Ο αιρετικός Σουηδός επιδημιολόγος νιώθει ότι δικαιώνεται

Ως τις αρχές του περασμένου χρόνου, ο Αντερς Τέγκνελ ήταν ένας σχεδόν άγνωστος γραφειοκράτης, δουλειά του οποίου ήταν να διευθύνει την υπηρεσία συλλογής και επεξεργασίας στοιχείων σχετικά με τη δημόσια υγεία. Σήμερα, όμως, είναι ένα από τα πρόσωπα που έκανε γνωστά σε όλον τον κόσμο η κρίση του κορωνοϊού. Και αντίθετα από τον Σωτήρη Τσιόδρα ή τον Αντονι Φάουτσι, είναι και από τα πιο αμφιλεγόμενα. Κι ο λόγος, όπως σημειώνουν οι Φαϊνάνσιαλ Τάιμς, δεν είναι άλλος από την εισήγησή του να μην κλείσουν τα σχολεία, τα εστιατόρια, τα γυμναστήρια αλλά και τα σύνορα της Σουηδίας στο πρώτο κύμα της πανδημίας.

Για πολλούς συμπολίτες του, ο εθνικός επιδημιολόγος της Σουηδίας δεν ακολούθησε παρά τον δρόμο της λογικής εκεί όπου άλλες χώρες υπέταξαν την επιστήμη στο συναίσθημα. Αλλοι ακόμη του αναγνωρίζουν πως έμεινε σταθερός στις απόψεις του όταν όλος ο υπόλοιπος κόσμος φαινόταν να κινείται στην αντίθετη κατεύθυνση. Οποιος και να είναι ο λόγος, ο 64χρονος γιατρός παραμένει δημοφιλής στη Σουηδία. Δημοφιλής όμως είναι ανάμεσα και στους αρνητές της πανδημίας σε άλλες χώρες. Για τους Αμερικανούς ή τους Βρετανούς που θεωρούν τα περιοριστικά μέτρα υπερβολικά, ο Αντερς Τέγκνελ δεν είναι τίποτε λιγότερο από ένας υπερασπιστής της ελευθερίας.

Αντιδράσεις. Δεν είναι ασφαλώς η γνώμη που έχουν οι λιγότεροι στη Σουηδία και οι περισσότεροι διεθνώς. Για τους λίγους στην πατρίδα του και για τους πολλούς εκτός συνόρων, ο Τέγκνελ χάνει τη λάμψη του. Το λαϊκιστικό κόμμα Σουηδοί Δημοκράτες ζήτησε την παραίτησή του θεωρώντας τον υπεύθυνο για τον θάνατο χιλιάδων ηλικιωμένων στα γηροκομεία. Η Σουηδία είναι πέμπτη στην Ευρώπη στον αριθμό θανάτων ανά 100.000 κατοίκους, μετρώντας πενταπλάσια θύματα από τη γειτονική Δανία και δεκαπλάσια από τη Νορβηγία και τη Φινλανδία.

«Ο Τέγκνελ είναι γνωστός για την ισχυρογνωμοσύνη του» δηλώνει συνάδελφός του που διαφωνεί μαζί του. «Αναρωτιέσαι πόσο διαφορετικά θα ήταν τα πράγματα εάν δεν ήταν αυτός επικεφαλής της υπηρεσίας» προσθέτει. Κάποια διεθνή μέσα εμφανίστηκαν ακόμη πιο επικριτικά: Οι Νιου Γιορκ Τάιμς χαρακτήρισαν τη Σουηδία «κράτος – παρία». Αλλά εκείνος τι απαντά; «Εχουμε μια ασθένεια που πρέπει να πολεμήσουμε επί μακρό χρονικό διάστημα. Χρειάζεται επομένως να δημιουργήσουμε ένα σύστημα για να το πετύχουμε» λέει στους Φαϊνάνσιαλ Τάιμς. Από το ξέσπασμα της πανδημίας επιμένει εξάλλου πως θα φαινόταν το φθινόπωρο πόσο επιτυχής ήταν η αντιμετώπιση του κορωνοϊού σε κάθε χώρα και ποια πολιτική αντιμετώπισης ήταν τελικά η ενδεδειγμένη.

Μάσκα. Η εκτίμησή του σήμερα είναι η χώρα του θα έχει «χαμηλό επίπεδο εξάπλωσης» σε σχέση με άλλες χώρες με τοπικές μόνο εξάρσεις. Γιατί; Επειδή υποτίθεται πως στη Σουηδία θα έχει λειτουργήσει στην πράξη η περίφημη θεωρία της αγέλης. Η πίστη του σε αυτήν τη θεωρία τον κάνει να βλέπει τη χρήση της μάσκας σαν μια «εύκολη λύση». Λέει ακόμη πως θα ήταν πιο εύκολο γι’ αυτόν να ακολουθήσει το ρεύμα του υπόλοιπου πλανήτη. Δεν αισθάνεται όμως μόνος. Εχει, λέει, μαζί του τους 500 εργαζόμενους στην υπηρεσία που διευθύνει, τη σουηδική κυβέρνηση αλλά και την πλειονότητα της σουηδικής κοινής γνώμης. Και η καραντίνα που  επιβλήθηκε σε πολλές άλλες χώρες; Ο Αντερς Τέγκνελ επιμένει: «Είναι σαν προσπαθείς να σκοτώσεις μια μύγα με ένα σφυρί»…