Babyboom σε εννιά μήνες

Τα μέτρα κοινωνικής απόστασης σε πολλές χώρες του κόσμου για την αντιμετώπιση της πανδημίας σημαίνουν πως τα ζευγάρια που ζουν στο ίδιο σπίτι βρέθηκαν πολύ πιο κοντά απ’ όσο συνήθως. Την ευκαιρία δεν έχασε ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος σε τηλεοπτική του εμφάνιση τον περασμένο μήνα κάλεσε τους συμπατριώτες του να παραμείνουν στο σπίτι τους και να εκμεταλλευθούν την ευκαιρία προκειμένου να αυξηθεί ο πληθυσμός της χώρας που συρρικνώνεται: τους κάλεσε ευθέως να κάνουν παιδιά.

Η άποψη πως θα γίνουμε μάρτυρες ενός babyboom λόγω κορωνοϊού σε εννιά μήνες δεν είναι απίθανη. Τέτοιου είδους προβλέψεις είναι συχνές έπειτα από καταστροφές, ιδιαίτερα εκείνες στη διάρκεια των οποίων οι πολίτες κλήθηκαν να παραμείνουν στα σπίτια τους. Βέβαια, πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι τα ακραία καιρικά φαινόμενα: αυξήσεις στις γεννήσεις καταγράφηκαν έπειτα από τον τυφώνα Σάντι το 2013, τις μεγάλες χιονοθύελλες στην Πολιτεία της Νέας Υόρκης το 2015 και τους τυφώνες Χάρβεϊ, Ιρμα και Μαρία το 2017. Μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2008 καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι φυσικές καταστροφές πραγματικά συνδέονται με αύξηση των γεννήσεων εννιά μήνες μετά.

Ομως έπειτα από άλλες καταστροφές – όπως λιμοί, σεισμοί και τσουνάμι – οι ρυθμοί των γεννήσεων τείνουν να πέφτουν στους εννιά μήνες, αλλά μετά αυξάνονται και πάλι. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ινστιτούτου Οικογενειακών Σπουδών, παρόμοιες τάσεις σημειώνονται και στις επιδημίες. Το ξέσπασμα της επιδημίας του SARS το 2002-2003 οδήγησε σε μείωση των γεννήσεων στο Χονγκ Κονγκ εννιά μήνες μετά, όμως κατόπιν ακολούθησε μεγάλη αύξηση, τα επόμενα δύο χρόνια. Αύξηση παρατηρήθηκε και στην επιδημία του Εμπολα το 2016 μεταξύ των κατοίκων της Δυτικής Αφρικής, περίπου δεκαοκτώ μήνες μετά το ξέσπασμά της.

Οι παράγοντες που επηρεάζουν. Σύμφωνα με το περιοδικό «Economist», ο ρυθμός των γεννήσεων μετά τον Covid-19 θα επηρεαστεί από πολλούς παράγοντες, κάποιοι εκ των οποίων είναι δύσκολο να προβλεφθούν. Υψηλός αριθμός μολύνσεων και θανάτων θα οδηγήσει σε μεγαλύτερη μείωση γεννήσεων σε εννιά μήνες. Υπάρχουν όμως και άλλοι παράγοντες όπως η καραντίνα που σημαίνει πως τα ζευγάρια βρέθηκαν περισσότερο μαζί και έτσι ίσως τον επόμενο χρόνο δούμε περισσότερες γεννήσεις. Παράλληλα, όμως, η οικονομική ύφεση μπορεί να αποθαρρύνει ζευγάρια από το να κάνουν παιδιά.

Προς το παρόν τα στοιχεία είναι αντιφατικά. Το περιοδικό «LePoint» αναφέρει πως στη Γαλλία, μετά τις 17 Μαρτίου που επιβλήθηκε καραντίνα, οι πωλήσεις προφυλακτικών μειώθηκαν κατά 26%, ενώ αντίθετα αυξήθηκαν οι πωλήσεις σε τεστ εγκυμοσύνης τον Απρίλιο κατά 30%. Ομως σε άλλες χώρες όπως οι ΗΠΑ και η Βρετανία παρατηρήθηκε αύξηση στις πωλήσεις προφυλακτικών, καθώς και αύξηση στις πωλήσεις ερωτικών βοηθημάτων. Το σίγουρο είναι πως πολλοί απόλαυσαν περισσότερες ερωτικές στιγμές με τον άνθρωπό τους. Το αν από αυτό θα προκύψουν και παιδιά μένει να διαπιστωθεί.