Ντόπιος ρεαλισμός

οικογένεια, αγία και αμαρτωλή, με τα μυστικά και τα ψέματα, με τους κρυφούς σκελετούς στην ντουλάπα είναι η βάση του έργου που υπογράφει ο Γιωργής Τσουρής με τον τίτλο «170 τετραγωνικά – Moonwalk». Μια παράσταση που συνεχίζεται για δεύτερη χρονιά, έχοντας τώρα μετακομίσει στη σκηνή του Ιλίσια Βολανάκη, έναν χώρο που ξέρει πώς να αγκαλιάζει παραγωγές μέσα στους τέσσερις τοίχους.

Ο 34χρονος Γιωργής Τσουρής, με καταγωγή από την Κύπρο και σπουδές στην Φιλοσοφική Σχολή του ΕΚΠΑ και στη Δραματική Σχολή του Εθνικού, ανήκει στο νέο αίμα της ντόπιας θεατρικής δημιουργίας και γραφής. Ηθοποιός, συγγραφέας και μουσικός, έχει ιδρύσει με τη Βάλια Παπακωνσταντίνου την ομάδα Ma Non Troppο. «Τα λουλούδια στην Κυρία» και ο «Χαρτοπόλεμος», αποτελούν ήδη ενδιαφέροντα δείγματα της δουλειάς τους, που κινείται στον χώρο ενός ρεαλιστικού θεάτρου, με χαρακτηριστικά εγχώριας παράδοσης.

Τα «170 τετραγωνικά – Moonwalk» είναι ένα νεοελληνικό κείμενο που τοποθεταίται μάλιστα στην περιφέρεια, επιτρέποντας έτσι μια πιο διεισδυτική ματιά στην παθογένεια της οικογένειας, σαν μήτρα ενοχών. Μπολιασμένο με το απαραίτητο χιούμορ, για να ξορκίσει το κακό, το έργο φέρνει στη σκηνή δύο αδελφές που καλούνται να διαχειριστούν ένα διαμέρισμα 170 τετραγωνικών, την αυτονόητη περιουσία που κληρονομούν από τον πατέρα τους. Μια σειρά αποκαλύψεων και ανατροπών, που θα ακολουθήσει, θα οδηγήσει τις καταστάσεις στα άκρα. Πλάι στις δύο γυναίκες, ο σύντροφος και πατέρας του παιδιού της εγκυμονούσας μικρότερης αδελφής, μια γειτόνισσα και ένας επισκέπτης-έκπληξη, που θα αποτελέσει τον καταλύτη. Η εμφάνισή του θα πυροδοτήσει τις καταστάσεις, βάζοντας σε κίνδυνο τα θεμέλια της οικογένειας.

Ρεαλιστικό με κάποιες έντονες, σκληρές σκηνές, κινείται στη γραμμή αυτής της νέας τάσης στο ελληνικό θέατρο – με βασικό και κορυφαίο εκπρόσωπο τον Γιάννη Οικονομίδη.

ΣΤΑ ΧΕΡΙΑ. Ο Γιώργος Παλούμπης που το σκηνοθετεί διαχειρίζεται τις καταστάσεις με τρόπο υπαινικτικό, αρχικά, έτσι ώστε όταν τα πράγματα εκτροχιαστούν, οι αντιδράσεις να ξεφύγουν από τα όρια. Η παράσταση φέρνει τους ηθοποιούς «στα χέρια», την ίδια στιγμή που το ίδιο το κείμενο έχει αγκαλιάσει μια θεματολογία που τα χωράει όλα. Ο σκηνοθέτης έχει επιλέξει να κινηθεί με αργό βηματισμό στην αρχή, αφήνοντας να ξεδιπλωθούν κάποια από τα χαρακτηριστικά των ηρώων. Στη συνέχεια τους «αφήνει» στον ανεμοστρόβιλο που προκαλούν οι ίδιοι με τη συμπεριφορά τους.

Η Αμαλία Αρσένη, ερμηνεύει τη μικρή αδελφή που περιμένει παιδί, και κινείται με συνέπεια σε έναν ρόλο που μοιάζει υποτονικός, αλλά αποδεικνύεται δραματικός. Η μεγάλη αδελφή της Βάλιας Παπακωνσταντίνου μοιάζει εγκλωβισμένη στον νευρικό και επιθετικό χαρακτήρα της ηρωίδας της. Ενδιαφέρουσα είναι η σύντομη αλλά καθοριστική εμφάνιση της γειτόνισσας από την ηθοποιό Αννα Πατητή.

Ωστόσο οι άνδρες των «170 τετραγωνικών» κάνουν την έκπληξη: Ο Γιωργής Τσουρής, κόντρα στον υπόλοιπο θίασο, δεν έχει τον χρόνο να αναπτύξει τον ρόλο του: Αμα τη εμφανίσει και με το πηγαίο του ταλέντο οδηγεί τον ήρωα σε υψηλά και εντέλει κωμικοτραγικά επίπεδα. Ενδιαφέρον διαθέτει και ο Αντώνης Τσιοτσιόπουλος στον ρόλο του μέλλοντα πατέρα, καθώς από την πλοκή του έργου οδηγείται σε μια απότομη στροφή, την οποία χειρίζεται με μαεστρία.

Μ+Μ Ή Μαρμαρινός και Μεταπολίτευση
Με μια επιστροφή στην έδρα του κι ένα καινούργιο έργο, ο Μιχαήλ Μαρμαρινός ξεκινάει στο Θησείον και προτείνει τις «Κομμώτριες». Με τη διάθεση να μιλήσει για μια περίοδο της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας που ακόμα είναι νωπή, τη Μεταπολίτευση, ξεκινά ένα ταξίδι στη μνήμη. Συνοδοιπόροι του, ηθοποιοί της νεότερης γενιάς, που γεννήθηκαν σ’ αυτήν την περίοδο.
Εχει ενδιαφέρον να σταθεί κανείς στην περίπτωση του Μαρμαρινού γιατί έχει έναν δικό του τρόπο να εμπνέεται και να επιλέγει τη θεματολογία του. Οι παραγωγές που υπογράφει στο Θησείον, από τότε που αυτονομήθηκε και χάραξε την προσωπική του θεατρική γραμμή, έχουν ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Συνδυάζει την ιστορία με την καθημερινότητα, εκφράζοντας παράλληλα μια ιδιότυπη ελληνικότητα. Κι όλα αυτά δοσμένα μέσα από ένα βιωματικό θέατρο. Υπάρχει κάτω από τις λέξεις, κι ας μη γίνεται πάντα φανερό, μια πάσχουσα Ελλάδα με τον παλμό της εκάστοτε στιγμής.
Γι’ αυτή τη «Μεταπολίτευση» ο Μιχαήλ Μαρμαρινός ξεκινά από ένα υλικό που προέκυψε από ερωτηματολόγια ανθρώπων που την έζησαν. Αυτή είναι και η μαγιά για να στηθεί η παράσταση που δεν στοχεύει να αναπαραστήσει την ιστορία. Πιο πολύ θέλει να τη λοξοκοιτάξει, μέσα από άλλους ανθρώπους – εν προκειμένω τους ηθοποιούς, που δεν την έζησαν αλλά κάποιοι τους τη διηγήθηκαν.
Οσο για τις κομμώτριες, εκπροσωπούν έναν ιδιότυπο χώρο, μια μικρή κοινωνία όπου όλα όσα λέγονται και ακούγονται, συνοδεύονται από μια μικροαστική ελαφράδα.
Σ’ αυτή την περιπέτεια του θεάτρου ο Μαρμαρινός, που ξεκίνησε να γίνει βιολόγος και στις αρχές της δεκαετίας του ’80 άφησε την επιστήμη για την τέχνη, εξακολουθεί να εκπλήσσει: Κι αυτό σημαίνει ότι εξακολουθεί να αναζητά μια αιτία στα πράγματα. Ψάχνει, σκαλίζει, διαλύει και συνθέτει. Με το βλέμμα στραμμένο στα διεθνή τεκταινόμενα, έχει ένα κοσμοπολίτικο και συγχρόνως ντόπιο στοιχείο που τον χαρακτηρίζει. Από τις πρώτες παραστάσεις του «Διπλούς Ερως» με την Αμαλία Μουτούση ως τις πιο προσωπικές στο Theseum Ensemble παραμένει πιστός και συνεπής σε ένα θέατρο που διαρκώς μεταλλάσσεται. Και τώρα πιστεύει ότι ήρθε η στιγμή να μιλήσει για τη Μεταπολίτευση.