Η μεζούρα αναμετριέται με την κλεψύδρα

Σε αυτήν την έκθεση με τίτλο «About Time: Fashion and Duration» που η παρουσίασή της μεταφέρθηκε (λόγω Covid-19) για τις 29 Οκτωβρίου στους χώρους του Ινστιτούτου Ενδύματος του ΜΕΤ της Νέας Υόρκης πρωταγωνιστεί ο χρόνος. Η έκθεση ανιχνεύει ενάμιση αιώνα μόδας – από το 1870 έως σήμερα – με την ευκαιρία της 150ής επετείου του MΕΤ. Οι επιμελητές του «About Time» στράφηκαν στις αρχές της φιλοσοφίας των μαθηματικών για να πρωτοτυπήσουν. Το εύρημά τους ήταν η έννοια της διάρκειας (la durée) που ο γάλλος φιλόσοφος Ανρί Μπερξόν ανέπτυξε ότι δεν μεταφράζεται σε μετρήσιμο διάστημα αλλά γίνεται ευθέως αντιληπτή μέσω μιας πρωτογενούς και άμεσης εμπειρίας. Αυτήν την εμπειρία όλης της ζωής δείχνουν οι χρονικοί συσχετισμοί των ρούχων καθώς δημιουργούν χρονικές συσχετίσεις που συνδυάζουν το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον.

Και το ΜΕΤ άνοιξε ένα τμήμα από το περιεχόμενο των φετινών εκθεμάτων ανεβάζοντας στο Διαδίκτυο μία αντιπροσωπευτική πιο συμπυκνωμένη εκδοχή. Στην οθόνη του υπολογιστή η επίπεδη, δισδιάστατη προβολή των επιλεγμένων δημιουργιών εκτοπίζει τα κριτήρια του επίκαιρου ή ανεπίκαιρου χαρακτήρα τους. Τα στοιχεία ομοιότητας ενός ενδύματος των αρχών του περασμένου αιώνα με ένα ρούχο του 2016 συγκλίνουν στην επιθυμία που είχε αρχίσει να κυριαρχεί στην ατμόσφαιρα για επιστροφή στην ανάδειξη της κομψότητας. Και μάλιστα της κομψότητας που επιμένει να διαφεύγει από τις επιτηδευμένες παγίδες εντυπωσιακών νέων υλικών και παραμένει εξαρτημένη από διακοσμητικές χειροτεχνίες κεντήματος, κοπής, ραπτικής, πτύχωσης, ίδιες με εκείνες που δημιουργούνταν πριν από πολλά χρόνια.

ΔΕΥΤΕΡΕΣ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ. Υπάρχουν πολλά «βλέμματα» για να επεξεργαστείς ένα ρούχο και να «αφουγκραστείς» την περιγραφή του για την εποχή που δημιουργήθηκε, ποιες ανάγκες του κοινωνικού περίγυρου εξυπηρετούσε και υπογράμμιζε, για ποιους λόγους τόνιζε ή έκρυβε διαφορετικά μέρη του σώματος. Αυτές οι αφηγήσεις τροφοδοτούν τις δεύτερες ερμηνείες που παρουσιάζονται ως συμπληρωματικά ζεύγη στον τρόπο που οι επιμελητές οργάνωσαν αυτήν την έκθεση αναμέτρησης της μόδας με το παρόν της. Το σακάκι της μεταπολεμικής αισιοδοξίας του Dior διατυπώνει με το ίδιο σχήμα στο ροκ δερμάτινο τζάκετ Junya Watanabe του 2011 την αμυντική συμπεριφορά απέναντι στην επερχόμενη κρίση. Το κεντημένο σακάκι μιας απελευθερωμένης αμαζόνας του 1902 χαιρετίζει το σύνολο από γιλέκο μπροκάρ και μπλούζα με φαρδιά μανίκια από μουσελίνα, το οποίο ο Νικολά Ζεσκιερ δημιούργησε το 2018 για τον Louis Vuitton προκειμένου να δηλώσει την κατάργηση των ορίων μεταξύ αρσενικού και θηλυκού ντυσίματος. Επομένως το «About Time: Fashion and Duration» είναι μία έκθεση που επιδιώκει να επαναφέρει ισορροπία στη σχέση μας με τη μόδα μέσω της διάρκειας. Με σκοπό να κατανοήσουμε τη δυνατότητα που δίνει η ποιότητα και όχι η ποσότητα του υλικού και η μελέτη του σχεδιασμού του ρούχου απέναντι στη φθορά που προκαλεί η βαριά σκιά του χρόνου. Σε αυτήν την έκθεση που ένα τμήμα της προβάλλεται διαδικτυακά η μέτρηση του χρόνου συμβαίνει με τα εργαλεία της υψηλής ραπτικής , τη μεζούρα και τη βελόνα, το πατρόν και το μανεκίνι για τις πρόβες.