Λύσεις

Ο ΣΥΡΙΖΑ επιμένει πως τα μέτρα για τη στήριξη της ελληνικής οικονομίας πρέπει να είναι εμπροσθοβαρή προκειμένου να αποφευχθεί το σενάριο μιας ύφεσης με διψήφιο ποσοστό. Γι’ αυτό προτείνει στο σίκουελ του «Μένουμε όρθιοι» – που η ομοιότητά του με τα νεοδημοκρατικά Ζάππεια μόνο συμπτωματική δεν είναι – αναπλήρωση των μισθών των εργαζομένων στο 100% ή το Δημόσιο να αναλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος του ρίσκου των δανείων των επιχειρήσεων. Το κυβερνητικό στρατόπεδο, από την άλλη, αντιτείνει ότι η αβεβαιότητα που προκαλεί το ενδεχόμενο ενός δεύτερου κύματος COVID-19 χωρίς εμβόλιο ή φάρμακο είναι τόση που τα κρατικά ταμεία πρέπει να μην αδειάσουν μεμιάς. Αυτή τη συλλογιστική στηρίζει κι ο διοικητής της ΤτΕ όταν λέει πως δεν μπορούν καν να υπάρξουν προβλέψεις για το μέγεθος της ύφεσης, παρά μόνο σενάρια. Τα πολιτικά κίνητρα των δύο προσεγγίσεων είναι ξεκάθαρα. Οικονομικά μιλώντας, όμως, ποια είναι η σωστή; Εκείνη που η αξιωματική αντιπολίτευση πλασάρει ως προληπτική; Ή η άλλη που εφαρμόζει η κυβέρνηση και δικαιολογεί ως συνετή;

Πρόβλημα

Σύμφωνα με κάποιον που έχει διαχειριστεί τα δημόσια οικονομικά σε εξίσου ταραγμένες περιόδους – και δεν ανήκει σε κανένα από τα δυο μεγάλα κόμματα – «εξαρτάται από το τι γνωρίζεις για την κρίση που αντιμετωπίζεις. Απ’ το αν ξέρεις πόσο θα διαρκέσει, ποια είναι η αρχή, η μέση και το τέλος της». Στην περίπτωση, λοιπόν, που έχει κανείς τις παραπάνω πληροφορίες, η συριζαϊκή πρόταση αποτελεί τον ενδεδειγμένο τρόπο αντίδρασης για έναν οικονομολόγο. Εφόσον όμως δεν τις έχει, είναι καλύτερο να μην εξαντλήσει τα δημοσιονομικά του όπλα. Οχι μόνο επειδή υπάρχει πιθανότητα να τα χρειαστεί για μια ακόμη σκληρότερη μάχη – όπως ένα δεύτερο λοκντάουν μετά από ένα καλοκαίρι που δεν θα αποδώσει όσα απέδιδε συνήθως στο ΑΕΠ. Αλλά και γιατί – όπως το θέτει έμπειρος πολιτικός με γνώσεις οικονομικών – «τα αποθεματικά της χώρας είναι πεπερασμένα. Δεν έχουμε την πολυτέλεια να ρίξουμε στην αγορά τόσο χρήμα όσο η Γερμανία». Αρα, όσα είπαν ο Τσίπρας κι οι τομεάρχες του θα ήταν η λύση σε ένα άλλο πρόβλημα.