίες με τίτλο «Ταξίδι στο Κέντρο της Μουσικής». Πρόκειται για μια σειρά διαδραστικών συναυλιών με τη συμβολή του συνθέτη και πιανίστα Χρίστου Παπαγεωργίου και της διακεκριμένης ιστορικού Μαρίας Ευθυμίου. Σε αυτές τις συναυλίες θα συγκλίνουν διαφορετικά μέσα (ομιλίες, βίντεο, μουσική) με σκοπό την παρουσίαση κάθε φορά ενός διαφορετικού συμφωνικού είδους. Μέσα από τη σκηνοθετημένη ερμηνεία των έργων, επεξηγηματικές ομιλίες αλλά και με τη συνδρομή της τεχνολογίας, το κοινό θα έχει τη δυνατότητα να γνωρίσει τα όργανα, τους μουσικούς, και να αποκαλυφθεί για άλλη μια φορά η διαχρονική αξία της συμφωνικής μουσικής. Η πρώτη συναυλία είναι στις 28 Ιανουαρίου, η συνέχεια δίνεται στις 18 Μαρτίου και η δράση ολοκληρώνεται στις 18 Μαΐου.

ΕΣΕΝΜΠΑΧ ΚΑΙ ΜΠΟΣ. Η εναρκτήρια συναυλία της ορχήστρας με τίτλο «Εξοδος στο φως», στις 8 Οκτωβρίου, τιμά τον έλληνα συνθέτη και πρώην καλλιτεχνικό διευθυντή της ΚΟΑ, τον σπουδαίο Γιάννη Ιωαννίδη, με το έργο «Μεταπλάσεις Β’», τα «Τραγούδια για τα νεκρά παιδιά» του Γκούσταβ Μάλερ και την Πρώτη Συμφωνία του Μπραμς. Στις 15 Οκτωβρίου, σε συμπαραγωγή με το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, η ΚΟΑ θα συμπράξει με τον πρώτο αρχιμουσικό της Εθνικής Οπερας της Οδησσού, Βλαντισλάβ Βόλιτς. Στη συναυλία, η οποία γίνεται με αφορμή τη συμπλήρωση ενός αιώνα από τον θάνατο του γάλλου συνθέτη Καμίγ Σεν-Σανς, ο Κυπριανός Κατσαρής θα ερμηνεύσει δύο έργα του Φραντς Λιστ. Στις 4 Φεβρουαρίου η Ορχήστρα και το ΜΜΑ θα συμπράξουν με τον διεθνώς καταξιωμένο βραζιλιάνο πιανίστα Ζαν Λουί Στόιερμαν σε μια ερμηνεία του Κοντσέρτου για πιάνο του Ρόμπερτ Σούμαν. Στις 11 Φεβρουαρίου 2022 η Ορχήστρα συμπράττει ξανά με τον πιανίστα και αρχιμουσικό Κρίστοφ Εσενμπαχ. Ο μαέστρος θα διευθύνει το ατμοσφαιρικό 20ό Κοντσέρτο για πιάνο και ορχήστρα σε ρε ελάσσονα του Μότσαρτ, συμπράττοντας με την πιανίστρια Νεφέλη Μούσουρα. Σύμφωνα με την επιθυμία του μαέστρου, ο οποίος αποποιείται την αμοιβή του, τα έσοδα της συναυλίας θα διατεθούν για φιλανθρωπικό σκοπό. Στο πόντιουμ επιστρέφει στις 27 Μαΐου ο Μάρκους Μπος, ο οποίος θα διευθύνει την 35η Συμφωνία σε ρε μείζονα του Μότσαρτ.

Ο ιταλός μαέστρος Πιέρ-Κάρλο Ορίτσιο θα οδηγήσει την Ορχήστρα σε μια ερμηνεία της «Φραντσέσκα ντα Ρίμινι» του Τσαϊκόφσκι στις 5 Νοεμβρίου, τιμώντας τα 700 χρόνια από τον θάνατο του Ντάντε. Ακόμα, ο κορυφαίος κορνίστας Στέφαν Ντορ (πρώτο κόρνο στη Φιλαρμονική του Βερολίνου) στις 11 Μαρτίου θα συμπράξει με την ΚΟΑ ερμηνεύοντας το 2ο Κοντσέρτο για κόρνο και ορχήστρα σε μι ύφεση μείζονα, του Ρίχαρντ Στράους. Τη μουσική διεύθυνση θα αναλάβει ο δημοφιλής στο ελληνικό κοινό Φρανκ Μπέερμαν. Και βέβαια η ανυπέρβλητη Ελίζαμπετ Λεόνσκαγια επιστρέφει στην Αθήνα την 1η Απριλίου για να αποδώσει με τον δικό της τρόπο το 2ο Κοντσέρτο για πιάνο του Μπραμς.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ. Στις 15 Οκτωβρίου θα παρουσιαστεί σε πρώτη εκτέλεση «Ο Χορός του Ζαλόγγου» του διεθνώς αναγνωρισμένου Δημήτρη Σκύλλα και στις 5 Νοεμβρίου η α’ εκτέλεση του έργου «Ελευθερία ή Θάνατος» του Χρήστου Σαμαρά. Και τα δύο έργα είναι ανάθεση της ΚΟΑ με αφορμή τα 200 χρόνια. Η παρουσίαση θα γίνει σε συνδυασμό με μία ακόμα σημαντική επέτειο, αυτή των 50 χρόνων από τον θάνατο του ρηξικέλευθου Ιγκόρ Στραβίνσκι στις 5 Νοεμβρίου. Η συναυλία «Ελληνική Επανάσταση IV», που ακυρώθηκε πέρυσι λόγω κρούσματος Covid-19, θα δοθεί φέτος στις 12 Νοεμβρίου. Θα παρουσιαστούν τέσσερα έργα ελλήνων συνθετών, μεταξύ των οποίων η Palingenesis – ανάθεση της ΚΟΑ στον πολυβραβευμένο Ευριπίδη Μπέκο. Αλλη μια συναυλία θα πραγματοποιηθεί στις 12 Νοεμβρίου με συνθέσεις που θα αφηγηθούν την ελληνική μουσική πορεία: η Σουίτα αρ. 1 του Μίκη Θεοδωράκη, οι Παραλλαγές και Φούγκα σε ένα δημοτικό τραγούδι του Αντίοχου Ευαγγελάτου και η Εισαγωγή και Φούγκα πάνω σε δύο ελληνικά θέματα του Διονυσίου Λαυράγκα. Τη μουσική διεύθυνση έχει ο Διονύσης Γραμμένος. Στο πιάνο η Τατιάνα Παπαγεωργίου.

Στις 8 και 10 Δεκεμβρίου δίνεται η πρεμιέρα της όπερας «Ελπίς Πατρίδος» του συνθέτη Γιώργου Κουρουπού σε λιμπρέτο της ποιήτριας Ιουλίτας Ηλιοπούλου. Στο έργο αναδεικνύεται η διαχρονικότητα των αιτημάτων της Ελληνικής Επανάστασης. Το πρόγραμμα «Προσφορά Μουσικής & και Μουσική Προσφορά», που θα συμπληρώσει αισίως έξι χρόνια φέτος, ξεκινά στις 26 και 28 Νοεμβρίου σε Πάτρα και Αθήνα. Ο παγκοσμίως κορυφαίος βιολονίστας και αρχιμουσικός Λεωνίδας Καβάκος θα διευθύνει το Κοντσέρτο για βιολοντσέλο σε Ντο μείζονα του Γιόσεφ Χάιντν και την Εκτη Συμφωνία του Σεργκέι Προκόφιεφ, με σολίστ τον βιολοντσελίστα Τιμόθεο Πετρίν. Και αυτή τη φορά ο Λεωνίδας Καβάκος θα παραχωρήσει την αμοιβή του υπέρ των αναγκών της Ορχήστρας, ενώ τα έσοδα από τη συναυλία θα δοθούν για φιλανθρωπικούς σκοπούς.

ΕΠΕΤΕΙΑΚΑ. Αφιερωμένη στην επέτειο των 200 χρόνων από τη γέννηση του σπουδαίου Σεζάρ Φρανκ είναι η συναυλία που θα πραγματοποιηθεί στις 22 Ιανουαρίου στην οποία η ΚΟΑ θα ερμηνεύσει το συμφωνικό ποίημα «Ο καταραμένος κυνηγός», το Κοντσέρτο για φλάουτο και ορχήστρα του Μιχάλη Τραυλού με σολίστ την Ιβόνα Γκλίνκα, 4η Συμφωνία του Τσαϊκόφσκι. Στο αφιέρωμα για τη συμπλήρωση 150 χρόνων από τον θάνατο του πρωτοπόρου Νικόλαου Μάντζαρου στις 18 Φεβρουαρίου θα παρουσιαστούν σε α’ εκτέλεση έργα ενδεικτικά της εργογραφίας του αλλά και το «The Chairman Dances» του μινιμαλιστή Τζον Ανταμς υπό τη μουσική διεύθυνση του Σπύρου Προσωπάρη. Η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών τιμά τα 50 χρόνια από τον θάνατο του Ιγκόρ Στραβίνσκι, ενός από τους σπουδαιότερους εκπροσώπους του μουσικού μοντερνισμού. Στις 5 Νοεμβρίου θα ερμηνεύσει το Κοντσέρτο για βιολί και ορχήστρα σε ρε, ενώ την ερχόμενη άνοιξη, στις 11 Μαρτίου, το «Ντάμπαρτον Οουκς» και στις 27 Μαΐου το συναρπαστικό «Πουλί της Φωτιάς».

ΕΟΡΤΑΣΤΙΚΑ. Στις 18 Δεκεμβρίου η ΚΟΑ θα πραγματοποιήσει την Εορταστική Συναυλία των Χριστουγέννων όπου θα παρουσιαστεί η 9η του Μπετόβεν, στις 30 Δεκεμβρίου ακολουθεί το Πρωτοχρονιάτικο Γκαλά με τους Μυρτώ Παπαθανασίου, Μαρισία Παπαλεξίου, Μάριο Τζεφίρι και Δημήτρη Τηλιακό σε μουσική διεύθυνση Βύρωνα Φιδετζή και στις 3 Ιανουαρίου του 2022 το γκαλά Οπερας με τον σπουδαίο Δημήτρη Πλατανιά και την πολυβραβευμένη Ντινάρα Αλίεβα σε παραγωγή ΟΜΜΑ. Τη Μεγάλη Τετάρτη 20 Απριλίου, μεταξύ άλλων έργων, θα παρουσιαστεί το δημοφιλές Ρέκβιεμ του Μότσαρτ σε συμπαραγωγή με τον ΟΜΜΑ.