Η πρώτη {LF}(και άγνωστη) αντιστασιακή {LF}πράξη κατά {LF}της χούντας

Η 21η Απρίλη του 1967 είναι μια μαύρη σελίδα για τον συλλογικό μας βίο. Σαν σήμερα, πριν από 54 χρόνια, συντελέστηκε η απαρχή του πραξικοπήματος των συνταγματαρχών και η χώρα μπήκε στον γύψο για μια μοιραία επταετία μέχρι την τραγωδία της Κύπρου και τη Μεταπολίτευση. Ολη η περίοδος της χούντας είναι στο μικροσκόπιο της νεότερης ιστορικής επιστήμης – και άλλων πεδίων της επιστήμης βεβαίως -, ενώ τα τελευταία χρόνια γνωρίζει άνθηση η λεγόμενη Προφορική Ιστορία με μαρτυρίες συμμετεχόντων ή μαρτύρων των γεγονότων. Λογικό και πολύτιμο για έναν ευρύ αναστοχασμό αλλά και για διδάγματα. Η όλη εποχή, περίπλοκη και πολυσύνθετη όσο και δραματική, έχει εξάλλου άγνωστα γεγονότα, πρωταγωνιστές, παρασκήνια και ψηφίδες που συνθέτουν το παζλ της μνήμης αλλά και των επιμέρους ή συνολικών συμπερασμάτων για τον πολιτικό βίο, τον ξένο παράγοντα, τις οικονομικές και κοινωνικές σχέσεις, τον βαθμό δημοκρατίας, την ανθεκτικότητα των θεσμών, τη συμμετοχή του λαϊκού παράγοντα, τα ριφλέκτ των πολιτικών δυνάμεων, τον παράγοντα Νεολαία και τον Στρατό.

Τιμώντας τη μνήμη αλλά και τη συμβολή χιλιάδων αφανών πρωταγωνιστών της αντιδικτατορικής πάλης, δίνουμε σήμερα βήμα στις σελίδες μας σε έναν αγωνιστή της δημοκρατίας που του κόστισε σε φυλακίσεις και ταλαιπωρίες εκείνα τα χρόνια. Ο Φοίβος Ιωαννίδης έχει συνομιλήσει με τη Νεότερη Ιστορία. Δικηγόρος, πρώην υπουργός, βουλευτής, ιδρυτικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ, γνώρισε, συνεργάστηκε, συνδέθηκε με πρόσωπα όπως ο Γεώργιος και ο Ανδρέας Παπανδρέου και σήμερα παραμένει ένας αθεράπευτα ρομαντικός της πολιτικής, της Κρήτης και της δημοκρατίας. Μας διηγείται, δε, μια άγνωστη στιγμή που εκτυλίχθηκε πριν από ακριβώς 54 χρόνια και σήμερα θεωρείται η πρώτη αντιστασιακή πράξη κατά της χούντας (μαζί με μια διαδήλωση στα Γιάννινα εκείνες τις πρώτες ώρες): η διαδήλωση στο Ηράκλειο της Κρήτης, την 21η Απρίλη του 1967! Μαζί με αυτό το γεγονός, που υποφωτισμένο ζωντανεύει και στο πρόσφατο αυτοβιογραφικό βιβλίο του Φ. Ιωαννίδη «Μια ζωή γεμάτη» (εκδ. Καστανιώτη), ο αντιστασιακός διηγείται σήμερα επίσης την περιπέτεια της οικογένειάς του εκείνες τις πρώτες στιγμές του ζόφου, αλλά καταθέτει και μια άγνωστη μαρτυρία για τον Λεωνίδα Κύρκο, εν πολλοίς ενδεικτική του πόσο έτοιμη ήταν η Αριστερά για το ενδεχόμενο ενός πραξικοπήματος. Η Αριστερά και ο δημοκρατικός κόσμος που πάντως πλήρωσε ακριβά εκείνη την εφιαλτική Επταετία με διώξεις και βασανισμούς.

Δηµήτρης Ν. Μανιάτης