«Καλύτερα να αδικείσαι{CR }παρά να αδικείς»

Η τελευταία φορά που συγκινήθηκα με μια ολοκληρωμένη αφήγηση ήταν… με «Τη Δεξιά τσέπη του ράσου» του Γιάννη Μακριδάκη.

Αν μπορούσα να γράφω μετά μουσικής θα επέλεγα… «Το χαμόγελο της Τζοκόντα» του Μάνου Χατζιδάκη.

Το πιο οδυνηρό στη διαδικασία της συγγραφής… είναι οι περιγραφές, οι εκτενείς αφηγήσεις, τα μεσοδιαστήματα, στοιχεία βέβαια χρήσιμα για την απόδοση της ατμόσφαιρας και των συνθηκών, αλλά συχνά αμήχανα για τη δική μου ιδιοσυγκρασία.

Τρία βιβλία που θα πρότεινα οπωσδήποτε για μια βιβλιοθήκη Λυκείου θα ήταν… «Η τελευταία μαύρη γάτα» του Ευγένιου Τριβιζά, η «Ασκητική» του Νίκου Καζαντζάκη και Τα ποιήματα του Κωνσταντίνου Καβάφη.

Η κριτική που αποδέχομαι αφορά… στα πάντα. Ιδεολογικά προσπαθώ να είμαι αντιδογματικός και να ακούω, έστω και αν διαφωνήσω, ό,τι έχουν να πουν οι άλλοι. Φυσικά, αρνούμαι να μπω σ’ αυτή τη λογική, όταν συναντώ ειρωνεία, χλεύη ή θράσος.

Η αυτοκριτική ξεκινάει από… το σωκρατικό «Καλύτερα να αδικείσαι, παρά να αδικείς». Επομένως, αυτοελέγχομαι όταν έχω ξεπεράσει τα όρια, έχω δείξει ύβρι, έχω αδικήσει έστω και εν αγνοία μου.

Η αρχή ενός κλασικού βιβλίου που ζηλεύω είναι…: δεν έχω τι να απαντήσω. Δεν θυμάμαι μια αρχή που να με έκανε να αναπηδήσω, αλλά φυσικά πάρα πολλές το έχουν κάνει. Η αρχή με ωθεί να δεχτώ την αξία της γραφής και να μπω θετικά διακείμενος στο υπόλοιπο κείμενο, αλλά καταξιώνεται αν ολοκληρωθεί αισίως η συνολική πλοκή.

Οταν ακούω για την «κρίση της λογοτεχνίας» ή τη «λογοτεχνία της κρίσης» σκέφτομαι ότι… η πρώτη είναι ίσως μια εσωτερική γκρίνια που θα πρέπει να ξεπεραστεί, αφού έχουμε ειδικά τις τελευταίες δεκαετίες εξαιρετικά βιβλία, κι η δεύτερη είναι περισσότερο δημοσιογραφική καταγραφή, παρά βαθιά λογοτεχνική κατανόηση της ύφεσης, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων που πολλαπλασιάζονται όσο απομακρυνόμαστε από την οικονομική, πολιτική και πολιτισμική κρίση.