Το παρασκήνιο μιας «συγγνώμης»

Απολογισμό οκταετίας, θετικών και αρνητικών, με έντονα στοιχεία αυτοκριτικής, επιχείρησε ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης. Ο απολογισμός έγινε με αφορμή την ανάληψη των καθηκόντων των νέων υπουργών που μπήκαν στο κυβερνητικό σχήμα μετά τον ανασχηματισμό. Αιτία το σοβαρό πλήγμα στην εικόνα της κυβέρνησης το προηγούμενο διάστημα, με αιχμή κυρίως την υπόθεση των «χρυσών διαβατηρίων», για την οποία ο ίδιος ο Αναστασιάδης δέχθηκε σφοδρή κριτική. Μια υπόθεση για την οποία ο κύπριος πρόεδρος δεν δίστασε να απολογηθεί στον κυπριακό λαό και να ζητήσει «συγγνώμη».

Παραδέχθηκε ότι η οριακή κατάσταση της κυπριακής οικονομίας το 2013 και ο κίνδυνος χρεοκοπίας, όπως είπε, «μας ανάγκασαν στη διαμόρφωση ελκυστικότερων κινήτρων για προσέλκυση επενδύσεων μέσω του προγράμματος. Δυστυχώς, το ομολογώ, δεν υπήρξε η αναγκαία επιμέλεια από πλευράς κυβέρνησης ως προς την αντιμετώπιση των κενών των ελλείψεων και των αδυναμιών ενός προγράμματος που από την αρχή υιοθέτησής του το 2007 λόγω ελλιπούς νομοθετικού πλαισίου και του επιβαλλόμενου εποπτικού ελέγχου έτυχε κατάχρησης από επιτήδειους». «Δεν διστάζω, με παρρησία, να απολογηθώ και να ζητήσω τη συγγνώμη του λαού για τα δικά μας λάθη, τα οποία έγιναν η αιτία να προκληθεί μια πρωτοφανής πολιτική οξύτητα που στις πλείστες περιπτώσεις υπερέβαινε τα όρια του πολιτικού πολιτισμού», ανέφερε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε πως τα όσα διαδραματίστηκαν με αφορμή το πρόγραμμα των πολιτογραφήσεων αποτέλεσαν την «οδυνηρότερη περίοδο» των 40 ετών παρουσίας του στην πολιτική.

Ο κύπριος πρόεδρος, παρά την αυτοκριτική του, δεν παρέλειψε να σημειώσει ωστόσο και τις προσπάθειες της κυβέρνησής του να αξιοποιήσει την κρίση και δημιουργήσει ευκαιρίες για την οικονομία και όχι μόνο. Εκανε αναλυτική αναφορά στους τομείς που κατέγραψε θετικό πρόσημο ξεκινώντας από την έξοδο από το Μνημόνιο πολύ νωρίτερα, τους θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης που κατέγραφε η οικονομία, μέχρι την πανδημία, τη σύσταση Ανεξάρτητης Αρχής κατά της Διαφθοράς, αλλά και την αμυντική και διπλωματική θωράκιση της χώρας, μέσα και από τα τριμερή σχήματα συνεργασίας, με τη συμμετοχή και της Ελλάδας. Στρέφοντας το βλέμμα στους 20 μήνες διακυβέρνησης μέχρι τις επόμενες προεδρικές εκλογές το 2023, έδωσε έμφαση στις μεταρρυθμίσεις και επενδυτικές δράσεις του Εθνικού Σχεδίου «Κύπρος – το αύριο».

Οξύτατη κριτική. Η «συγγνώμη» του κύπριου προέδρου δεν έπεισε τα κόμματα της αντιπολίτευσης, με το ΑΚΕΛ να ασκεί οξύτατη κριτική και το ΔΗΚΟ να υποστηρίζει ότι οι ευθύνες πρέπει να αναλαμβάνονται εμπράκτως. Ατύπως η προεκλογική περίοδος για την ανάδειξη του νέου προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας έχει ήδη ξεκινήσει, με το πρώτο «κρας τεστ» να έχει ήδη γίνει στις βουλευτικές εκλογές του Μαΐου. Σε αυτό το πλαίσιο η κριτική των κομμάτων θα γίνεται όλο και πιο σκληρή επενδύοντας στη φυσική φθορά της κυβέρνησης Αναστασιάδη, σε μια περίοδο που μόνο ομαλή δεν θα μπορούσε να χαρακτηριστεί, καθώς μετά την παραλίγο χρεοκοπία της χώρας ακολούθησε η πανδημία. Ωστόσο αξίζει να σημειωθεί ότι ο κύπριος πρόεδρος έχει δηλώσει την πρόθεσή του να μην είναι εκ νέου υποψήφιος. Ως εκ τούτου η αυτοκριτική του δύσκολα θα μπορούσε να εκληφθεί ως προσπάθεια πολιτικής επιβίωσης. Είναι όμως μια προσπάθεια να μην επιχειρηθεί απαξίωση των επιτευγμάτων της κυβέρνησής του, με αφορμή τα όποια λάθη και αστοχίες.

Θα μπορούσε επίσης να χαρακτηριστεί και ως προσπάθεια να πέσουν οι τόνοι και να σταλεί ένα μήνυμα ενότητας, σε μια περίοδο που η Τουρκία δείχνει να θεωρεί ευκαιρία για αντεπίθεση στο Κυπριακό, ενισχύοντας τον εκβιασμό της για την επιβολή νέων τετελεσμένων τόσο στα Βαρώσια όσο και στο ζήτημα των υδρογονανθράκων. Η αλλαγή κλίματος αυτή την περίοδο είναι κρίσιμης σημασίας για την Κύπρο που θα κληθεί να σταθεί απέναντι στη διαρκώς ενισχυόμενη τουρκική προκλητικότητα. Χαρακτηριστικές οι δηλώσεις Ερντογάν, τόσο περί προγραμματισμού επίσκεψής του στην Κύπρο με μεγάλη αντιπροσωπεία, όσο και περί συνέχειας των ερευνών για υδρογονάνθρακες στην Ανατολική Μεσόγειο. Ο Ερντογάν δεν αφήνει περιθώρια ούτε για βήματα πίσω σε σχέση με την Αμμόχωστο, ενώ απαντά στις συστάσεις της ΕΕ πως η Τουρκία ό,τι δικαίωμα έχει θα το αρπάξει με το έτσι θέλω και θα το διεκδικήσει.