«Οχι» στο γενικό εμπάργκο όπλων στην Τουρκία

Η γερμανική κυβέρνηση απορρίπτει τη διακοπή όλων των εξαγωγών οπλικών συστημάτων στην Τουρκία στη σημερινή συγκυρία λόγω της διένεξης για το φυσικό αέριο στην Ανατολική Μεσόγειο. «Στρατηγικά, δεν το θεωρώ αυτό ως τον ορθό δρόμο», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών Χάικο Μάας σε συνέντευξή του στο γερμανικό πρακτορείο ειδήσεων (DPA). «Κάτι τέτοιο δεν θα ήταν και τόσο εύκολο έναντι ενός νατοϊκού εταίρου. Γιατί έχουμε ήδη βιώσει μια φορά ότι ο νατοϊκός εταίρος Τουρκία, επειδή δεν έλαβε άλλους πυραύλους από τις ΗΠΑ, τους αγόρασε απλώς έπειτα στη Ρωσία», επιχειρηματολογεί ο Μάας.

Ο γερμανός υπουργός Εξωτερικών με τη δήλωση αυτή απορρίπτει ουσιαστικά το αίτημα που του είχε απευθύνει ο έλληνας ομόλογός του Νίκος Δένδιας στα τέλη Οκτωβρίου, να αναστείλει η Γερμανία κάθε εξαγωγή όπλων στην Τουρκία, εξαιτίας της τουρκικής επιθετικότητας στην Ανατολική Μεσόγειο. Πρωτίστως η ελληνική κυβέρνηση πιέζει για τη διακοπή του προγράμματος 6 υπερσύγχρονων υποβρυχίων τύπου 214 για την Τουρκία με καθοριστική συμμετοχή του γερμανικού ομίλου ThyssenKrupp Marine Systems. Η σχετική συμφωνία της Τουρκίας έχει υπογραφεί το 2009 με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2026.

Το ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό διαθέτει τέσσερα υποβρύχια αυτού του τύπου («Παπανικολής») τα οποία διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στην αναχαίτιση των τουρκικών προκλήσεων κατά την έξοδο του τουρκικού «Oruc Reis» ανοιχτά του Καστελλόριζου και της Κρήτης. Τα υποβρύχια εξαιρούνται από την απαγόρευση εξαγωγών όπλων στην Τουρκία που έχει επιβάλει η Γερμανία εξαιτίας των τουρκικών επιχειρήσεων κατά των Κούρδων στη Βόρεια Συρία. Πρόκειται όμως για όπλο που στρέφεται κατά χώρας-μέλους της ΕΕ.

Ο Χάικο Μάας παραδέχθηκε ότι οι διπλωματικές προσπάθειες της γερμανικής προεδρίας στην ΕΕ δεν έφεραν μέχρι τώρα την επιθυμητή πρόοδο. Στο τελευταίο Συμβούλιο της ΕΕ πριν από δύο εβδομάδες αποφασίστηκε η διεύρυνση των κυρώσεων κατά μεμονωμένων προσώπων και τουρκικών επιχειρήσεων, που εμπλέκονται στις παράνομες γεωτρήσεις της Τουρκίας στην κυπριακή ΑΟΖ. Ωστόσο, στη Σύνοδο Κορυφής του Δεκεμβρίου οι 27 ηγέτες της ΕΕ δεν έλαβαν απόφαση για κυρώσεις κατά ολόκληρων οικονομικών κλάδων της Τουρκίας ούτε για γενικό εμπάργκο όπλων την απαραίτητη ομόφωνη πλειοψηφία. Οι σχέσεις ΕΕ – Τουρκίας θα επανεξεταστούν στο Συμβούλιο του Μαρτίου στη βάση γραπτής έκθεσης που θα παρουσιάσει ο ύπατος εκπρόσωπος Εξωτερικής Πολιτικής Ζοζέπ Μπορέλ.

Ο γερμανός υπουργός Εξωτερικών δήλωσε στο DPA ότι δεν έχει σταματήσει να ελπίζει για μια διευθέτηση της διαμάχης διά της διπλωματικής οδού. «Φυσικά, θα συνεχίσουμε να υπολογίζουμε στο ότι θα υπάρξει λύση για τη διένεξη και δεν θα πρέπει μονίμως να αφαιρούμε από την εξοπλιστική συνεργασία έναν νατοϊκό εταίρο», τόνισε ο σοσιαλδημοκράτης υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας.

Γερμανικά όπλα στην Τουρκία
Η βουλευτής του κόμματος «Η Αριστερά», Σεβίμ Νταγκντελέν, χαρακτήρισε «κυνική πολιτική γεωστρατηγικής» τη θέση του υπουργού Εξωτερικών Μάας. Τόνισε ότι «για να μην ενθαρρύνεται συνεχώς ο απολυταρχικός Ερντογάν στην πολιτική πολέμου πρέπει να σταματήσουν οι εξαγωγές όπλων στην Τουρκία».

Οι γερμανικές εξαγωγές όπλων στην Τουρκία μειώθηκαν αισθητά το τρέχον έτος σε σχέση με το 2019. Οπως προκύπτει από απάντηση του ομοσπονδιακού υπουργείου Οικονομίας σε ερώτηση της Νταγκντελέν, μέχρι το πρώτο δεκαήμερο του Δεκεμβρίου το αρμόδιο υπουργείο ενέκρινε εξαγωγές όπλων στην Τουρκία αξίας 22,9 εκατομμυρίων ευρώ, σχεδόν ένα τρίτο λιγότερες από το 2019 με 31,6 εκατομμύρια. Μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα του 2016, η Γερμανία είχε περιορίσει δραστικά τις εγκρίσεις εξαγωγών όπλων στην Τουρκία από τα 83,9 εκατομμύρια το 2016 στα 12,9 εκατομμύρια το 2018. Οι πραγματικές εξαγωγές όπλων στην Τουρκία, ωστόσο, έφτασαν τα 243 εκατομμύρια το 2018 και τα 345 εκατομμύρια το 2019.