Ο πατριάρχης {LF}του μαύρου {LF}κινηματογράφου

Τον αποκάλεσαν «Νονό του Blaxploitation Cinema», της έκρηξης με άλλα λόγια του κινηματογράφου φτιαγμένου από μαύρους δημιουργούς που άνθησε στη δεκαετία του 1970. Πράγματι, με ταινίες όπως η «Watermelon Man» και κυρίως η «Sweet Sweetback’s Baadasssss Song», ο Μέλβιν Βαν Πιμπλς, που πέθανε σε ηλικία 89 ετών την Τρίτη 21 Σεπτεμβρίου στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης, ήταν μαζί με τον Γκόρντον Παρκς σύμβολα της γενιάς εκείνης μαύρων σκηνοθετών.

Η ανακοίνωση του θανάτου του έγινε από την οικογένειά του, μέλος της οποίας είναι ο επίσης ηθοποιός και σκηνοθέτης Μάριο Βαν Πιμπλς. Στην ανακοίνωση που συνυπογράφουν οι εταιρείες Criterion (που παράγει εξαιρετικές εκδόσεις DVD) και Janus Films αναφέρεται μεταξύ άλλων: «Σε μια απαράμιλλη καριέρα που διακρίνεται από την αμείλικτη καινοτομία, την απεριόριστη περιέργεια και την πνευματική ενσυναίσθηση, ο Mέλβιν Βαν Πιμπλς άφησε ανεξίτηλο το σημάδι στο διεθνές πολιτιστικό τοπίο μέσω των ταινιών, μυθιστορημάτων, θεατρικών έργων και μουσικής του».

Γεννημένος στο Σικάγο του Ιλινόι στις 21 Αυγούστου 1932, ο Βαν Πιμπλς, αφού σπούδασε Αστρονομία στο Πανεπιστήμιο του Αμστερνταμ και υποκριτική στη σχολή του Εθνικού Θεάτρου της Ολλανδίας, μπήκε στον χώρο του κινηματογράφου στη δεκαετία του 1950 γυρίζοντας αρχικά μικρού μήκους ταινίες. Το 1970 με το «Watermelon Man», που με χιούμορ περιγράφει τους σκληρούς τρόπους που ένας λευκός άνδρας μαθαίνει τι σημαίνει να είσαι μαύρος, έβαλε το όνομά του στον χάρτη των νέων auteurs, με κοινωνική άποψη και φρέσκες ιδέες.

ΜΑΥΡΟΙ ΠΑΝΘΗΡΕΣ. Ομως η αμέσως επόμενη ταινία του «Sweet Sweetback’s Baadasssss Song» (1971), που σχολίαζε καυστικά τη δράση των Μαύρων Πανθήρων μέσα από την ιστορία μιας πόρνης που σώζει ένα μέλος τους από το κυνηγητό της αστυνομίας, ήταν η ταινία που εκτόξευσε στα ύψη το όνομά του.

Παράλληλα οι δουλειές του στο θέατρο υπήρξαν ριζοσπαστικές, αντιμετωπίζοντας με συνέπεια και πάθος ζητήματα των μαύρων της Αμερικής.

Αργότερα, ο γιος του Μάριο θα πρωταγωνιστούσε στην ταινία του πατέρα του «Identity Crisis», παίζοντας έναν ράπερ του οποίου η ψυχή κυριεύεται από το πνεύμα ενός πεθαμένου σχεδιαστή μόδας.

Ο Μέλβιν Βαν Πιμπλς είχε επίσης υπάρξει ηθοποιός αλλά και συγγραφέας μυθιστορημάτων, όπως το «The Big Heart» που εκδόθηκε το 1957.